NACRT ZAKONA O POREZU NA DODATU VREDNOST SA POČETKOM PRIMENE OD DANA PRISTUPANjA REPUBLIKE SRBIJE EVROPSKOJ UNIJI - Tekst propisa

NACRT ZAKONA O POREZU NA DODATU VREDNOST SA POČETKOM PRIMENE OD DANA PRISTUPANjA REPUBLIKE SRBIJE EVROPSKOJ UNIJI

I.          UVODNE ODREDBE

Član 1.

1.         Ovim zakonom uređuje se porez na dodatu vrednost (u daljem tekstu: PDV) u Republici Srbiji (u daljem tekstu: Republika).

2.         PDV se obračunava i plaća u skladu sa odredbama ovog zakona.

3.         Prihod od PDV pripada budžetu Republike.

4.         Sastavni delovi ovog zakona su:

1)         Prilog 1 - Spisak delatnosti iz člana 5. stav 6. Zakona;

2)         Prilog 2 - Okvirni spisak usluga pruženih elektronskim putem iz člana 35. stav

4. Zakona;

3)         Prilog 3 - Spisak dobara koja se smeštaju u poresko skladište iz člana 67. Zakona;

4)         Prilog 4 - Spisak dobara i usluga iz člana 91. stav 3. tačka 2) Zakona;

5)         Prilog 5 - Umetnička dela, kolekcionarska dobra i antikviteti iz člana 126. Zakona;

6)         Prilog 6 - Spisak delatnosti poljoprivredne proizvodnje iz člana 184. stav 3. Zakona;

7)         Prilog 7 - Okvirni spisak poljoprivrednih usluga iz člana 184. stav 4. Zakona.

II.         PODRUČJE PRIMENE

Član 2.

1.         Pojedini izrazi upotrebljeni u ovom zakonu imaju sledeće značenje, i to:

1)         “teritorija Republike” je područje Republike Srbije u skladu sa carinskim propisima;

2)         “Evropska unija”, “područje Evropske unije”, “država članica” i “područje države članice” je područje država članica i područje Evropske unije koje je kao takvo određeno Ugovorom o Evropskoj uniji, osim područja iz stava 2. ovog člana;

3)         “treća zemlja” je bilo koja država ili područje koje nije područje Evropske unije, odnosno na koje se ne primenjuje Ugovor o Evropskoj uniji;

4)         “treće područje” je deo područja države članice koje je izuzeto iz područja Evropske unije u smislu tačke 2) ovog stava.

2.         Treća područja iz stava 1. tačka 4) ovog člana, koja:

1)         čine deo carinskog područja Evropske unije su:

(1)        u Grčkoj Republici: planina Athos;

(2)        u Kraljevini Španiji: Kanarska ostrva;

(3)        u Republici Francuskoj: francuska područja navedena u članu 349. i članu 355. stav 1. Ugovora o funkcionisanju Evropske unije;

(4)        u Republici Finskoj: Olandska ostrva;

(5)        u Ujedinjenom Kraljevstvu Velike Britanije i Severne Irske: Kanalska ostrva;

(6)        u Republici Italiji: Campione d’Italia i italijanske vode jezera Lugano,

2)         ne čine deo carinskog područja Evropske unije su:

(1)        u Saveznoj Republici Nemačkoj: ostrvo Heligoland i područje Büsingen;

(2)        u Kraljevini Španiji: Ceuta i Melilla;

(3)        u Republici Italiji: Livigno.

3.         Transakcije u, odnosno iz Kneževine Monako smatraju se, u smislu ovog zakona, transakcijama izvršenim u, odnosno iz Republike Francuske.

4.         Transakcije na, odnosno sa ostrva Man smatraju se, u smislu ovog zakona, transakcijama izvršenim u, odnosno iz Ujedinjenog Kraljevstva Velike Britanije i Severne Irske.

5.         Transakcije u, odnosno iz suverenih baza Ujedinjenog Kraljevstva Velike Britanije i Severne Irske Akrotiri i Dhekelia smatraju se, u smislu ovog zakona, transakcijama izvršenim na, odnosno sa Kipra.

III.        PREDMET OPOREZIVANjA

Član 3.

1.         Predmet oporezivanja PDV je:

1)         isporuka dobara u Republici uz naknadu koju izvrši poreski obveznik u okviru obavljanja delatnosti;

2)         nabavka dobara unutar Evropske unije, izvršena u Republici uz naknadu od strane:

(1)        poreskog obveznika za svrhu obavljanja njegove delatnosti ili pravnog lica koje nije poreski obveznik, ako je isporučilac poreski obveznik koji nastupa u svojstvu poreskog obveznika u drugoj državi članici i koji, u skladu sa propisima te države članice, nije oslobođen obaveze obračunavanja PDV kao mali poreski obveznik iz člana 111. ovog zakona, odnosno na njega se ne odnose odredbe člana 21. st. 3. i 5. ovog zakona,

(2)        poreskog obveznika ili pravnog lica koje nije poreski obveznik, čije ostale nabavke nisu predmet oporezivanja PDV u skladu sa članom 4. stav 1. tač. 1) i 2) ovog zakona, odnosno bilo kojeg drugog lica koje nije poreski obveznik, u slučaju nabavke novih prevoznih sredstava,

(3)        poreskog obveznika ili pravnog lica koje nije poreski obveznik, čije ostale nabavke nisu predmet oporezivanja PDV u skladu sa članom 4. stav 1. tač. 1) i 2) ovog zakona, u slučaju kada se akciza na nabavku akciznih proizvoda unutar Evropske unije obračunava u Republici u skladu sa zakonom kojim se uređuju akcize;

3)         pružanje usluga u Republici uz naknadu koje izvrši poreski obveznik u okviru obavljanja delatnosti;

4)         uvoz dobara.

2.         Prevoznim sredstvima u smislu stava 1. tačka 2) podtačka (2) ovog člana, ako su namenjena za prevoz lica ili dobara, smatraju se:

(1)        kopnena motorna vozila radne zapremine motora iznad 48 cm³ ili snage motora iznad 7,2 kW;

(2)        plovila duža od 7,5 m, osim plovila koja se koriste za plovidbu na otvorenom moru za prevoz putnika uz naknadu, komercijalne ili industrijske svrhe i ribarenje, plovila za spasavanje, odnosno pružanje pomoći na moru, kao i plovila za priobalni ribolov;

(3)        vazduhoplovi čija je masa na poletanju veća od 1.550 kg, osim vazduhoplova koje koriste avio-kompanije za prevoz putnike uz naknadu pretežno u međunarodnom saobraćaju.

3.         Novim prevoznim sredstvima iz stava 2. ovog člana smatraju se:

1)         kopneno motorno vozilo, čija se isporuka vrši u roku od šest meseci od dana prve upotrebe ili ako nije prešlo više od 6.000 km;

2)         plovilo, čija se isporuka vrši u roku od tri meseca od dana prve upotrebe ili ako nije plovilo više od 100 sati;

3)         vazduhoplov, čija se isporuka vrši u roku od tri meseca od dana prve upotrebe ili ako nije leteo više od 40 sati.

4.         Akciznim proizvodima iz stava 1. tačka 2) podtačka (3) ovog zakona smatraju se energenti, duvanski proizvodi, alkohol i alkoholna pića, određeni zakonodavstvom Evropske unije, osim gasa koji se isporučuje putem sistema za prirodni gas koji se nalazi na području Evropske unije ili preko bilo koje mreže povezane sa tim sistemom.

5.         Ministar nadležan za poslove finansija (u daljem tekstu: ministar) bliže uređuje sprovođenje ovog člana u vezi sa predmetom oporezivanja PDV.

Član 4.

1.         Izuzetno od člana 3. stav 1. tačka 2) podtačka (1) ovog zakona, PDV se ne obračunava na:

1)         nabavka dobara unutar Evropske unije od strane poreskog obveznika ili pravnog lica koje nije poreski obveznik, ako bi isporuka tih dobara u Republici bila oslobođena PDV u skladu sa članom 62. stav 1. i članom 63. stav 1. tač. 1) - 4) i tačka 6) ovog zakona;

2)         nabavka unutar Evropske unije polovnih dobara, umetničkih dela, kolekcionarskih dobara ili antikviteta određenih Prilogom 5. ovog zakona ako je prodavac preprodavac koji nastupa u svojstvu poreskog obveznika, a PDV na ta dobra je obračunat u državi članici u kojoj je otpočela njihova otprema ili prevoz, u skladu s posebnim postupkom oporezivanja razlike;

3)         nabavka unutar Evropske unije polovnih dobara, umetničkih dela, kolekcionarskih dobara ili antikviteta određenih Prilogom 5. ovog zakona ako je prodavac organizator prodaje putem javne aukcije, a PDV na ta dobra je obračunat u državi članici u kojoj je otpočela njihova otprema ili prevoz, u skladu sa posebnim postupkom za prodaju putem javne aukcije;

4)         nabavka dobara unutar Evropske unije, osim dobara iz tač. 1) - 3) ovog stava i osim novih prevoznih sredstava ili akciznih proizvoda, od strane poreskog obveznika iz člana 184. stav 1. ovog zakona za svrhu obavljanja poljoprivredne, šumarske ili ribarske delatnosti koje se oporezuju u skladu sa posebnim postupkom oporezivanja poljoprivrednika u skladu sa ovim zakonom, ili od strane poreskog obveznika koji obavlja isključivo isporuke dobara ili pružanje usluga za koje nema pravo na odbitak PDV, ili od strane pravnog lica koje nije poreski obveznik.

2.         Izuzetak iz stava 1. tačka 4) ovog člana primenjuje se samo ako su ispunjeni sledeći uslovi:

1)         da ukupna vrednost nabavki dobara unutar Evropske unije tokom tekuće kalendarske godine nije veća od 10.000 evra u dinarskoj protivvrednosti (u daljem tekstu: vrednost ukupne nabavke), i

2)         da ukupna vrednost nabavki dobara unutar Evropske unije u prethodnoj kalendarskoj godini nije veća od vrednosti ukupne nabavke iz tačke 1) ovog stava.

3.         Vrednost ukupne nabavke iz stava 2. ovog člana čini ukupna vrednost nabavljenih dobara unutar Evropske unije iz stava 1. tačka 4) ovog člana, bez PDV koji treba da bude plaćen ili koji je plaćen u državi članici u kojoj je otpočela otprema ili prevoz tih dobara.

4.         Izuzetno od stava 1. tačka 4) ovog člana, poreski obveznik ili pravno lice koje nije poreski obveznik može da se odluči za obračunavanje PDV u skladu sa članom 3. stav 2. tačka 1) ovog zakona.

5.         Lice iz stava 4. ovog člana pre nabavke dobara obaveštava Poresku upravu o odluci da se na njega ne primenjuje stav 1. tačka 4) ovog člana.

6.         Obaveštenje iz stava 5. ovog člana važi najmanje dve kalendarske godine, počev od prvog dana kalendarskog meseca koji sledi kalendarskom mesecu u kojem je dato.

7.         Ministar bliže uređuje oblik, sadržinu i način dostavljanja obaveštenja iz stava 6.            ovog člana.

IV.        PORESKI OBVEZNIK

Član 5.

1.         Poreski obveznik, u smislu ovog zakona, je svako lice koje samostalno obavlja bilo koju delatnost na bilo kom mestu, bez obzira na svrhu ili rezultat obavljanja te delatnosti.

2.         Delatnost iz stava 1. ovog člana je svaka aktivnost proizvođača, trgovaca ili pružalaca usluga, uključujući rudarske i poljoprivredne aktivnosti i delatnosti samostalnih zanimanja. Delatnošću se smatra i korišćenje materijalne ili nematerijalne imovine u svrhu trajnog ostvarivanja prihoda.

3.         Samostalnim obavljanjem delatnosti iz stava 1. ovog člana ne smatra se aktivnost zaposlenih i drugih lica koja su povezana s poslodavcem ugovorom o radu, drugim ugovorom ili pravnim vezama koje, u pogledu nadzora i uputstava u vezi sa radom, načinom obavljanja posla, plaćanjem za obavljeni posao i drugim odgovornostima poslodavca, ukazuju na zavisni odnos poslodavca i tog lica.

4.         Poreskim obveznikom smatra se i svako lice koje povremeno isporučuje nova prevozna sredstava iz člana 3. stav 3. ovog zakona, koja kupcu otprema ili prevozi prodavac, sam kupac ili drugo lice u ime prodavca na području druge države članice.

5.         Državni organi, organi teritorijalne autonomije i lokalne samouprave i drugi subjekti javnog prava ne smatraju se poreskim obveznicima u vezi sa aktivnostima ili transakcijama koje obavljaju u svojstvu vršilaca javnih ovlašćenja, i u slučaju kada naplaćuju naknade, doprinose, takse, članarine i druge prihode u vezi sa tim aktivnostima ili transakcijama.

6.         Izuzetno od stava 5. ovog člana, ako bi obavljanje aktivnosti ili transakcija iz stava 5. ovog člana dovelo do znatnog narušavanja konkurencije, državni organi, organi teritorijalne autonomije i lokalne samouprave i drugi subjekti javnog prava smatraju se poreskim obveznicima u vezi sa tim aktivnostima ili transakcijama. U slučaju da obavljaju delatnosti iz Priloga 1. ovog zakona, smatraće se poreskim obveznicima, osim ako ih obavljaju u zanemarljivom obimu.

7.         Ministar bliže uređuje način sprovođenja ovog člana.

1.         Isporuka dobara

Član 6.

1.         Isporuka dobara, u smislu člana 3. stav 1. tačka 1) ovog zakona, je prenos prava raspolaganja na telesnim stvarima licu koje tim dobrima može raspolagati kao vlasnik.

2.         Dobrima se smatraju i voda, električna energija, gas, energija za grejanje, hlađenje i slično.

3.         Isporukom dobara, u smislu stava 1. ovog člana, smatra se i:

1)         prenos vlasništva na imovini uz naknadu po nalogu nadležnih državnih organa, organa teritorijalne autonomije ili lokalne samouprave, ili u njihovo ime ili u skladu sa zakonom;

2)         predaja dobara prema ugovoru o zakupu dobara, odnosno o lizingu na određeno vreme ili o prodaji dobara uz odloženo plaćanje, kada nijedna od ugovornih strana ne može raskinuti ugovor ako se strane pridržavaju ugovornih obaveza, a vlasništvo nad tim dobrima se prenosi najkasnije otplatom poslednje rate;

3)         isporuka dobara na osnovu ugovora prema kojem se plaća provizija za kupovinu ili prodaju.

4.         Isporukom dobara uz naknadu smatra se uzimanje dobara koja čine deo poslovne imovine poreskog obveznika za njegove privatne potrebe ili za privatne potrebe njegovih zaposlenih, ako tim dobrima raspolažu bez naknade ili ih koriste u druge svrhe osim za potrebe obavljanja delatnosti poreskog obveznika, a za ta dobra ili njihove delove je odbijen prethodni porez u potpunosti ili delimično.

5.         Izuzetno od stava 3. ovog člana, isporukom dobara uz naknadu ne smatra se besplatno davanje uzoraka u razumnim količinama kupcima ili potencijalnim kupcima i davanje poklona male vrednosti koje izvrši poreski obveznik u okviru obavljanja delatnosti, pod uslovom da se daju povremeno različitim licima. Poklonima male vrednosti smatraju se pokloni čija pojedinačna vrednost nije veća od 2.000 dinara, bez PDV.

6.         Ministar bliže uređuje sprovođenje ovog člana u vezi sa isporukom dobara sa i bez naknade.

2.         Premeštanje dobara

Član 7.

1.         Isporukom dobara uz naknadu smatra se premeštanje dobara koja su deo poslovne imovine poreskog obveznika, koje je za potrebe svog poslovanja otpremio ili prevezao sam poreski obveznik ili drugo lice u njegovo ime u drugu državu članicu.

2.         Premeštanjem dobara unutar Evropske unije u smislu stava 1. ovog člana ne smatra se otprema ili prevoz dobara u svrhu:

1)         isporuke tih dobara od strane poreskog obveznika na području države članice u kojoj se završava otprema ili prevoz, u skladu sa članom 21. stav 3. tačka 1) ovog zakona;

2)         isporuke tih dobara od strane poreskog obveznika na brodu, u vazduhoplovu ili vozu tokom putničkog prevoza u skladu sa članom 24. ovog zakona;

3)         isporuke tih dobara koja je oslobođena PDV prema članu 57. stav 1. i čl. 61 - 63. ovog zakona;

4)         pružanja usluge procene vrednosti dobara ili rada na tim dobrima poreskom obvezniku u državi članici u kojoj se otprema ili prevoz dobara završavaju, pod uslovom da se dobra posle pružanja usluge procene ili rada na njima vrate istom poreskom obvezniku na teritoriju Republike;

5)         privremenog korišćenja dobara s ciljem pružanja usluga u drugoj državi članici u kojoj se završava prevoz ili otprema tih dobara, kada te usluge pruža poreski obveznik koji ima sedište u Republici;

6)         privremenog korišćenja dobara u periodu koji nije duži od 24 meseca, na području druge države članice u kojoj bi uvoz istih tih dobara sa područja treće zemlje, s ciljem njihovog privremenog korišćenja, bio obuhvaćen postupkom privremenog uvoza s potpunim oslobođenjem od plaćanja uvoznih dažbina;

7)         isporuke gasa putem sistema za prirodni gas koji se nalazi na području Evropske unije ili bilo koje mreže priključene na takav sistem, isporuke električne energije, energije za grejanje ili hlađenje preko mreže za grejanje ili hlađenje, pod uslovima iz člana 25. ovog zakona;

8)         isporuke tih dobara koju izvrši poreski obveznik, s ciljem njihove ugradnje ili montaže koju izvrši isporučilac ili drugo lice za njegov račun, na teritoriju države članice u kojoj se završava otprema ili prevoz u skladu s uslovima iz člana 21. stav 5. ovog zakona.

3.         Ako je došlo do prestanka svrhe iz stava 2. ovog člana, smatra se da je izvršeno premeštanje dobara u drugu državu članicu. U tom slučaju smatra se da su dobra premeštena u trenutku kada je svrha prestala.

4.         Ministar bliže uređuje sprovođenje ovog člana.

Član 8.

Isporukom dobara uz naknadu smatra se i:

1)         upotreba dobara koje je poreski obveznik proizveo, izgradio, izvadio, kupio, preradio ili uvezao u okviru svoje delatnosti, ako se PDV na takvu robu, da je ona bila nabavljena od drugog poreskog obveznika, ne bi u potpunosti mogao odbiti kao prethodni porez;

2)         upotreba dobara za aktivnosti koje nisu oporezive PDV, ako je PDV obračunat pri nabavci tih dobara ili upotrebi u skladu sa tačkom 1) ovog člana, odbijen u potpunosti ili delimično kao prethodni porez;

3)         zadržavanje dobara od strane poreskog obveznika ili pravnog sledbenika, uključujući naslednika, osim iz člana 9. ovog zakona, posle prestanka obavljanja delatnosti, ako je pri nabavci tih dobara PDV odbijen kao prethodni porez u potpunosti ili delimično.

Ministar bliže uređuje sprovođenje ovog člana.

Član 9.

1.         Kod prenosa uz naknadu, bez naknade ili kao ulog u društvo, celokupne ili dela imovine koji čini poslovnu celinu na drugog poreskog obveznika (primaoca) smatra se da nije došlo do isporuke dobara, a poreski obveznik - sticalac smatra se pravnim sledbenikom prenosioca.

2.         Ako sticalac iz stava 1. ovog člana koristi stečenu imovinu u druge svrhe, osim onih za koje postoji pravo na odbitak prethodnog poreza, dužan je da obračuna i plati PDV shodno odredbama ovog zakona.

3.         Smatra se da, u smislu ovog zakona, isporuka dobara koji vrši davalac koncesije koncesionaru, odnosno koncesionar davaocu koncesije u okviru realizacije ugovora o javno-privatnom partnerstvu sa elementima koncesije, zaključenog u skladu sa zakonom kojim se uređuju javno-privatno partnerstvo i koncesije, nije izvršen, ako su davalac koncesije i koncesionar poreski obveznici koji bi, u slučaju kada bi se taj promet smatrao izvršenim, imali u potpunosti pravo na odbitak prethodnog poreza u skladu sa ovim zakonom.

4.         Ministar bliže uređuje šta se smatra prenosom celokupne ili dela imovine iz stava 1. ovog člana.

3.         Prodaja dobara na daljinu unutar Evropske unije

Član 10.

1.         U smislu ovog zakona pojedini pojmovi imaju sledeća značenja:

1)         “prodaja dobara na daljinu unutar Evropske unije” je isporuka dobara koja otprema ili prevozi isporučilac ili drugo lice za njegov račun, uključujući kada lice koje vrši isporuku posredno učestvuje u prevozu ili otpremi dobara, iz države članice koja nije država članica u kojoj se otprema ili prevoz dobara kupcu završava, ako su ispunjeni sledeći uslovi:

(1)        isporuka dobara vrši se poreskom obvezniku ili pravnom licu koje nije poreski obveznik, a čije sticanje dobara unutar Evropske unije ne podleže plaćanju PDV u skladu sa članom 4. stav 1. ovog zakona ili bilo kom drugom licu koje nije poreski obveznik, i

(2)        dobro čija se isporuka vrši nije ni novo prevozno sredstvo niti dobro koje isporučilac ili drugo lice za njegov račun ugrađuje ili montira, sa ili bez probnog rada,

2)         “prodaja dobara na daljinu uvezenih iz trećih područja ili trećih zemalja” je isporuka dobara koja otprema ili prevozi isporučilac ili drugo lice za njegov račun, uključujući i situaciju kada isporučilac posredno učestvuje u prevozu ili otpremi dobara, iz trećeg područja ili treće zemlje kupcu u državi članici, ako su ispunjeni sledeći uslovi:

(1)        isporuka dobara vrši se poreskom obvezniku ili pravnom licu koje nije poreski obveznik, a čija nabavka dobara unutar Evropske unije ne podležu PDV u skladu s članom 4. stav 1. ovog zakona, ili bilo kom drugom licu koje nije poreski obveznik, i

(2)        dobro čija se isporuka vrši nije ni novo prevozno sredstvo niti dobro koje isporučilac ili drugo lice za njegov račun ugrađuje ili montira, sa ili bez probnog rada.

4. Aranžman za skladištenje dobara

Član 11.

1.         Prenos dobara koji vrši poreski obveznik, a koja čine deo njegove poslovne imovine, u drugu državu članicu na osnovu aranžmana za skladištenje dobara, ne smatra se isporukom dobara uz naknadu.

2.         Aranžman za skladištenje dobara, u smislu ovog člana, postoji ako su ispunjeni sledeći uslovi:

1)         poreski obveznik ili treće lice za njegov račun, otprema ili prevozi dobra u drugu državu članicu s namerom da naknadno, nakon njihove dopreme, izvrši isporuku tih dobara u toj državi članici drugom poreskom obvezniku na kojeg se prenosi pravo vlasništva nad tim dobrima u skladu s postojećim ugovorom;

2)         poreski obveznik koji otprema ili prevozi dobra nema sedište, niti stalnu poslovnu jedinicu u državi članici u koju se dobra otpremaju ili prevoze;

3)         poreski obveznik kome se vrši isporuka dobara registrovan je za potrebe PDV u državi članici u koju se dobra otpremaju ili prevoze, a njegov identitet i PDV identifikacioni broj koji mu je ta država članica dodelila su poznati poreskom obvezniku iz tačke 2) ovog stava u trenutku kada otprema ili prevoz počinju;

4)         poreski obveznik koji otprema ili prevozi dobra evidentira otpremanje dobara iz Republike u drugu državu članicu u evidenciju iz člana 99. stav 3. ovog zakona i u Zbirnoj prijavi iz člana 108. ovog zakona navodi PDV identifikacioni broj poreskog obveznika - primaoca dobara, koji mu je dodelila država članica u koju se ta dobra otpremaju ili prevoze.

3.         Ako su ispunjeni uslovi iz stava 2. ovog člana i uslov da se prenos vrši u roku iz stava 4. ovog člana, u trenutku prenosa prava raspolaganja na dobrima poreskom obvezniku iz stava 2. tačka 3) ovog člana koje tim dobrima može raspolagati kao vlasnik primenjuju se sledeća pravila:

1)         smatra se da je isporuku dobara u skladu s članom 57. stav 1. tačka 1) ovog zakona izvršio poreski obveznik koji je sam otpremio ili prevezao dobra u državi članici iz koje su dobra otpremljena ili prevezena, ili je to za njegov račun izvršilo treće lice;

2)         smatra se da je nabavku dobara unutar Evropske unije izvršio poreski obveznik kojem se vrši isporuka tih dobara u državi članici u koju su dobra otpremljena ili prevezena.

4.         Ako u roku od 12 meseci nakon dopremanja dobara u državu članicu u koju su otpremljena ili prevezena, nije izvršena isporuka dobara poreskom obvezniku kojem su namenjena, shodno stavu 2. tačka 3) i stavu 6. ovog člana, a nije nastupila nijedna okolnost iz stava 7. ovog člana, smatra se da je isporuka dobara u smislu člana 7. stav 1. ovog zakona izvršena danom koji sledi danu u kojem je istekao period od 12 meseci.

5.         Ne smatra se da je isporuka dobara u smislu člana 7. stav 1. ovog zakona izvršena ako su ispunjeni sledeći uslovi:

1)         pravo raspolaganja na dobrima nije preneto, a ta dobra su vraćena u Republiku iz koje su prevezena ili otpremljena, u roku iz stava 4. ovog člana, i

2)         poreski obveznik koji je otpremio ili prevezao dobra evidentirao je vraćanje dobara u evidenciju iz člana 99. stav 3. ovog zakona.

6.         Ako se u roku iz stava 4. ovog člana poreski obveznik iz stava 2. tačka 3) ovog člana zameni drugim poreskim obveznikom, ne smatra se da je promet dobara u smislu člana 7. stav 1. ovog zakona izvršen u trenutku zamene ako su ispunjeni sledeći uslovi:

1)         ispunjeni su svi ostali primenjivi uslovi iz stava 2. ovog člana, i

2)         poreski obveznik iz stava 2. tačka 2) ovog člana je zabeležio zamenu u evidenciji iz člana 99. stav 3. ovog zakona.

7.         Ako u roku iz stava 4. ovog člana bilo koji uslov iz st. 2. i 6. ovog člana više nije ispunjen, smatra se da je isporuka dobara u smislu člana 7. stav 1. ovog zakona izvršena u trenutku u kojem taj uslov prestao biti ispunjen.

8.         Ako se isporuka dobara vrši licu koje nije poreski obveznik iz stava 2. tačka 3) ili poreski obveznik iz stava 6. ovog člana, smatra se da uslovi iz st. 2. i 6. ovog člana više nisu ispunjeni neposredno pre te isporuke.

9.         Ako se dobra ne vrate u Republiku u roku iz stava 4. ovog člana, već se otpreme ili prevezu u drugu državu članicu koja nije država članica iz koje su prvobitno otpremljena, smatra se da uslovi iz st. 2. i 6. ovog člana više nisu ispunjeni neposredno pre početka takve otpreme ili prevoza.

10.       U slučaju uništenja, gubitka ili krađe dobara, smatra se da uslovi iz st. 2. i 6. ovog člana više nisu ispunjeni na dan kada su dobra nestala ili su uništena, a ako nije moguće utvrditi taj dan, na dan kada je utvrđeno da su dobra uništena ili da nedostaju.

5.         Prodaja dobara na daljinu putem upotrebe elektronskog interfejsa

Član 12.

1.         Kada poreski obveznik putem upotrebe elektronskog interfejsa, kao što je mesto trgovanja, platforma, portal ili slično sredstvo, omogućava prodaju dobara na daljinu uvezenih iz trećih područja ili trećih zemalja u pošiljkama, čija tržišna vrednost nije veća od 150 evra u dinarskoj protivvrednosti, smatra se da je poreski obveznik sam primio i isporučio ta dobra.

2.         Kada poreski obveznik putem upotrebe elektronskog interfejsa, kao što je mesto trgovanja, platforma, portal ili slično sredstvo, omogućava isporuku dobara unutar Evropske unije od strane poreskog obveznika koji nema sedište unutar Evropske unije, licu koje nije poreski obveznik, smatra se da je poreski obveznik koji omogućava isporuku sam primio i isporučio ta dobra.

6.         Nabavka dobara unutar Evropske unije

Član 13.

1.         “Nabavka dobara unutar Evropske unije” je sticanje prava raspolaganja na pokretnoj materijalnoj imovini u svojstvu vlasnika, koju prodavac ili sticalac dobara ili drugo lice za njihov račun otpremi ili preveze sticaocu tih dobara u državu članicu koja nije država članica u kojoj je otpočela otprema ili prevoz tih dobara.

2.         Ako je uvoznik dobara pravno lice koje nije poreski obveznik i nabavlja dobra unutar Evropske unije u drugoj državi članici, ima pravo na povraćaj PDV koji je platio na uvoz dobara u Republiku ako dokaže da je PDV bio obračunat na nabavku dobara unutar Evropske unije u državi članici u kojoj je završena otprema ili prevoz tih dobara.

3.         Nabavkom dobara unutar Evropske unije uz naknadu smatra se korišćenje dobara koja je poreski obveznik za potrebe svog poslovanja ili drugo lice za njegov račun otpremio ili prevezao u Republiku iz druge države članice u kojoj su ta dobra proizvedena, izvađena, prerađena, kupljena ili stečena u smislu člana 4. stav 1. tačka 2. ovog zakona, ili u koju ih je poreski obveznik uvezao za potrebe svog poslovanja.

4.         Nabavkom dobara unutar Evropske unije uz naknadu smatra se upotreba od strane oružanih snaga države članice koja učestvuje u odbrambenim naporima koji se preduzimaju radi sprovođenja aktivnosti Evropske unije u okviru zajedničke bezbednosne i odbrambene politike, za sopstvene potrebe ili za potrebe svog pratećeg civilnog osoblja, dobara koja nisu nabavljena prema opštim pravilima oporezivanja na domaćem tržištu jedne od država članica, ako pri uvozu tih dobara nisu ispunjeni uslovi za primenu oslobođenja iz člana 59. stav 1. tačka 45) ovog zakona.

5.         Nabavkom dobara unutar Evropske unije uz naknadu smatra se upotreba od strane oružanih snaga države članice koja je članica Severnoatlantskog saveza (NATO) za svoje potrebe ili potrebe svog pratećeg civilnog osoblja, dobra koja nisu nabavljena u skladu s opštim pravilima oporezivanja na domaćem tržištu jedne od država članica, ako pri uvozu tih dobara nisu ispunjeni uslovi za primenu oslobođenja iz člana 59. stav 1. tačka 45) ovog zakona.

6.         Ministar bliže uređuje sprovođenje ovog člana.

7.         Trostrani posao

Član 14.

1.         Trostranim poslom, u smislu ovog zakona, smatra se isporuka u nizu istog dobra u kojoj učestvuju tri poreska obveznika iz tri različite države članice, koji podrazumeva da su ta dobra prevezena ili otpremljena od prvog isporučioca neposredno poslednjem kupcu i kada su ispunjeni uslovi za primenu oslobođenja iz stava 2. ovog člana. Navedeno se primenjuje i kada je poslednji kupac pravno lice koje nije poreski obveznik, a registrovano je za potrebe PDV.

2.         Nabavka dobara unutar Evropske unije koja je, u skladu s članom 26. stav 1. ovog zakona, izvršena u Republici, oslobođena je PDV pod sledećim uslovima:

1)         poreski obveznik - sticalac nema sedište ili prebivalište u Republici, ali je na području Evropske unije u nekoj drugoj državi članici registrovan za potrebe PDV;

2)         nabavka dobara izvršena je u svrhu dalje isporuke dobara koju vrši poreski obveznik (sticalac) iz tačke 1) ovog stava u Republici;

3)         nabavljena dobra su neposredno otpremljena ili prevezena iz druge države članice u kojoj poreski obveznik iz tačke 1) ovog stava nije registrovan za potrebe PDV, krajnjem primaocu;

4)         krajnji primalac je poreski obveznik ili pravno lice koje nije poreski obveznik, a registrovan je za potrebe PDV u Republici;

5)         primalac iz tačke 4) ovog stava plaća PDV u skladu sa stavom 4. ovog člana.

3.         Ako se primenjuje oslobođenje u smislu stava 2. ovog člana, tada račun mora, uz podatke iz člana 95. stav 1. ovog zakona, da sadrži i sledeće podatke:

1)         poziv na odredbe člana 141. Direktive Saveta 2006/112/EZ i napomenu “prenos poreske obaveze”;

2)         PDV identifikacioni broj pod kojim je poreski obveznik - sticalac izvršio nabavku unutar Evropske unije i dalji isporuku dobara;

3)         PDV identifikacioni broj primaoca dobara.

4.         Kod trostranog posla primalac dobara dužan je da plati PDV ako su ispunjeni uslovi iz st. 2. i 3. ovog člana.

5.         Ako je reč o trostranom poslu u smislu ovog člana, sticalac koji vrši dalju isporuku dobara, u Zbirnoj prijavi mora iskazati podatke iz člana 109. stav 1. ovog zakona.

6.         Ministar bliže uređuje sprovođenje ovog člana.

8.         Pružanje usluga

Član 15.

1.         Pružanje usluga su sve transakcije koje se ne smatraju isporukom dobara u smislu čl. 6 - 9. ovog zakona.

2.         Pružanjem usluga smatra se i:

1)         prenos, odnosno ustupanje prava kao nematerijale imovine;

2)         svako nečinjenje i trpljenje;

3)         pružanje usluga na osnovu zakona ili odluke državnog organa, odnosno odluke donete u ime državnog organa.

3.         Pružanjem usluga uz naknadu smatra se i:

1)         korišćenje dobara koja čine deo poslovne imovine poreskog obveznika za njegove privatne potrebe ili privatne potrebe njegovih zaposlenih, ili uopšte u druge svrhe osim za potrebe obavljanja njegove delatnosti, za koja je odbijen prethodni porez u potpunosti ili delimično;

2)         pružanje usluga bez naknade od strane poreskog obveznika za njegove privatne potrebe ili privatne potrebe njegovih zaposlenih ili u druge svrhe, osim za potrebe obavljanja njegove delatnosti.

4.         Ako poreski obveznik, postupajući u svoje ime, a za račun drugog lica, učestvuje u pružanju usluga, smatra se da je sam primio i pružio te usluge.

5.         Odredbe člana 9. ovog zakona shodno se primenjuju i kod pružanja usluga.

6.         Ministar bliže uređuje sprovođenje ovog člana.

9.         Uvoz dobara

Član 16.

1.         Uvozom dobara smatra se svaki unos dobara u Evropsku uniju koja nisu u slobodnom prometu na području Evropske unije, u skladu s carinskim propisima.

2.         Uvozom dobara smatra se i unos dobara koja su u slobodnom prometu na području Evropske unije, a potiču s trećih područja koja su deo carinskog područja Evropske unije, u skladu s carinskim propisima.

10.       Vrednosni vaučeri

Član 17.

1.         Vrednosni vaučer, u smislu ovog zakona, je instrument za koji postoji obaveza da se prihvati kao naknada ili deo naknade za isporuku dobara ili pružanje usluga, ako su dobra koja se isporučuju, odnosno usluge koje se pružaju ili identitet potencijalnih isporučilaca tih dobara, odnosno pružalaca tih usluga i uslovi upotrebe vrednosnog vaučera naznačeni na samom vrednosnom vaučeru ili povezanoj dokumentaciji (u daljem tekstu: vrednosni vaučer).

2.         Vrednosni vaučer može biti jednonamenski i višenamenski.

3.         Jednonamenskim vrednosnim vaučerom iz stava 2. ovog člana smatra se vrednosni vaučer za koji su mesto isporuke dobara, odnosno mesto pružanja usluga na koje se vrednosni vaučer odnosi i iznos PDV koji se za promet tih dobara, odnosno usluga obračunava i plaća u skladu sa ovim zakonom poznati u trenutku izdavanja vrednosnog vaučera.

4.         Višenamenski vrednosni vaučer iz stava 2. ovog člana je vrednosni vaučer koji nije jednonamenski vrednosni vaučer iz stava 3. ovog člana.

5.         Vrednosni vaučer može biti u fizičkom ili elektronskom obliku.

6.         Vrednosnim vaučerom ne smatra se instrument koji imaocu daje pravo na popust pri nabavci dobara, odnosno usluga, a koji ne uključuje pravo na nabavku dobara, odnosno usluga, kao ni prevozne karte, ulaznice, poštanske marke i sl.

Član 18.

1.         Svaki prenos jednonamenskog vrednosnog vaučera koji izvrši poreski obveznik u svoje ime smatra se isporukom dobara, odnosno pružanjem usluga na koje se vrednosni vaučer odnosi. Stvarna predaja dobara ili stvarno pružanje usluga u zamenu za jednonamenski vrednosni vaučer, koji je isporučilac prihvatio kao naknadu ili deo naknade, ne smatraju se nezavisnom transakcijom.

2.         Ako je prenos jednonamenskog vrednosnog vaučera izvršio poreski obveznik u ime drugog poreskog obveznika, taj prenos smatra se isporukom dobara, odnosno pružanjem usluga na koje se vrednosni vaučer odnosi, a koje je izvršio poreski obveznik u čije ime je izvršen prenos jednonamenskog vaučera.

3.         Kada stvarni isporučilac dobara, odnosno pružalac usluga i poreski obveznik koji je, delujući u svoje ime, izdao jednonamenski vrednosni vaučer, nisu ista lica, smatra se da je stvarni isporučilac dobara, odnosno pružalac usluga izvršio promet dobara, odnosno usluga povezanih s tim vrednosnim vaučerom poreskom obvezniku koji je izdao jednonamenski vrednosni vaučer.

Član 19.

1.         Stvarna predaja dobara, odnosno stvarno pružanje usluga u zamenu za višenamenski vrednosni vaučer koji je isporučilac dobara, odnosno pružalac usluga prihvatio kao naknadu ili deo naknade za taj promet oporezuje se PDV u skladu sa ovim zakonom, dok svaki prethodni prenos tog višenamenskog vrednosnog vaučera nije predmet oporezivanja PDV.

2.         Ako prenos višenamenskog vrednosnog vaučera izvrši poreski obveznik koji nije poreski obveznik koji vrši stvarnu isporuku dobara, odnosno pružanje usluga u skladu sa stavom 1. ovog člana, svaka isporuka usluga koja se može utvrditi, poput usluge distribucije, reklame ili druge usluge, oporezuju se PDV u skladu sa ovim zakonom.

V.         MESTO OPOREZIVIH TRANSAKCIJA

1.         Mesto isporuke dobara

1.1.      Mesto isporuke dobara bez prevoza

Član 20.

Mestom isporuke dobara koja se ne otpremaju niti prevoze smatra se mesto gde se dobra nalaze u trenutku isporuke.

1.2.      Mesto isporuke dobara sa prevozom

Član 21.

1.         Mestom isporuke dobara koja otprema ili prevozi isporučilac, kupac ili treće lice, smatra se mesto u kojem se dobra nalaze u trenutku slanja ili prevoza do primaoca.

2.         Ako je mesto iz kojeg se dobra otpremaju ili prevoze treće područje ili treća zemlja, mestom prometa dobara koji izvrši uvoznik, kao i mestom bilo kog naknadnog prometa tih dobara, smatra se država članica uvoza.

3.         Izuzetno od st. 1. i 2. ovog člana, mestom isporuke dobara smatra se mesto gde se dobra nalaze u trenutku kada se završava otpremanje ili prevoz kupcu, u sledećim slučajevima:

1)         prodaje dobara na daljinu unutar Evropske unije;

2)         prodaje dobara na daljinu iz trećih područja ili trećih zemalja uvezenih u državu članicu koja nije država članica u kojoj se završava otprema ili prevoz dobara kupcu;

3)         prodaje dobara na daljinu iz trećih područja ili trećih zemalja uvezenih u državu članicu u kojoj se završava otprema ili prevoz dobara do kupca, ako se PDV na ta dobra mora obračunati prema posebnom postupku iz čl. 166. do 176. ovog zakona.

4.         Na isporuke polovnih dobara, umetničkih dela, kolekcionarskih dobara ili antikviteta, na koje se primenjuje poseban postupak oporezivanja u skladu sa ovim zakonom, ne primenjuje se stav 3. ovog člana.

5.         Mesto isporuke dobara koja je otpremio ili prevezao isporučilac, kupac ili treće lice, a koja ugrađuje ili montira isporučilac ili drugo lice za njegov račun, sa ili bez probnog rada, je mesto gde se ta dobra ugrađuju ili montiraju.

Član 22.

1.         Kod isporuke u nizu istih dobara, koja se otpremaju ili prevoze iz Republike u drugu državu članicu, ili iz druge države članice u Republiku, direktno od prvog isporučioca do poslednjeg kupca u nizu, otprema ili prevoz dobara pripisuje se samo prometu koji je izvršen posredniku.

2.         Izuzetno od stava 1. ovog člana, otprema ili prevoz pripisuje se samo isporuci dobara koju je izvršio posrednik u slučaju u kojem je posrednik svog dobavljača obavestio o PDV identifikacionom broju koji mu je izdala država članica iz koje se dobra otpremaju ili prevoze.

3.         Posrednik, u smislu ovog člana, je isporučilac u nizu, osim prvog isporučioca, koji otprema ili prevozi dobra ili to za njegov račun vrši treće lice.

4.         Odredbe ovog člana ne primenjuju se na isporuke iz člana 12. ovog zakona.

Član 23.

Ako je poreski obveznik primio i izvršio isporuku dobara u skladu s članom 12. ovog zakona, otpremanje ili prevoz dobara pripisuju se isporuci koju je izvršio taj poreski obveznik.

1.3.      Mesto isporuke dobara na brodovima, u vazduhoplovima ili vozovima

Član 24.

1.         Ako se isporuka dobara vrši na brodovima, u vazduhoplovima ili vozovima u toku dela prevoza putnika izvršenog u Evropskoj uniji, mestom isporuke dobara smatra se mesto početka prevoza putnika.

2.         Delom prevoza putnika izvršenog u Evropskoj uniji iz stava 1. ovog člana smatra se deo prevoza koji je izvršen bez zaustavljanja na području izvan Evropske unije, između mesta početka i mesta završetka prevoza putnika.

3.         U smislu stava 2. ovog člana:

1)         mesto početka prevoza putnika je prvo voznim redom predviđeno mesto ukrcavanja putnika unutar Evropske unije (po potrebi, nakon zaustavljanja izvan Evropske unije);

2)         mesto završetka prevoza putnika je poslednje voznim redom predviđeno mesto iskrcavanja putnika unutar Evropske unije za one putnike koji su se ukrcali u Evropskoj uniji (po potrebi, pre zaustavljanja izvan Evropske unije).

4.         U slučaju povratnog putovanja, povratni deo puta smatra se posebnim prevozom.

1.4.      Mesto isporuke dobara preko sistema za prirodni gas, električnu energiju, energiju za grejanje ili hlađenje

Član 25.

1.         Kod isporuke gasa preko sistema koji se nalazi na području Evropske unije ili bilo koje mreže priključene na taj sistem, isporuke električne energije, energije za grejanje ili hlađenje preko mreže za grejanje ili hlađenje, poreskom obvezniku koji je ta dobra nabavio radi dalje prodaje, mestom isporuke smatra se mesto u kojem taj poreski obveznik ima sedište ili stalnu poslovnu jedinicu kojoj se vrši promet dobara, a u slučaju nepostojanja takvog sedišta ili stalne poslovne jedinice - mesto gde je njegovo prebivalište ili boravište.

2.         Poreskim obveznikom iz stava 1. ovog člana smatra se poreski obveznik čija je osnovna delatnost kupovina radi dalje prodaje gasa, električne energije, energije za grejanje ili hlađenje i čija je sopstvena potrošnja tih proizvoda zanemarljiva.

3.         U slučaju isporuke gasa putem sistema za prirodni gas koji se nalazi na području Evropske unije ili bilo koje mreže priključene na takav sistem, isporuke električne energije, energije za grejanje ili hlađenje preko mreža za grejanje ili hlađenje, koja nije obuhvaćena st. 1. i 2. ovog člana, mestom isporuke tih dobara smatra se mesto gde kupac koristi i troši ta dobra.

4.         Ako kupac iz stava 3. ovog člana nije u potpunosti ili delimično potrošio prirodni gas, električnu energiju, energiju za grejanje ili hlađenje, smatra se da su ta nepotrošena dobra iskorišćena i potrošena u mestu gde kupac ima sedište ili stalnu poslovnu jedinicu kojoj je izvršena ta isporuka. U odsustvu takvog mesta, smatra se da je kupac iskoristio i potrošio dobra u mestu gde je njegovo prebivalište ili boravište.

2.         Mesto nabavke dobara unutar Evropske unije

Član 26.

1.         Mestom nabavke dobara unutar Evropske unije smatra se mesto gde se završava otpremanje ili prevoz dobara sticaocu.

2.         Izuzetno od stava 1. ovog člana, mestom nabavke dobara unutar Evropske unije u smislu člana 3. stav 1. tačka 2) podtačka (1) ovog zakona smatra se teritorija države članice koja je sticaocu izdala PDV identifikacioni broj pod kojim je sticalac stekao ta dobra, osim ako sticalac dokaže da je na stečena dobra PDV obračunat u skladu sa stavom 1. ovog člana.

3.         Ako sticalac dokaže da je PDV na sticanje obračunat u državi članici u kojoj je otpremanje ili prevoz dobara završen, poreska osnovica se umanjuje za odgovarajući iznos u državi članici koja je sticaocu izdala PDV identifikacioni broj pod kojim je stekao ta dobra.

4.         Smatra se da je PDV obračunat na nabavku dobara unutar Evropske unije u skladu sa stavom 1. ovog člana ako sticalac:

1)         dokaže da je to sticanje izvršeno u svrhu dalje isporuke na području druge države članice određene u skladu sa stavom 1. ovog člana za koju je primalac dobara dužan da plati PDV u skladu s članom 91. stav 1. tačka 3) ovog zakona, i

2)         da je podneo Zbirnu prijavu u skladu s čl. 108. i 109. ovog zakona.

3.         Mesto prometa usluga

3.1.      Opšte odredbe

Član 27.

U vezi sa određivanjem mesta prometa usluga, poreskim obveznikom smatra se:

1)         poreski obveznik koji obavlja i delatnosti ili isporuke koji se ne smatraju oporezivim isporukama dobara ili usluga u smislu člana 3. stav 1. ovog zakona u odnosu na sve usluge koje su mu pružene;

2)         pravno lice koje nije poreski obveznik, a registrovano je za potrebe PDV.

Član 28.

1.         Ako se promet usluga vrši poreskom obvezniku koji nastupa u svojstvu poreskog obveznika, mestom pružanja usluga smatra se mesto u kojem primalac usluga ima sedište ili stalnu poslovnu jedinicu ako se pružanje usluga vrši stalnoj poslovnoj jedinici koja se ne nalazi u mestu u kojem primalac ima sedište. U odsustvu takvog sedišta ili stalne poslovne jedinice, mestom pružanja usluga smatra se prebivalište ili boravište poreskog obveznika - primaoca usluge.

2.         Ako se pružanje usluga vrši licu koje nije poreski obveznik, mestom prometa usluga smatra se mesto u kojem pružalac usluga ima sedište ili stalnu poslovnu jedinicu ako se pružanje usluga vrši iz stalne poslovne jedinice koja se ne nalazi u mestu u kojem pružalac usluga ima sedište. U odsustvu takvog sedišta ili stalne poslovne jedinice, mestom pružanja usluga smatra se prebivalište ili boravište poreskog obveznika - pružaoca usluge.

3.2.      Posebne odredbe

Član 29.

Mestom pružanja usluga posredovanja kod isporuke dobara ili pružanja usluga licu koje nije poreski obveznik, a koju izvrši posrednik u tuđe ime i za tuđi račun, smatra se mesto u kojem je izvršena isporuka dobara ili pružanje usluga koja je predmet posredovanja.

Član 30.

Mestom pružanja usluga u vezi s nepokretnostima, uključujući usluge stručnjaka i posrednika kod isporuke nepokretnosti, smeštaja u hotelima ili objektima slične namene, uključujući kampove za odmor ili mesta uređena za kampovanje, davanje prava na upotrebu nepokretnosti i usluge pripreme i koordinacije građevinskih radova, kao što su usluge arhitekata i građevinskog nadzora, smatra se mesto u kojem se nepokretnost nalazi.

Ministar bliže uređuje šta se smatra uslugama u vezi sa nepokretnostima u smislu stava 1. ovog člana.

Član 31.

1.         Mestom pružanja usluga prevoza lica smatra se mesto gde se obavlja prevoz, srazmerno pređenoj razdaljini.

2.         Mestom pružanja usluga prevoza dobara, osim prevoza dobara unutar Evropske unije, licu koje nije poreski obveznik, smatra se mesto gde se obavlja prevoz, srazmerno pređenoj razdaljini.

3.         Mestom pružanja usluga prevoza dobara unutar Evropske unije licima koja nisu poreski obveznici smatra se mesto početka prevoza.

4.         Prevoz dobara unutar Evropske unije je svaki prevoz dobara čije je mesto početka prevoza i mesto završetka prevoza na područjima dveju različitih država članica.

5.         Mesto početka prevoza je mesto gde otpočinje prevoz dobara nezavisno od pređene udaljenosti da bi se došlo do mesta gde su dobra smeštena, a mesto završetka prevoza je mesto u kojem je prevoz dobara završen.

6.         PDV se ne obračunava na deo prevoza dobara unutar Evropske unije licima koja nisu poreski obveznici koji se vrši u vodama koje ne pripadaju području Evropske unije.

Član 32.

1.         Mestom prometa usluga koje se odnose na prisustvovanje kulturnim, umetničkim, sportskim, naučnim, obrazovnim, zabavnim ili sličnim događajima, kao što su izložbe i sajmovi, uključujući i pomoćne usluge u vezi sa prisustvovanjem tim događajima, pruženih poreskom obvezniku, smatra se mesto gde se ti događaji stvarno odvijaju.

2.         Odredba stava 1. ovog člana ne primenjuje se na pristup događajima iz stava 1. ovog člana ako je prisustvovanje virtuelno.

3.         Mestom prometa usluga i pomoćnih usluga u vezi s kulturnim, umetničkim, sportskim, naučnim, obrazovnim, zabavnim i sličnim aktivnostima, kao što su izložbe i sajmovi, uključujući pružanje usluga organizatora takvih aktivnosti, licu koje nije poreski obveznik, smatra se mesto gde se te aktivnosti stvarno obavljaju.

4.         Ako se usluge i pomoćne usluge iz stava 3. ovog člana odnose na aktivnosti koje se prenose preko interneta ili se na drugi način u virtuelnom obliku stavljaju na raspolaganje, mesto prometa usluge je mesto u kojem lice koje nije poreski obveznik ima sedište, prebivalište ili boravište.

5.         Mestom prometa usluga licu koje nije poreski obveznik smatra se mesto gde su usluge stvarno pružene, ako se radi o:

1)         pomoćnim uslugama u vezi sa prevozom, kao što su utovar, istovar, pretovar, rukovanje i slično;

2)         proceni pokretnih stvari, odnosno radova na pokretnim stvarima.

Član 33.

1.         Mestom pružanja usluga predaje jela i pića za konzumaciju na licu mesta, izuzev onih koje se faktički vrše na brodovima, odnosno u vazduhoplovima ili vozovima tokom dela prevoza putnika izvršenog unutar Evropske unije, smatra se mesto gde se te usluge stvarno pružaju.

2.         Mestom pružanja usluga predaje jela i pića za konzumaciju na licu mesta koje se faktički vrše na brodovima, odnosno u vazduhoplovima ili vozovima tokom dela prevoza putnika izvršenog unutar Evropske unije, smatra se mesto početka prevoza putnika.

3.         Deo prevoza putnika izvršenog unutar Evropske unije je deo prevoza koji se vrši bez zaustavljanja izvan Evropske unije između mesta početka i mesta završetka prevoza putnika.

 

4.         Mestom početka prevoza putnika je prvo voznim redom predviđeno mesto ukrcavanja putnika unutar Evropske unije, a gde je primenljivo, posle zaustavljanja izvan Evropske unije.

5.         Mesto završetka prevoza putnika je poslednje voznim redom predviđeno mesto iskrcavanja putnika unutar Evropske unije za one putnike koji su se ukrcali u Evropskoj uniji, a gde je primenljivo, pre zaustavljanja izvan Evropske unije.

6.         U slučaju povratnog putovanja, povratni deo puta smatra se posebnim prevozom.

7.         Ministar bliže uređuje šta se smatra uslugama predaje jela i pića za konzumaciju na licu mesta iz stava 1. ovog člana.

Član 34.

1.         Mestom pružanja usluge iznajmljivanja prevoznog sredstva na kraći vremenski period smatra se mesto u kojem se to prevozno sredstvo stvarno stavlja na raspolaganje primaocu usluge.

2.         Mesto iznajmljivanja prevoznih sredstava, osim iznajmljivanja na kraći vremenski period, licu koje nije poreski obveznik, je mesto u kojem to lice ima sedište, prebivalište ili uobičajeno boravište.

3.         Izuzetno od stava 2. ovog člana, mestom iznajmljivanja plovila za razonodu licu koje nije poreski obveznik, osim iznajmljivanja na kraći vremenski period, smatra se mesto u kojem je to plovilo stvarno stavljeno na raspolaganje primaocu usluge, ako tu uslugu pruži lice u mestu u kojem ima sedište ili stalnu poslovnu jedinicu, koja se nalazi u tom mestu.

4.         Kraćim vremenskim periodom iz st. 1 - 3. ovog člana smatra se neprekidni vremenski period koji nije duži od 30 dana, a ako se radi o plovilima od 90 dana.

5.         Ministar bliže uređuje šta se smatra prevoznim sredstvima u smislu stava 1. ovog člana i ovog zakona.

Član 35.

1.         Mestom prometa usluga licu koje nije poreski obveznik smatra se mesto gde to lice ima sedište, prebivalište ili boravište, ako se radi o uslugama:

1)         u oblasti telekomunikacija;

2)         radijskog i televizijskog emitovanja;

3)         pruženih elektronskim putem.

2.         Ako pružalac i primalac usluga komuniciraju putem elektronske pošte, to samo po sebi ne znači da je usluga pružena elektronskim putem.

3.         Telekomunikacionim uslugama, u smislu ovog zakona, smatraju se usluge koje se odnose na prenos, emitovanje i prijem signala, reči, slika i zvukova ili informacija bilo koje vrste putem žice, radija, optičkih ili drugih elektromagnetskih sistema, uključujući i sa tim povezan prenos ili ustupanje prava korišćenja kapaciteta za takav prenos, emitovanje ili prijem, kao i usluge omogućavanja pristupa globalnim informacionim mrežama.

4.         Uslugama pruženim elektronskim putem, u smislu ovog zakona, naročito se smatraju usluge navedene u Prilogu 2 ovog zakona.

Član 36.

Mestom pružanja usluga licu koje nije poreski obveznik i koje ima sedište, prebivalište ili boravište izvan Evropske unije, smatra se mesto sedišta, prebivališta ili boravišta primaoca usluga, ako se radi o uslugama:

1)         prenosa i ustupanja autorskih prava, patenata, licenci, zaštitnih znakova i sličnih prava;

2)         oglašavanja;

3)         savetnika, inženjera, advokata, računovođa, prevodilaca i drugim sličnim uslugama;

4)         obrade podataka i ustupanja informacija, uključujući informacije o poslovnim postupcima i iskustvu;

5)         bankarskim i finansijskim transakcijama, transakcijama osiguranja, uključujući reosiguranje, s izuzetkom iznajmljivanja sefova;

6)         stavljanja na raspolaganje osoblja;

7)         iznajmljivanja pokretnih stvari, osim prevoznih sredstava;

8)         preuzimanja obaveze da se u potpunosti ili delimično odustane od obavljanja neke delatnosti ili korišćenja nekog prava navedenih u ovom stavu;

9)         omogućavanja pristupa sistemu za prirodni gas koji se nalazi na području Evropske unije ili bilo kojoj mreži koja je priključena na takav sistem, sistemu za električnu energiju ili mreži za grejanje ili hlađenje, prenosa, odnosno distribucije preko tih sistema ili mreža, kao i drugim uslugama koje su neposredno povezane sa tim uslugama.

Član 37.

Ministar može, radi izbegavanja dvostrukog oporezivanja, neoporezivanja ili narušavanja tržišne konkurencije, propisati da se za usluge iz člana 28, člana 32. stav 4. i čl. 34 - 36. ovog zakona smatra:

1)         da je mesto prometa tih usluga, koje se nalazi u Republici, izvan Evropske unije ako se te usluge stvarno koriste izvan Evropske unije;

2)         da je mesto prometa tih usluga, koje se nalazi izvan Evropske unije, u Republici ako se te usluge stvarno koriste u Republici.

4.         Vrednost za poreske obveznike koji isporučuju dobra iz člana 21. stav 3. tačka 1) i pružaju usluge iz člana 35. ovog zakona

Član 38.

1.         Član 21. stav 3. tačka 1) i član 35. ovog zakona ne primenjuju se ako su ispunjeni sledeći uslovi:

1)         lice koje vrši isporuku ima sedište, prebivalište ili uobičajeno boravište u Republici;

2)         usluge se pružaju licu koje nije poreski obveznik i koje ima sedište, prebivalište ili uobičajeno boravište u drugoj državi članici, ili se dobra otpremaju ili prevoze u drugu državu članicu;

3)         ukupna vrednost isporuka, bez PDV, iz tačke 2) ovog stava u tekućoj kalendarskoj godini nije veća od 10.000 evra u dinarskoj protivvrednosti i nije bila veća od navedenog iznosa tokom prethodne kalendarske godine.

2.         Ako se u toku kalendarske godine ostvari vrednost veća od vrednosti iz stava 1. tačka 3) ovog člana, od tog dana primenjuju se član 21. stav 3. tačka 1) i član 35. ovog zakona.

3.         Poreski obveznik koji vrši isporuku dobara koja se nalaze u Republici u trenutku kada počinje njihova otprema ili prevoz, ili koji pruža telekomunikacione usluge, usluge radijskog i televizijskog emitovanja i usluge koje se smatraju, u skladu sa ovim zakonom, pruženim elektronskim putem i ima sedište u Republici i ispunjava uslove iz stava 1. ovog člana, može da se opredeli za određivanje mesta prometa u skladu sa članom 21. stav 3. tačka 1) i članom 35. ovog zakona.

4.         Opredeljenje za određivanje mesta prometa u skladu sa stavom 3. ovog člana traje dve kalendarske godine.

5.         Ministar bliže uređuje primenu st. 1 - 3. ovog člana, način dostavljanja obaveštenja o opredeljenju za određivanje mesta prometa iz stava 3. ovog člana i način praćenja ispunjenosti uslova iz ovog člana.

5.         Mesto uvoza dobara

Član 39.

1.         Mesto uvoza dobara je država članica na čijem se području dobra nalaze pri unosu u Evropsku uniju.

2.         Izuzetno od stava 1. ovog člana, ako su pri unosu u Evropsku uniju dobara koja se ne nalaze u slobodnom prometu, stavljena u jedan od postupaka iz člana 66. stav 1. ovog zakona, postupak privremenog uvoza s potpunim oslobođenjem od plaćanja carine ili postupak spoljnog tranzita strane robe u skladu s carinskim propisima, mesto uvoza je država članica na čijem području navedeni postupci za ta dobra su okončani.

3.         Ako se pri unosu u Evropsku uniju dobra koja se nalaze u slobodnom prometu stave u jedan od postupaka ili jednu od situacija iz člana 70. st. 2. i 3. ovog zakona, mesto uvoza je država članica na čijem području prestanu da se primenjuju ti postupci.

VI.        NASTANAK OPOREZIVOG DOGAĐAJA I OBAVEZE OBRAČUNA PDV

1.         Opšte odredbe

Član 40.

1.         Oporezivi događaj je događaj na osnovu kojeg su ispunjeni pravni uslovi za nastanak obaveze obračuna PDV.

2.         Obaveza obračuna PDV nastaje u trenutku kada Poreska uprava ima, u skladu sa ovim zakonom, pravo da zahteva PDV od lica koje je dužno da ga plati, iako vreme plaćanja PDV može biti odloženo.

2.         Isporuka dobara i usluga

Član 41.

1.         Oporezivi događaj i obaveza obračuna PDV nastaju na dan kada su dobra isporučena ili usluge pružene.

2.         Ako se za promet dobara, osim onih iz člana 6. stav 3. tačka 2) ovog zakona, ili pružanje usluga kontinuirano izdaju računi ili kontinuirano vrše plaćanja, smatra se da su dobra isporučena i usluge pružene po isteku perioda na koji se takvi računi ili plaćanja odnose, s tim da taj period ne može biti duži od godinu dana.

3.         Kontinuirane isporuke dobara koje se vrše u periodu dužem od jednog kalendarskog meseca, a koja poreski obveznik isporučuje ili premešta iz Republike za svrhu obavljanja delatnosti, u drugu državu članicu uz primenu poreskog oslobođenja u skladu s odredbama člana 57. stav 1. ovog zakona, smatraće se izvršenim istekom svakog kalendarskog meseca do okončanja isporuke.

4.         Usluge za koje je primalac dužan da obračuna i plati PDV prema članu 91. stav 1. tačka 6) ovog zakona, a koje se kontinuirano pružaju u periodu dužem od godinu dana i za koje u tom periodu nisu izdati računi ili vršeno plaćanje, smatraju se pruženim poslednjeg dana svake kalendarske godine, do okončanja pružanja usluge.

5.         Za avanse, obaveza obračuna PDV nastaje u trenutku prijema, odnosno plaćanja avansa, osim ako nije drukčije propisano.

6.         Ako je promet dobara ili usluga izvršen, a račun nije izdat, obaveza obračuna PDV nastaje kada je nastao oporezivi događaj.

7.         Obaveza obračuna PDV za promete dobara iz člana 6. stav 4. i člana 8. stav 1 tačka

3)         ovog zakona, kao i za usluge iz člana 15. stav 3. ovog zakona, nastaje u poreskom periodu u kojem je nastao oporezivi događaj.

8.         Kada se, u skladu s odredbama člana 57. stav 1. ovog zakona, dobra otpremaju ili prevoze u državu članicu u kojoj nije započela otprema ili prevoz tih dobara, ili kada poreski obveznik ta dobra premešta u drugu državu članicu radi obavljanja delatnosti, PDV se obračunava u trenutku izdavanja računa, ili po isteku roka iz člana 94. stav 3. ovog zakona, ako račun do tada nije izdat.

9.         Odredbe st. 2. i 5. ovog člana ne primenjuju se na isporuke i premeštanje dobara iz stava 8. ovog člana.

10.       Ministar bliže uređuje nastanak oporezivog događaja i obaveze obračuna PDV.

Član 42.

Izuzetno od člana 41. ovog zakona, oporezivi događaj za isporuku dobara koju vrši poreski obveznik za kojeg se smatra da je primio i isporučio dobra u skladu sa članom 12. ovog zakona, kao i oporezivi događaj za promet dobara tom poreskom obvezniku, kao i obaveza obračuna PDV, nastaju u trenutku prihvatanja plaćanja.

3.         Nabavka dobara unutar Evropske unije

Član 43.

1.         Oporezivi događaj nastaje u trenutku nabavke dobara unutar Evropske unije. Smatra se da je nabavka dobara unutar Evropske unije izvršena kada bi se smatralo da je isporuka sličnih dobara izvršena u Republici.

2.         Obaveza obračuna PDV kod nabavke dobara unutar Evropske unije nastaje u trenutku izdavanja računa, odnosno istekom roka iz člana 94. stav 3. ovog zakona, ako račun nije izdat u propisanom roku.

4.         Uvoz dobara

Član 44.

1.         Oporezivi događaj i obaveza obračuna PDV pri uvozu dobara nastaju u trenutku uvoza dobara.

2.         Ako se pri unosu dobara u Evropsku uniju primenjuje jedan od postupaka iz člana 66. stav 1. i člana 70. st. 2. i 3. ovog zakona ili postupak privremenog uvoza s potpunim oslobođenjem od carine, ili postupak spoljnog tranzita strane robe, oporezivi događaj i obaveza obračuna PDV nastaju kada su ti postupci okončani.

3.         Ako uvezena dobra iz stava 2. ovog člana podležu plaćanju carine, poljoprivrednim dažbinama ili dažbinama s jednakim dejstvom koje su utvrđene u skladu sa zajedničkom

 

politikom Evropske unije, oporezivi događaj i obaveza obračuna PDV nastaju kada se ispune uslovi za obračun i naplatu tih dažbina.

4.         Ako uvezena dobra ne podležu dažbinama iz stava 3. ovog člana, oporezivi događaj i obaveza obračuna PDV nastaju u trenutku kada bi, prema carinskim propisima, nastala obaveza plaćanja tih dažbina.

VII.       PORESKA OSNOVICA

1.         Opšte odredbe

Član 45.

1.         Tržišnom vrednošću, u smislu ovog zakona, smatra se ukupan iznos koji bi kupac ili naručilac morao platiti za dobra ili usluge u istoj fazi isporuke dobara ili pružanja usluga nezavisnom dobavljaču pod uslovima fer konkurencije u Republici.

2.         U slučaju kada se ne može utvrditi slična isporuka dobara ili usluga, tržišnu vrednost čini:

1)         iznos koji nije manji od nabavne cene dobara ili sličnih dobara ili, u odsustvu nabavne cene, cena koštanja u momentu prometa;

2)         iznos koji nije manji od ukupnih troškova pružanja usluge koje snosi poreski obveznik.

3.         Ministar bliže uređuje način utvrđivanja tržišne vrednosti iz stava 1. ovog člana.

2.         Poreska osnovica kod prometa dobara i usluga

Član 46.

1.         Poreska osnovica kod prometa dobara i usluga je iznos naknade koju čini sve ono što je poreski obveznik primio ili treba da primi za isporučena dobra ili pružene usluge od kupca ili trećeg lica, uključujući subvencije koje su direktno povezane sa naknadom za taj promet.

2.         U poresku osnovicu uračunavaju se:

1)         iznosi poreza, akciza, carina, taksi i sličnih dažbina, kao i ostali javni prihodi, osim PDV;

2)         svi sporedni troškovi koje isporučilac dobara, odnosno pružalac usluga zaračunava kupcu ili primaocu.

3.         Poreska osnovica ne sadrži:

1)         umanjenja cena, odnosno popuste zbog plaćanja pre roka dospeća i popuste koji se kupcu odobre u momentu isporuke;

2)         iznose koje poreski obveznik zaračuna ili primi od kupca kao nadoknadu za izdatke koje je platio u njegovo ime i za njegov račun i koje u evidenciji iskazuje kao prolazne stavke. Poreski obveznik mora imati dokaze o iznosu izdataka u vezi s prolaznim stavkama i ako je na njih obračunat PDV, nema pravo na odbitak prethodnog poreza.

4.         Poreska osnovica kod isporuke dobara iz člana 6. stav 4. i člana 8. stav 1. tačka 3) ovog ovog zakona je nabavna cena tih ili sličnih dobara, a ako je ta cena nepoznata, ukupan iznos utvrđenih troškova u trenutku isporuke.

5.         Kod isporuke dobara ili pružanja usluga koje vrši poreski obveznik koji nema sedište u Republici, poresku osnovicu čini ukupni iznos koji je platio ili treba da plati primalac licu koje mu je izvršio isporuku.

6.         Poreska osnovica kod pružanja usluga iz člana 15. stav 3. ovog zakona je ukupni iznos utvrđenih troškova pružanja usluga koje snosi poreski obveznik.

7.         Izuzetno od stava 1. ovog člana, poreska osnovica za isporuku dobara ili pružanje usluga izvršeno u zamenu za višenamenski vrednosni vaučer je naknada plaćena za višenamenski vrednosni vaučer ili, ako nema informacija o toj naknadi, novčana vrednost navedena na samom višenamenskom vrednosnom vaučeru ili u povezanoj dokumentaciji, umanjenoj za iznos PDV koji se odnosi na dobra ili usluge čija se isporuka vrši.

8.         Poreska osnovica ne sadrži trošak povratne ambalaže o kojoj se vodi posebna evidencija.

9.         Poreska osnovica za isporuku dobara i usluga uključuje vrednost investicionog zlata za koje je primenjeno poresko oslobođenje u skladu sa ovim zakonom, koje je obezbedio kupac za svrhu dalje obrade i koje, kao posledica toga, gubi svoj status investicionog zlata na koje se primenjuje poresko oslobođenje.

10.       Vrednost investicionog zlata iz stava 9. ovog člana je tržišna vrednost na dan isporuke dobara ili usluga.

11.       Ministar bliže uređuje način utvrđivanja poreske osnovice.

Član 47.

1.         Kod isporuke dobara i pružanja usluga između lica koja se smatraju povezanim licima u smislu ovog zakona, poreskom osnovicom smatra se tržišna vrednost u smislu člana 45. ovog zakona, ako je:

1)         naknada niža od tržišne vrednosti, a primalac dobara ili usluga nema pravo na odbitak prethodnog poreza u potpunosti u smislu ovog zakona;

2)         naknada niža od tržišne vrednosti, a isporučilac nema pravo na odbitak prethodnog poreza u potpunosti u smislu ovog zakona i radi se o isporukama koje su oslobođene PDV u skladu s odredbama člana 55. stav 1. i člana 56. st. 1. i 2. ovog zakona;

3)         naknada viša od tržišne vrednosti, a isporučilac nema pravo na odbitak prethodnog poreza u potpunosti u smislu ovog zakona.

2.         Povezanim licima, u smislu ovog zakona, smatraju se lica koja su kao takva definisana zakonom kojim se uređuje porez na dobit pravnih lica i zakonom kojim se uređuje porez na dohodak građana, lica kod kojih postoje porodične ili druge lične veze, upravljačke, vlasničke, članske, finansijske ili pravne veze, uključujući odnos između poslodavca i zaposlenog, odnosno članova porodičnog domaćinstva zaposlenog.

Član 48.

Kod premeštanja dobara u drugu državu članicu u smislu člana 7. st. 1. i 3. ovog zakona, poreska osnovica je nabavna cena tih ili sličnih dobara, a ako je ta cena nepoznata, ukupan iznos utvrđenih troškova u trenutku premeštanja dobara.

3.         Poreska osnovica kod nabavke dobara unutar Evropske unije

Član 49.

1.         Poreska osnovica kod nabavke dobara unutar Evropske unije utvrđuje se na osnovu istih elemenata iz člana 46. ovog zakona koji se koriste za utvrđivanje poreske osnovice kod isporuke istih dobara u Republici. U slučaju isporuke dobara iz člana 13. st. 4. i 5, poreska osnovica je nabavna cena tih ili sličnih dobara, ili ako je ta cena nepoznata - iznos troškova utvrđenih u trenutku isporuke.

2.         U poresku osnovicu iz stava 1. ovog člana uključuju se i akcize koje je sticalac dobara koja podležu akcizama unutar Evropske unije dužan da plati ili je platio. Ako posle nabavke dobara unutar Evropske unije sticalac dobara ostvari povraćaj akcize plaćene u državi članici u kojoj je započela otprema ili prevoz tih dobara, poreska osnovica kod nabavke dobara unutar Evropske unije se smanjuje.

4.         Uvoz dobara

Član 50.

1.         Poreska osnovica kod uvoza dobara iz člana 3. stav 1. tačka 4) ovog zakona je carinska vrednost utvrđena prema carinskim propisima.

2.         Ako nisu uključeni u carinsku vrednost, u poresku osnovicu pri uvozu uračunavaju se i:

1)         akcize i drugi porezi, carine, naknade i drugi javni prihodi koji se plaćaju izvan države članice uvoznice, kao i oni koja se plaćaju kod uvoza, osim PDV;

2)         sporedni troškovi kao što su provizije, troškovi pakovanja, prevoza i osiguranja, koji su nastali do prvog odredišta u Republici, kao i oni koji nastanu pri prevozu do drugog odredišta unutar Evropske unije, ako je to drugo mesto poznato u vreme nastanka oporezivog događaja.

3.         Prvim odredištem iz stava 2. tačka 2) ovog člana, smatra se mesto koje je naznačeno u tovarnom listu ili u bilo kojoj drugoj prevoznoj ispravi na osnovu koje se dobra uvoze. Ako takvo mesto u ispravi nije naznačeno, prvim odredištem smatra se mesto prvog pretovara dobara u državi članici uvoznici.

4.         Izuzetno od stava 1. ovog člana, ako se neka dobra privremeno izvoze iz Evropske unije pa se ponovo uvezu nakon oplemenjivanja, obrade, dorade, prerade ili popravke, poresku osnovicu, čini iznos naknade obračunate za te usluge. Ako takva naknada nije zaračunata, tada se poreska osnovica utvrđuje prema vrednosti oplemenjivanja, obrade, dorade, prerade ili popravke u skladu sa carinskim propisima.

5.         Poreska osnovica kod uvoza ne sadrži:

1)         umanjenja cena zbog popusta pre roka dospeća;

2)         popusti i rabati odobreni i obračunati kupcu u trenutku uvoza.

6.         Ministar bliže uređuje način utvrđivanja osnovice kod uvoza dobara.

5.         Izmena poreske osnovice

Član 51.

1.         Ako se osnovica naknadno poveća, poreski obveznik koji je isporučio dobra ili pružio usluge, a koji je obavezan da plati PDV za tu isporuku dobara ili pružanje usluga, dužan je da iznos PDV koji duguje po tom osnovu ispravi - poveća u skladu sa izmenom, kao i da izda dokument o povećanju.

2.         Obaveza ispravke - povećanja PDV iz stava 1. ovog člana odnosi se i na primaoca dobara i usluga koji je dužan da plati PDV u skladu sa ovim zakonom.

3.         Primalac dobara i usluga iz stava 2. ovog člana sačinjava interni račun po osnovu povećanja osnovice.

4.         Ako se osnovica naknadno smanji za isporuku dobara ili pružanje usluga (npr. zbog vraćanja dobara, smanjenja naknade za promet dobara i usluga i dr.), poreski obveznik koji je isporučio dobra ili pružio usluge, a koji je obavezan da plati PDV za tu isporuku dobara ili pružanje usluga, dužan je da izda dokument o smanjenju.

5.         Ako se osnovica naknadno smanji za isporuku dobara ili pružanje usluga, primalac dobara i usluga koji je za tu isporuku dobara ili pružanje usluga obavezan da plati PDV u skladu sa ovim zakonom, dužan je da po osnovu smanjenja osnovice sačini interni račun.

6.         U slučaju smanjenja osnovice iz st. 4. i 5. ovog člana, iznos obračunatog PDV može da se smanji pod uslovom da je izdat dokument o smanjenju, odnosno sačinjen interni račun po osnovu smanjenja i da je ispravljen odbitak prethodnog poreza ako je obračunati PDV korišćen kao prethodni porez, u skladu sa ovim zakonom.

7.         Kod smanjenja avansa shodno se primenjuju st. 3 - 5. ovog člana.

8.         Poreski obveznik može da smanji osnovicu za iznos naknade koji nije naplaćen u potpunosti ili delimično u periodu duže od jedne godine.

9.         U slučaju iz stava 8. ovog člana, poreski obveznik može da izvrši smanjenje osnovice ako su izvršene radnje s pažnjom dobrog privrednika. Poreski obveznik mora imati dokaze da je preduzeo radnje u svrhu naplate dospelog potraživanja, naročito da se za dospela potraživanja vodi izvršni postupak ili da su utužena pred sudom, ili da je postignuto poravnanje sa dužnikom koji nije povezano lice u smislu ovog zakona, ili da na drugi način dokaže da je zahtevao naplatu potraživanja od svog dužnika.

10.       Ako poreski obveznik nakon smanjenja poreske osnovice naknadno, delimično ili u potpunosti, naplati potraživanje za isporučena dobra i pružene usluge, dužan je da u odgovarajućem iznosu poveća poresku osnovicu, odnosno da na primljen iznos naknade obračuna PDV.

11.       Izmena osnovice vrši se za poreski period u kojem je nastupila izmena.

12.       Izmena obračunatog PDV - smanjenje vrši se za poreski period za koji su ispunjeni uslovi za smanjenje.

13.       Ako je naknada za promet dobara i usluga izražena u stranoj valuti, povećanje, odnosno smanjenje vrednosti dinara u odnosu na stranu valutu, ne dovodi do izmene osnovice, pod uslovom da je pri utvrđivanju osnovice i obračunatog PDV i naplati naknade primenjena ista vrsta kursa dinara iste banke.

14.       Ako se u skladu sa carinskim propisima izmeni osnovica za uvoz dobara koja podležu PDV, primenjuju se odredbe ovog zakona.

15.       Ministar bliže uređuje postupak kod izmene osnovice i obračunatog PDV, poreski period za koji su ispunjeni uslovi za smanjenje obračunatog PDV, kao i oblik, sadržinu i način izdavanja dokumenta o povećanju i dokumenta o smanjenju, odnosno sačinjavanja odgovarajućeg dokumenta po osnovu povećanja i smanjenja osnovice.

6.         Obračun vrednosti iskazanih u stranim valutama

Član 52.

1.         Ako su elementi za utvrđivanje poreske osnovice pri uvozu dobara izraženi u stranoj valuti, kurs se utvrđuje u skladu s propisima Evropske unije kojima se uređuje obračun vrednosti za carinske svrhe.

2.         Ako su elementi za utvrđivanje poreske osnovice, osim pri uvozu dobara, utvrđeni u stranoj valuti, za obračun te vrednosti u domaćoj valuti koristi se srednji kurs Narodne banke Srbije koji važi na dan nastanka poreske obaveze.

3.         Izuzetno od stava 2. ovog člana, poreski obveznik može primeniti kurs koji na dan nastanka poreske obaveze objavi Evropska centralna banka.

VIII.      PORESKE STOPE

1.         Opšte odredbe

Član 53.

1.         PDV se obračunava po stopi koja se primenjuje na dan nastanka oporezivog događaja.

2.         Izuzetno od stava 1. ovog člana, PDV se obračunava po stopi koja se primenjuje na dan nastanka obaveze obračunavanja PDV u slučajevima:

1)         avansa iz člana 41. stav 5. ovog zakona;

2)         sticanja dobara unutar Evropske unije;

3)         koji se odnose na uvoz dobara iz člana 44. st. 3. i 4. ovog zakona.

Na sticanje dobara unutar Evropske unije izvršeno u Republici primenjuje se stopa PDV koja se za ta dobra primenjuje u Republici.

Na uvoz dobara primenjuje se stopa PDV koja se za ista dobra primenjuje u Republici.

2.         Poreska stopa

Član 54.

1.         PDV se obračunava i plaća po stopi od 20%.

2.         PDV se obračunava i plaća po posebnoj stopi od 10% na isporuku sledećih dobara i usluga:

1)         hleba i drugih pekarskih proizvoda, mleka i mlečnih proizvoda, brašna, šećera, jestivog ulja od suncokreta, kukuruza, uljane repice, soje i masline, jestive masnoće životinjskog i biljnog porekla i meda;

2)         svežeg, rashlađenog i smrznutog voća, povrća, mesa, uključujući i iznutrice i druge klanične proizvode, ribe i jaja;

3)         žitarica, suncokreta, soje, šećerne repe i uljane repice;

4)         lekova, uključujući i lekove za upotrebu u veterini;

5)         ortotičkih i protetičkih sredstava, kao i medicinskih sredstava - proizvoda koji se hirurški ugrađuju u organizam;

6)         materijala za dijalizu;

7)         đubriva, sredstava za zaštitu bilja, semena za reprodukciju, sadnog materijala, komposta sa micelijumom, potpune i dopunske smeše za ishranu stoke i žive stoke;

8)         udžbenika i nastavnih sredstava;

9)         dnevnih novina;

10)       monografskih i serijskih publikacija, osim publikacija koje su u potpunosti ili većim delom namenjene oglašavanju i publikacija koje se u potpunosti ili većim delom sastoje video ili muzičkog sadržaja;

11)       ogrevnog drveta, uključujući brikete, pelet i druga slična dobra od drvne biomase;

12)       usluga smeštaja u ugostiteljskim objektima za smeštaj u skladu sa zakonom kojim se uređuje turizam;

13)       usluge koje se naplaćuju putem ulaznica za bioskopske i pozorišne predstave, sajmove, cirkuse, zabavne parkove, koncerte (muzičke događaje), izložbe, sportske događaje, muzeje i galerije, botaničke bašte i zoološke vrtove, ako promet ovih usluga nije oslobođen PDV;

14)       prirodnog gasa;

15)       toplotne energije za potrebe grejanja;

16)       prenos prava raspolaganja na stambenim objektima, ekonomski deljivim celinama u okviru tih objekata, kao i vlasničkim udelima na tim dobrima;

17)       usluge koje prethode isporuci vode za piće vodovodnom mrežom, kao i vode za piće, osim flaširane;

18)       prečišćavanja i odvođenja atmosferskih i otpadnih voda, koje ne pružaju lica iz člana 5. stav 5. ovog zakona;

19)       upravljanje komunalnim otpadom, koje ne pružaju lica iz člana 5. stav 5. ovog zakona;

20)       održavanje čistoće na površinama javne namene, koje ne pružaju lica iz člana 5. stav 5. ovog zakona;

21)       prevoz putnika i njihovog pratećeg prtljaga;

22)       upravljanje grobljima i pogrebne usluge.

3.         Ministar bliže uređuje šta se, u smislu ovog zakona, smatra dobrima i uslugama iz stava 2. ovog člana.

IX.        PORESKA OSLOBOĐENjA

1.         Oslobođenja koja se odnose na određene delatnosti od javnog interesa

Član 55.

1.         PDV se ne plaća na obavljanje delatnosti od javnog interesa, i to:

1)         univerzalna poštanska usluga i s tom uslugom povezane isporuke dobara;

2)         bolnička i medicinska nega i blisko povezane aktivnosti koje vrše lica sa javnim ovlašćenjima ili koje se sprovode pod uslovima koji su društveno slični onima koji se primenjuju na lica sa javnim ovlašćenjima, od strane bolnica, centara za lečenje ili za medicinsku dijagnostiku i drugih priznatih ustanova slične prirode;

3)         pružanje medicinske nege u okviru bavljenja medicinskim i pomoćnim medicinskim profesijama;

4)         isporuke ljudskih organa, krvi i majčinog mleka;

5)         usluge koje pružaju zubni tehničari i promet zubne protetike od strane zubnih tehničara i doktora stomatologa;

6)         usluge koje svojim članovima pružaju udruženja lica koja obavljaju delatnosti oslobođene PDV ili za koje nisu poreski obveznici, pod uslovom da su te usluge direktno namenjene obavljanju njihove delatnosti i da ta udruženja zahtevaju od svojih članova samo nadoknade njihovog dela nastalih troškova usluge i da takvo oslobođenje ne dovodi do narušavanja konkurencije;

7)         isporuke dobara i pružanje usluga u vezi sa socijalnom zaštitom, uključujući i one koje vrše domovi za stare i nemoćne, institucije, lica sa javnim ovlašćenjima ili druga lica slične prirode;

8)         isporuke dobara i pružanje usluga u vezi sa zaštitom dece i mladih od strane ustanove, lica sa javnim ovlašćenjima ili druga lica slične prirode;

9)         obrazovanje dece i mladih, školsko ili univerzitetsko obrazovanje, stručno usavršavanje i prekvalifikacija, uključujući i neposredno povezane isporuke dobara i pružanje usluga, koje vrše lica sa javnim ovlašćenjima ili druga lica, sa sličnim ciljevima;

10)       nastava koju privatno održavaju nastavnici i koja obuhvata osnovno, srednje i visoko obrazovanje;

11)       ustupanje osoblja verskih ili filozofskih institucija u svrhe propisane tač. 2),

7), 8) i 9) ovog člana u cilju duhovne brige;

12)       pružanje usluga i sa njima neposredno povezane isporuke dobara koje vrše neprofitne organizacije čiji su ciljevi politički, sindikalni, verski, patriotski, filozofski, dobrotvorni ili druge opšte korisni prirode za njihove članove u njihovom zajedničkom interesu u zamenu za članarinu utvrđenu u skladu sa pravilima tih lica, pod uslovom da ovo oslobođenje ne narušava načela konkurencije;

13)       usluge usko povezane sa sportom ili fizičkim vaspitanjem koje pružaju neprofitne organizacije licima koja se bave sportom ili učestvuju u fizičkom vaspitanju;

14)       pružanje usluga iz oblasti kulture i sa njima neposredno povezane isporuke dobara, koje vrše ustanove u oblasti kulture, lica sa javnim ovlašćenjima ili druga pravna lica u oblasti kulture;

15)       isporuke dobara i pružanje usluga koje vrše pravna lica čije su aktivnosti oslobođene PDV u skladu sa tač. 2), 7), 8), 9), 12), 13) i 14) ovog člana u odnosu na događaje koji se organizuju radi prikupljanja sredstava isključivo u njihovu korist, pod uslovom da ovo oslobođenje ne narušava načela konkurencije;

16)       pružanje usluga prevoza bolesnih ili povređenih lica u vozilima posebno izrađenim za tu svrhu, koje vrše ovlašćena lica;

17)       delatnosti javnog radija i televizije, osim komercijalnih.

2.         Poresko oslobođenje iz stava 1. ovog člana ne primenjuje se na isporuke dobara i pružanje usluga iz stava 1. tač. 2), 7), 8), 9), 12), 13) i 14) ovog člana ako:

1)         te isporuke dobara i pružanje usluga nisu neophodni za isporuke koje su oslobođene PDV, ili

2)         je njihova glavna svrha ostvarivanje dodatnog prihoda za ta lica, vršenjem isporuka koje mogu da dovedu do narušavanja tržišne konkurencije u odnosu na aktivnosti poreskih obveznika koji obračunavaju PDV.

3.         Ministar bliže uređuje poreska oslobođenja za delatnosti od javnog interesa i lica na koje se ovo poresko oslobođenje primenjuje.

2.         Oslobođenja koja se odnose na ostale delatnosti

Član 56.

1.         PDV se ne plaća na:

1)         transakcije osiguranja i reosiguranja, uključujući srodne usluge koje pružaju posrednici u osiguranju i reosiguranju i agenti osiguranja;

2)         odobravanje kredita i zajmova, uključujući posredovanje u ovim transakcijama, i upravljanje kreditima ili zajmovima od strane lica koje ih odobrava;

3)         ugovaranje kreditnih garancija i svih drugih poslova po kreditnim garancijama ili bilo kom drugom osiguranju novca, kao i upravljanje kreditnim garancijama od strane lica koje odobrava kredit;

4)         transakcije, uključujući posredovanje, u vezi sa štednjom, tekućim i žiro računima, plaćanjima, transferima, dugovima, čekovima i drugim prenosivim instrumentima, osim naplate duga;

5)         transakcije, uključujući i posredovanje, u vezi sa valutama, novčanicama i kovanim novcem koji se koriste kao zakonsko sredstvo plaćanja, osim kolekcionarskih predmeta, odnosno kovanog novca od zlata, srebra ili drugih metala, novčanica koje se obično ne koriste kao zakonsko sredstvo plaćanja ili kovanog novca od numizmatičkog značaja;

6)         transakcije, uključujući posredovanje, osim upravljanja i čuvanja, u vezi sa udelima, akcijama, obveznicama i drugim hartijama od vrednosti, sa izuzetkom dokumenata kojima se uspostavlja pravo na dobra i prava ili hartije od vrednosti kojima se uspostavljaju određena prava na nepokretnoj imovini;

7)         usluge upravljanja investicionim fondovima;

8)         promet poštanskih maraka po nominalnoj vrednosti koje se koriste za poštanske usluge na teritoriji Republike, kao i državnih i sličnih markica;

9)         organizovanje lutrijskih igara, igara na sreću u kazinima, igara klađenja i igara na sreću na automatima;

10)       isporuke građevinskih objekata ili njihovih delova i zemljišta na kojem se nalaze, uključujući i vlasničke udele na tim dobrima, osim za isporuke pre prvog useljenja ili korišćenja ili isporuke u kojima nije prošlo više od dve godine između datuma prvog useljenja ili korišćenja i datuma sledeće isporuke. Objektom u smislu ovog zakona smatra se građevina pričvršćena za zemlju ili učvršćena u zemlji;

11)       isporuke zemljišta, uključujući i građevinsko zemljište;

12)       davanje u zakup stambenog prostora.

2.         PDV se ne plaća na isporuke dobara koja se koriste isključivo za delatnosti oslobođene PDV u skladu sa članom 55. stav 1. ovog zakona i stavom 1. ovog člana ako nije bilo moguće koristiti pravo na odbitak prethodnog poreza za ta dobra.

3.         PDV se ne plaća na isporuke dobara poreskom obvezniku za kojeg se smatra da je sam primio i isporučio ta dobra u skladu sa članom 12. stav 2. ovog zakona.

4.         Poreski obveznik ima pravo da se opredeli za oporezivanje ako obavlja sledeće aktivnosti:

1)         odobrava kredite i zajmove koji se odnose na isporuke dobara i usluga;

2)         vrši isporuke dobara iz stava 1. tač. 10) i 11) ovog člana, pod uslovom da je kupac poreski obveznik koji ima pravo na odbitak prethodnog poreza u potpunosti za isporuku na koju se primenjuje pravo opredeljivanja za oporezivanje. Pravo opredeljivanja za oporezivanje i pravo na odbitak prethodnog poreza može se ostvariti u trenutku prometa.

5.         Isporukom građevinskih objekata ili njihovih delova i zemljišta na kojem se nalaze, pre prvog useljenja ili upotrebe, ili isporukom kod koje od datuma prvog useljenja ili upotrebe do datuma sledeće isporuke nije prošlo više od dve godine u smislu stava 1. tačke 10) ovog člana, smatra se i isporuka rekonstruisanih objekata ili njihovih delova i zemljišta na kojem se nalaze, ako su troškovi rekonstrukcije u toku dve godine koje prethode isporuci viši od 50% od prodajne cene.

6.         Prvim useljenjem ili upotrebom u smislu stava 1. tačke 10) ovog člana smatra se trenutak stavljanja u upotrebu objekta, o čemu poreski obveznik mora imati odgovarajuću dokumentaciju.

7.         Građevinskim zemljištem u smislu stava 1. tačke 11) ovog člana smatra se zemljište za koje je donet izvršni akt kojim se odobrava gradnja.

8.         Ministar bliže uređuje primenu poreskih oslobođenja za ostale delatnosti iz ovog člana.

3.         Oslobođenja koja se odnose na transakcije unutar Evropske unije

3.1.      Oslobođenja za isporuke dobara unutar Evropske unije

Član 57.

1.         PDV se ne plaća na:

1)         isporuke dobara koja otpremi ili prevoze prodavac, primalac ili drugo lice po nalogu prodavca ili sticaoca iz Republike u drugu državu članicu, ako su ispunjeni sledeći uslovi:

(1)        dobra se isporučuju drugom poreskom obvezniku ili pravnom licu koje nije poreski obveznik, a koje nastupa kao takav u drugoj državi članici;

(2)        poreski obveznik ili pravno lice koje nije poreski obveznik kojem se vrši isporuka je registrovan za potrebe PDV u drugoj državi članici, koji je isporučiocu dao svoj PDV identifikacioni broj;

(3)        poreski obveznik koji je isporučio dobra u drugu državu članicu podneo je Zbirnu prijavu iz člana 108. ovog zakona, u kojem je iskazao potpune i tačne podatke u vezi sa tom isporukom u skladu sa članom 108. st. 3 - 5, osim ako može opravdati propust u skladu sa zahtevom Poreske uprave,

2)         isporuke novih prevoznih sredstava koje prodavac, kupac ili drugo lice otprema ili prevozi u njihovo ime iz Republike u drugu državu članicu poreskom obvezniku ili pravnom licu koje nije poreski obveznik, a čija ostala sticanja dobara unutar Evropske unije nisu predmet oporezivanja PDV ili bilo kojem drugom licu koje nije poreski obveznik,

3)         isporuke dobara koja se smatraju akciznim proizvodima u skladu sa zakonom kojim se uređuju akcize, a koja su otpremljena ili prevezena iz Republike u drugu državu članicu od strane prodavca, kupca ili drugog lica po nalogu prodavca ili kupca, poreskom obvezniku ili pravnom licu koje nije poreski obveznik, a čija druga sticanja dobara unutar Evropske unije, osim sticanja dobara koja se smatraju akciznim proizvodima u skladu sa zakonom kojim se uređuju akcize, nisu predmet oporezivanja PDV, ako su ta dobra otpremljena ili prevezena u skladu sa propisima kojim se uređuju akcize,

4)         isporuke dobara koja se premeštaju u drugu državu članicu, za koja bi postojalo pravo na oslobođenje u skladu sa stavom 1. tač. 1) - 3) ovog člana da su izvršeni drugom poreskom obvezniku.

2.         Oslobođenje iz stava 1. tačka 1) ovog člana ne primenjuje se:

1)         na isporuku dobara koju izvrši mali poreski obveznik na kojeg se primenjuje oslobođenje za male poreske obveznike u skladu sa ovim zakonom, i

2)         na isporuku dobara poreskom obvezniku ili pravnom licu koje nije poreski obveznik, a čije sticanje dobara unutar Evropske unije nije predmet oporezivanja PDV u skladu sa članom 4. stav 1. tač. 1) i 2) ovog zakona.

3.         Oslobođenje iz stava 1. tačka 3) ovog člana ne primenjuje se na isporuku dobara koja se smatraju akciznim proizvodima u skladu sa zakonom kojim se uređuju akcize, koji vrši mali poreski obveznik iz člana 111. ovog zakona.

4.         Oslobođenje iz stava 1. tač. 1), 3) i 4) ovog člana ne primenjuje se na isporuku dobara koja podležu posebnom postupku oporezivanja razlike za polovna dobra, umetnička dela, kolekcionarska dobra ili antikvitete ili posebnom postupku oporezivanja na javnoj aukciji.

3.2.      Oslobođenja za nabavku dobara unutar Evropske unije

Član 58.

PDV se ne plaća na nabavku dobara unutar Evropske unije:

1)         ako bi isporuka ovih dobara od strane poreskog obveznika u Republici bila oslobođena plaćanja PDV;

2)         ako bi uvoz ovih dobara bio oslobođen plaćanja PDV u skladu sa članom 60. stav 1. tač. 1) - 25) i tač. 27) - 39) ovog zakona;

3)         za koje bi sticalac, u skladu sa čl. 83. i 84. ovog zakona, imao pravo na povraćaj celokupnog iznosa PDV koji je dužan da plati u skladu sa članom 3. stav 1. tačka 2) ovog zakona.

4.         Oslobođenja za određene usluge prevoza

Član 59.

1.         Ne plaća se PDV na usluge prevoza dobara unutar Evropske unije do i sa ostrva koja čine autonomnu regiju Azori i Madeira i na prevoz dobara između tih ostrva.

2.         Ne plaća se PDV na usluge međunarodnog prevoza putnika, osim drumskog i železničkog saobraćaja.

3.         Ministar bliže uređuje primenu poreskog oslobođenja iz stava 2. ovog člana.

5.         Oslobođenja kod uvoza dobara

Član 60.

1.         PDV se ne plaća na:

1)         uvoz dobara, čiji bi promet od strane poreskog obveznika bio oslobođen plaćanja PDV na teritoriji Republike;

2)         uvoz dobara nekomercijalne prirode u ličnom prtljagu putnika;

3)         uvoz lične imovine koju su uvezla fizička lica koja su prethodno boravila izvan Evropske unije u neprekidnom periodu od najmanje 12 meseci prilikom preseljenja u Republiku. Oslobođenje se ne odnosi na alkohol i alkoholna pića i prerađevine, komercijalna prevozna sredstva i dobra koja se koriste za obavljanje delatnosti ili zanimanja;

4)         uvoz dobara koja pripada licima koja su prethodno neprekidno boravila izvan Evropske unije najmanje 12 meseci, a doseljavaju se u Republiku radi sklapanja braka. Oslobođenje se ne odnosi na alkohol i alkoholna pića i duvanske proizvode;

5)         uvoz lične imovine koju su nasledili izvan Evropske unije srpski i strani državljani sa boravištem u Republici. Oslobođenje se ne odnosi na alkohol i alkoholna pića, duvanske proizvode, komercijalna prevozna sredstva, predmete koji se koriste za obavljanje delatnosti ili zanimanja, zalihe sirovina i gotovih proizvoda ili poluproizvoda, kao i stoku i zalihe poljoprivrednih proizvoda čije količine premašuju uobičajene porodične potrebe;

6)         uvoz opreme koju donose učenici i studenti za lične potrebe i potrebe obrazovanja koji dolaze u Republiku za potrebe školovanja;

7)         uvoz dobara za koja se PDV plaća po posebnom postupku iz člana 166. do 176. ovog zakona (i ako je najkasnije u trenutku podnošenja uvozne deklaracije nadležnom carinskom organu za primenu posebnog postupka dostavljen pojedinačni identifikacioni broj dobavljača ili posrednika koji nastupa u njegovo ime, koji je dodeljen u skladu sa članom 171. ovog zakona;

8)         uvoz dobara koja čine poslovnu imovinu koju je poreski obveznik uvezao u Republiku radi nastavka obustavljene privredne delatnosti i prenosa delatnosti. Oslobođenje se ne odnosi na prevozna sredstva, zalihe za ljudsku ishranu ili ishranu životinja, gorivo, zalihe sirovina, gotove proizvode ili poluproizvode i stoku u vlasništvu trgovaca;

9)         uvoz proizvoda poljoprivrede, ratarstva, stočarstva, šumarstva, ribarstva i akvakulture i pčelarstva dobijenih na gazdinstvima poljoprivrednih proizvođača u pograničnom području Republike koje se graniči sa područjem koje nije teritorija Evropske unije, kao i semena, đubriva i proizvoda za obradu zemlje i useva sa ovih gazdinstava, kao i uvoz rasplodnih i drugih proizvoda dobijenih od stoke koja se drži na ovim gazdinstvima;

10)       uvoz terapeutskih supstanci ljudskog porekla i reagensa za određivanje krvne grupe i tipizaciju tkiva koji se koriste u nekomercijalne medicinske ili naučne svrhe, laboratorijskih životinja specijalno uzgajanih i poslatih besplatno za potrebe naučnog istraživanja, bioloških ili hemijskih supstanci namenjenih javnim ili privatnim ustanovama koje se uglavnom bave obrazovanjem ili naučnim istraživanjem i uvoza farmaceutskih proizvoda za ljudsku i životinjsku medicinsku upotrebu na sportskim događajima;

11)       uvoz dobara posebno izrađenih i prilagođenih za obrazovanje, zapošljavanje ili socijalnu rehabilitaciju slepih ili drugih fizički ili mentalno hendikepiranih lica, kada su uvezena od strane institucija ili pravnih lica registrovanih za obrazovanje ili pružanje pomoći tim licima, a dobijena bez plaćanja naknade i bez komercijalne namere donatora;

12)       uvoz dobara dobijenih besplatno za zadovoljenje osnovnih ljudskih potreba, koje uvoze državna i druga humanitarna i dobrotvorna pravna lica i ustanove radi besplatne distribucije osobama u nevolji, a u svrhu prikupljanja sredstava za pomoć lica u nevolji na povremenim dobrotvornim akcijama. Uvoz opreme koju pošiljalac šalje izvan Evropske unije besplatno ovim organizacijama i institucijama u svrhu zadovoljavanja njihovih operativnih potreba i ostvarivanja humanitarnih ciljeva takođe je oslobođen plaćanja PDV. Oslobođenje se ne odnosi na alkohol i alkoholna pića, duvanske proizvode, kafu i čaj i motorna vozila, osim za vozila hitne medicinske pomoći;

13)       uvoz medalja i priznanja primljenih u okviru međunarodnih događaja i poklona primljenih u okviru međunarodnih odnosa, sa izuzetkom alkohola, alkoholnih pića i duvanskih proizvoda, kao i robe koju koriste šefovi država ili njihovi predstavnici tokom zvaničnih poseta;

14)       uvoz uzoraka dobara zanemarljive vrednosti koji se koriste za naručivanje sličnih dobara i koja su neupotrebljivi za bilo koju drugu namenu;

15)       uvoz štampanog promotivnog materijala kao što su katalozi, cenovnici, uputstva za upotrebu i leci koje šalju lica sa sedištem izvan Evropske unije;

16)       uvoz dobara koja se koriste ili konzumiraju na sajmovima i sličnim događajima, sa izuzetkom alkohola i alkoholnih pića, duvanskih proizvoda i čvrstih, tečnih ili gasovitih goriva;

17)       uvoz dobara namenjenih ispitivanju, analizi ili ispitivanju u cilju utvrđivanja njihovog sastava, kvaliteta ili drugih tehničkih karakteristika u svrhu informisanja ili industrijskih i komercijalnih istraživanja, a koja se koriste ili uništavaju u celosti. Oslobođenje se ne odnosi na dobra koja se koriste u ispitivanju, analizi ili testiranju koji kao takvi predstavljaju promotivne aktivnosti,

18)       uvoz zaštitnih znakova, patenata, modela, crteža i prateće dokumentacije, kao i obrazaca za priznavanje pronalazaka, patenata, inovacija i slično, koji se dostavljaju nadležnim organima za zaštitu autorskih prava ili prava industrijske i komercijalne svojine;

19)       uvoz turističkog informativnog materijala koji sadrži najviše 25% komercijalnih oglasa, koji se distribuira besplatno i čiji je cilj podsticanje javnosti na posetu stranim zemljama;

20)       uvoz raznih dokumenata, predmeta, isprava, obrazaca i nosača podataka;

21)       uvoz materijala kao što su konopci, slama, tkanine, papir, karton, drvo i plastika koji se koriste za slaganje tereta i zaštitu dobara tokom transporta na teritoriji Republike, pod određenim uslovima, i robe za negu i ishranu životinja koje se prevoze;

22)       uvoz goriva i maziva sadržanih u fabrički ugrađenim rezervoarima putničkih i komercijalnih motornih vozila i motocikala, kao i specijalnih kontejnera i goriva u prenosnim kontejnerima;

23)       uvoz kovčega sa telima i urni sa pepelom preminulih lica, cveća, venaca i drugih ukrasnih predmeta za grobove, kao i dobara koje uvoze organizacije uz odobrenje nadležnih organa, a koja su namenjena izgradnji, održavanju ili uređenju groblja i spomenika žrtvama rata iz treće zemlje koje su sahranjene u Evropskoj uniji;

24)       uvoz dobara sadržanih u pošiljkama koje fizička lica iz treće zemlje besplatno šalju fizičkim licima u Republici, pod uslovom da te pošiljke nisu komercijalne prirode;

25)       uvoz dobara navedenih u tačkama 2) do 23) ovog stava sa trećih područja;

26)       uvoz dobara otpremljenih ili prevezenih sa trećih područja ili iz trećeg područja na teritoriju Republike, ako su ta dobra isporučena unutar Evropske unije od strane uvoznika ili lica određenog kao poreski dužnik u trenutku uvoza neposredno nakon uvoza uz primenu PDV oslobođenja iz člana57. stav 1. ovog zakona;

27)       ponovni uvoz dobara od strane lica koje ih je izvezlo, u stanju u kojem su izvezena, ako su ta dobra oslobođena plaćanja carinskih dažbina;

28)       uvoz dobara na osnovu diplomatskih i konzularnih sporazuma, ako su oslobođena carinskih dažbina;

29)       uvoz dobara od strane Evropske unije, Evropske zajednice za atomsku energiju, Evropske centralne banke ili Evropske investicione banke, ili organizacija koje je osnovala Evropska unija, na koje se primenjuje Protokol o privilegijama i imunitetima Evropske unije, od 8. aprila 1965. godine, u granicama i pod uslovima utvrđenim u tom protokolu, na osnovu sporazuma o njegovoj primeni ili na osnovu sporazuma o sedištu ovih organizacija, pod uslovom i u meri u kojoj se ne narušava princip konkurencije;

30)       uvoz dobara koji vrše međunarodne organizacije koje nisu navedene u tački 29) ovog stava, a koje kao takve priznaje Republika, ili uvoza koji vrše članovi tih organizacija, u okviru i pod uslovima propisanim međunarodnim sporazumima o osnivanju tih organizacija ili sporazumima o njihovom sedištu;

31)       uvoz dobara koji se vrši u skladu sa ugovorima o donaciji zaključenim sa državnom zajednicom Srbija i Crna Gora, odnosno Republikom, ako je tim ugovorom predviđeno da se iz dobijenih novčanih sredstava neće plaćati troškovi poreza, u delu koji se finansira dobijenim novčanim sredstvima osim ako ratifikovanim međunarodnim ugovorom nije drukčije predviđeno;

32)       uvoz dobara koji se vrši u skladu sa ugovorima o kreditu, odnosno zajmu, zaključenim između državne zajednice Srbija i Crna Gora, odnosno Republike i međunarodne finansijske organizacije, odnosno druge države, kao i između treće strane i međunarodne finansijske organizacije, odnosno druge države u kojem se Republika Srbija pojavljuje kao garant, odnosno kontragarant, u delu koji se finansira dobijenim novčanim sredstvima, ako je tim ugovorima predviđeno da se iz dobijenih novčanih sredstava neće plaćati troškovi poreza;

33)       uvoz dobara koji se vrši na osnovu međunarodnih ugovora, ako je tim ugovorima predviđeno poresko oslobođenje, osim međunarodnih ugovora iz tač. 32) i 33) ovog stava;

34)       uvoz dobara koji se vrši u okviru realizacije infrastrukturnih projekata izgradnje autoputeva za koje je posebnim zakonom utvrđen javni interes;

35)       uvoz dobara za posebne namene, na osnovu odluke Vlade;

36)       uvoz dobara u slobodnu zonu za koja bi poreski obveznik - korisnik slobodne zone imao pravo na odbitak prethodnog poreza kada bi dobra nabavljao za potrebe obavljanja delatnosti van slobodne zone;

37)       uvoz neprerađenog ili prerađenog ulova, ali još neisporučenog, koji se dovozi u luke od strane morskih ribarskih preduzeća;

38)       uvoz zlata od strane Narodne Banke Srbije;

39)       uvoz gasa preko sistema prirodnog gasa ili bilo koje mreže povezane sa takvim sistemom, ili gasa koji se otprema sa broda za transport gasa u sistem prirodnog gasa ili u mrežu proizvodnih cevovoda, uvoza električne energije, grejanja ili hlađenja kroz sistem grejanja ili hlađenja;

40)       pružanje usluga koje se odnose na uvoz dobara, ako je vrednost tih usluga uključena u poresku osnovicu u skladu sa odredbom člana 50. ovog zakona;

41)       privremeni uvoz dobara pod uslovima propisanim carinskim propisima;

42)       pružanje usluga koje se direktno odnose na uvoz dobara za koji je Uprava carina odobrila privremeni uvoz u Republiku i ako je primalac usluga iz inostranstva. Navedeno se ne odnosi na usluge u vezi sa prevoznim sredstvima, paletama i kontejnerima;

43)       pružanje usluga prevoza i svih drugih usluga otpremanja u vezi sa dobrima u tranzitu kroz carinsko područje Evropske unije;

44)       uvoz dobara iz člana 61. stav 1. tačka 4) ovog zakona;

45)       uvoz dobara koji vrše oružane snage drugih država članica za upotrebu tih snaga ili njihovog civilnog osoblja ili za snabdevanje njihovih kantina ili menzi, kada takve snage učestvuju u odbrambenim naporima preduzetim za obavljanje aktivnosti Evropske unije u okviru zajedničke bezbednosne i odbrambene politike.

2.         Poresko oslobođenje iz stava 1. tačka 26) ovog člana primenjuje se u slučajevima kada posle uvoza dobara dolazi do isporuke koja je oslobođena PDV u skladu sa članom 57. stav

1.         tačke 1) i 4) ovog zakona, samo ako je uvoznik u trenutku uvoza dostavio Upravi carina najmanje sledeće podatke:

1)         PDV identifikacioni broj izdat u Republici ili PDV identifikacioni broj poreskog zastupnika, koji garantuje plaćanje PDV, izdat u Republici;

2)         PDV identifikacioni broj sticaoca, izdat u drugoj državi članici, kome se dobra isporučuju u skladu sa članom 57. stav 1. tačka 1) ovog zakona, ili sopstveni PDV identifikacioni broj izdat u zemlji u kojoj se završava transport ili otprema dobara, ako se dobra kreću u skladu sa članom 57. stav 1. tačka 4) ovog zakona;

3)         dokaz da su uvezena dobra namenjena za transport ili otpremu iz Republike Srbije u drugu državu članicu.

3.         Poreski obveznik koji zastupa stranog poreskog obveznika u sprovođenju postupka iz stava 2. ovog člana dužan je da podnese prijavu u kojoj navodi podatke o poreskom obvezniku kojeg zastupa najkasnije do poslednjeg dana kalendarskog meseca koji sledi poreskom periodu u kojem je sproveden taj postupak.

4.         Ministar bliže uređuje primenu poreskih oslobođenja iz stava 1. ovog člana i oblik i sadržinu prijave iz stava 3. ovog člana.

6.         Oslobođenja kod izvoza

Član 61.

1.         PDV se ne plaća na:

1)         isporuku dobara koja iz Republike otpremi ili preveze isporučilac ili drugo lice za njegov račun van Evropske unije;

2)         isporuku dobara, osim na isporuku goriva i dobara za opremanje i snabdevanje bilo kog prevoznog sredstva koje se koristi u privatne svrhe, koje se otprema ili prevozi iz Republike van Evropske unije od strane kupca koji nema sedište u Republici ili drugog lica u njegovo ime;

3)         isporuku dobara ovlašćenim organima koji ih izvoze iz Evropske unije, u toku njihovih humanitarnih, dobrotvornih ili obrazovnih aktivnosti koje se obavljaju van Evropske unije;

4)         pružanje usluga na pokretnim stvarima stečenim ili uvezenim u Republiku u svrhu obavljanja tih usluga, koju iz Evropske unije otpremi ili preveze pružalac usluga ili korisnik koji nema sedište, stalnu poslovnu jedinicu, prebivalište ili boravište u Republici, odnosno treće lice za njihov račun.

5)         pružanje usluga, uključujući prevoz i prateće pomoćne usluge, sa izuzetkom usluga oslobođenih PDV u skladu sa članom 55. stav 1. i članom 56. stav 1. ovog zakona, ukoliko su u direktnoj vezi sa izvozom ili uvozom dobara u smislu člana 39. st. 2. i 3. i člana 67. stav 1. ovog zakona.

2.         Ako se isporuka dobara iz stava 1. tačka 2) ovog člana odnosi na dobra koja se prevoze u ličnom prtljagu putnika, oslobođenje se primenjuje pod sledećim uslovima:

1)         da putnik nema prebivalište ni boravište na teritoriji Evropske unije;

2)         da je ukupna vrednost isporuke jednaka ili veća od 6.000 dinara, uključujući PDV,

3)         da su dobra prevezena van Evropske unije pre isteka perioda od tri meseca nakon meseca u kojem je isporuka izvršena, i

4)         da postoji dokaz o izvozu, odnosno račun i zahtev za overen od strane carinskog organa na čijoj je teritoriji roba iznesena iz Evropske unije.

3.         Prebivalištem ili boravištem u smislu stava 2. ovog člana smatra se mesto upisano u pasoš, ličnu kartu ili drugi dokument koji Republika priznaje kao identifikacioni dokument.

4.         Za isporuke iz stava 2. ovog člana, isporučilac dobara ostvaruje oslobođenje od PDV kada dobije dokaz o izvozu, a PDV obračunat na isporuku dobara poreski obveznik može ispraviti za poreski period u kojem je pribavljen dokaz o izvozu.

5.         Poresko oslobođenje iz stava 2. ovog člana ostvaruje se putem zahteva za povraćaj PDV.

6.         Ministar bliže uređuje sprovođenje stava 1. tačka 2) i st. 2, 4. i 5. ovog člana.

7.         Oslobođenja koja se odnose na međunarodni prevoz

Član 62.

1.         PDV se ne plaća na:

1)         isporuku goriva i dobara namenjenih opremanju plovila koja se koriste za plovidbu na otvorenom moru i prevoz putnika uz naknadu ili se koriste za potrebe komercijalnih i industrijskih delatnosti, kao i za spašavanje i pomoć na moru;

2)         isporuke, prepravke, popravke, održavanje i iznajmljivanje plovila iz tačke 1) ovog stava, isporuke, iznajmljivanje, popravke i održavanje opreme ugrađene ili korišćene u tim plovilima, kao i pružanje drugih usluga koje neposredno služe potrebama tih plovila ili njihovom teretu;

3)         isporuku goriva i dobara namenjenih opremanju ratnih brodova pod oznakom 8906 10 00 kombinovane nomenklature (KN), koji plove sa teritorije Republike Srbije do luka i sidrišta van Republike Srbije;

4)         isporuke brodova, servisiranje, popravke, održavanje i iznajmljivanje brodova, koji se pretežno koriste uz naknadu u međunarodnom rečnom saobraćaju, isporuke, iznajmljivanje, popravke i održavanje dobara namenjenih opremanju tih brodova, kao isporuke dobara i usluga namenjenih neposrednim potrebama tih brodova;

5)         isporuke, prepravke, popravke, održavanje, iznajmljivanje vazduhoplova koje koriste avio-kompanije koje posluju uz naknadu pretežno na međunarodnim linijama, kao i promet, iznajmljivanje, popravke i održavanja opreme ugrađene ili korišćene u njima;

6)         isporuke goriva i dobara za snabdevanje vazduhoplova iz tačke 5) ovog stava;

7)         pružanje usluga, osim onih iz tačke 5) ovog stava, koje služe neposredno za potrebe vazduhoplova iz tačke 5) ovog stava ili njihovog tereta.

2.         Poreski obveznik mora posedovati dokaze o pravu na oslobođenja navedena u stavu 1. ovog člana.

3.         Ministar bliže uređuje sprovođenje ovog člana.

8.         Oslobođenja koja se odnose na određene isporuke koje se izjednačavaju sa izvozom

Član 63.

1.         PDV se ne plaća na:

1)         isporuke dobara i pružanje usluga u okviru diplomatskih i konzularnih sporazuma;

2)         isporuke dobara i pružanje usluga Evropskoj uniji, Evropskoj zajednici za atomsku energiju, Evropskoj centralnoj banci ili Evropskoj investicionoj banci, ili organizacijama koje je osnovala Evropska unija na koje se primenjuje Protokol o privilegijama i imunitetima Evropske unije, od 8. aprila 1965. godine, u granicama i pod uslovima utvrđenim u tom protokolu i u sporazumima o primeni Protokola o privilegijama i imunitetima Evropske unije u Republici Srbiji ili u sporazumima o sedištu tih organizacija, pod uslovom da to ne dovodi do narušavanja konkurencije;

3)         isporuke dobara i pružanje usluga komisiji ili agenciji ili telu osnovanom u skladu sa pravom Evropske unije, kada komisija ili agencija ili telo kupuje tu robu ili usluge u obavljanju zadataka koji su im dodeljeni pravom Evropske unije kao odgovor na pandemiju COVID-19, osim ako komisija ili agencija ili telo odmah ili naknadno koriste kupljenu robu ili usluge za dalje isporuke uz naknadu;

4)         isporuke dobara i pružanje usluga međunarodnim organizacijama koja Republika Srbija priznaje kao takve, osim onih iz tačke 2) ovog stava, i članovima tih organizacija, uz ograničenja i pod uslovima propisanim međunarodnim ugovorima o osnivanju tih organizacija ili sporazumima o njihovom sedištu;

5)         isporuke dobara i usluga u Republici za potrebe oružanih snaga drugih država članica ili njihovog civilnog osoblja i za snabdevanje njihovih kantina ili menzi, kada te snage učestvuju u odbrambenim naporima koji se preduzimaju radi sprovođenja aktivnosti Evropske unije u okviru zajedničke bezbednosne i odbrambene politike;

6)         isporuke dobara i usluga drugoj državi članici namenjenih oružanim snagama bilo koje države članice koja nije država članica odredišta, za upotrebu tih snaga ili njihovog civilnog osoblja ili za snabdevanje njihovih kantina ili menzi, kada takve snage učestvuju u naporima odbrane preduzetim za obavljanje aktivnosti Evropske unije u okviru zajedničke bezbednosne i odbrambene politike;

7)         isporuke dobara i pružanje usluga drugoj državi članici, namenjenih oružanim snagama bilo koje države članice Severnoatlantskog saveza (NATO), osim same države članice odredišta, za potrebe tih snaga ili civilnog osoblja koje ih prati, ili za snabdevanje njihovih kantina i menzu, kada su te snage angažovane u zajedničkim aktivnostima odbrane;

8)         isporuke dobara i pružanje usluga koji se vrši u skladu sa ugovorima o donaciji zaključenim sa državnom zajednicom Srbija i Crna Gora, odnosno Republikom, ako je tim ugovorom predviđeno da se iz dobijenih novčanih sredstava neće plaćati troškovi poreza, u delu koji se finansira dobijenim novčanim sredstvima osim ako ratifikovanim međunarodnim ugovorom nije drukčije predviđeno;

9)         isporuke dobara i pružanje usluga koji se vrši u skladu sa ugovorima o kreditu, odnosno zajmu, zaključenim između državne zajednice Srbija i Crna Gora, odnosno Republike i međunarodne finansijske organizacije, odnosno druge države, kao i između treće strane i međunarodne finansijske organizacije, odnosno druge države u kojem se Republika Srbija pojavljuje kao garant, odnosno kontragarant, u delu koji se finansira dobijenim novčanim sredstvima, ako je tim ugovorima predviđeno da se iz dobijenih novčanih sredstava neće plaćati troškovi poreza;

10)       isporuke dobara i pružanje usluga koji se vrši na osnovu međunarodnih ugovora, ako je tim ugovorima predviđeno poresko oslobođenje, osim međunarodnih ugovora iz tač.

8)         i 9) ovog stava;

11)       isporuke dobara i pružanje usluga koji se vrši u okviru realizacije infrastrukturnih projekata izgradnje autoputeva za koje je posebnim zakonom utvrđen javni interes;

12)       isporuku zlata centralnim bankama.

2.         Ministar bliže uređuje primenu poreskog oslobođenja za isporuke dobara i usluga iz stava 1. tač. 1) - 11) ovog člana.

9.         Oslobođenja koja se odnose na usluge posredovanja

Član 64.

1.         PDV se ne plaća na usluge posredovanja koje se obavljaju u ime i za račun drugog lica za:

1)         izvoz iz člana 61. ovog zakona,

2)         isporuke dobara i pružanje usluga iz čl. 62. i 63. ovog zakona,

3)         transakcije koje se obavljaju van Evropske unije.

2.         Poresko oslobođenje iz stava 1. ovog člana ne odnosi se na turističke agencije koje pružaju usluge u drugim državama članicama u ime i za račun putnika.

10.       Oslobođenja koja se odnose na međunarodnu trgovinu

Član 65.

Poresko oslobođenje iz čl. 66 - 69. ovog zakona primenjuje se ako dobra i usluge nisu namenjene krajnjoj potrošnji i ako iznos PDV koji je trebalo da bude plaćen posle prestanka primene postupaka iz ovih članova odgovara iznosu PDV koji bi bio plaćen da je PDV obračunat u Republici na svaku od ovih transakcija.

Član 66.

1.         PDV se ne plaća na:

1)         isporuke dobara za koja je odobren postupak privremenog smeštaja u skladu sa carinskim propisoma;

2)         isporuke dobara koja se unose i stavljaju u slobodnu zonu;

3)         isporuke dobara koja se u skladu sa carinskim propisima stavljaju u postupak carinskog skladištenja ili u postupak aktivnog oplemenjivanja.

2.         Isporuke dobara i pružanje usluga na ovim dobrima na mestima navedenim u stavu

1. ovog člana oslobođeni su PDV, sve dok se na njih primenjuje postupak iz stava 1. ovog člana.

3.         Izuzetno od stava 1. tačka 2) ovog člana, PDV se ne plaća, nezavisno od primene carinskog postupka, na:

1)         unos dobara u slobodnu zonu, prevozne i druge usluge korisnicima slobodnih zona koje su neposredno povezane sa tim unosom i promet dobara i usluga u slobodnoj zoni, za koje bi obveznik - korisnik slobodne zone imao pravo na odbitak prethodnog poreza kada bi ta dobra ili usluge nabavljao za potrebe obavljanja delatnosti van slobodne zone;

2)         promet dobara koja se unose u slobodnu zonu, prevozne i druge usluge koje su neposredno povezane sa tim unosom i promet dobara u slobodnoj zoni, koji se vrši stranom licu koje ima zaključen ugovor sa obveznikom PDV - korisnikom slobodne zone da ta dobra ugradi u dobra namenjena otpremanju u inostranstvo.

4.         PDV se ne plaća na pružanje usluga koje se odnose na isporuke dobara iz stava 1. ovog člana.

5.         Ministar bliže uređuje sprovođenje ovog člana.

Član 67.

1.         PDV se ne plaća na uvoz dobara navedenih u Prilogu 3 ovog zakona i na uvoz dobara koja se smatraju akciznim proizvodima u skladu sa zakonom kojim se uređuju akcize, ako se smeštaju u poresko skladište u Republici.

2.         PDV se ne plaća na isporuke dobara iz Priloga 3 ovog zakona i dobara koja se smatraju akciznim proizvodima u skladu sa zakonom kojim se uređuju akcize, u okviru koga se dobra unose ili kreću unutar poreskih skladišta, kao i na usluge koje se vrše na ovim dobrima, sve dok dobra podležu postupku poreskog skladištenja.

3.         Poresko skladište, u smislu ovog zakona, za dobra:

1)         koja se smatraju akciznim proizvodima u skladu sa zakonom kojim se uređuju akcize, smatra se prostor koji je određen kao akcizno skladište;

2)         navedena u Prilogu 3 ovog zakona, smatra se prostor definisan kao poresko skladište.

3. Ministar bliže uređuje šta se smatra poreskim skladištem iz stava 3. tačka 2) ovog člana i sprovođenje ovog člana.

Član 68.

1.         PDV se ne plaća na uvoz i isporuke svih dobara koja se nalaze u poreskom skladištu, i to:

1)         ako su dobra namenjena prodavnicama iz kojih se vrši isporuka dobara koja je oslobođena PDV i koje se nalaze na aerodromu, za isporuke dobara koja se iznose u ličnom prtljagu putnika koji putuju vazdušnim putem na treća područja ili u treće zemlje, ako je takva isporuka oslobođena PDV u skladu sa članom 61. stav 1. tačka 2) ovog zakona;

2)         ako su dobra namenjena poreskim obveznicima za svrhu obavljanja prometa putnicima u vazduhoplovima za vreme leta, pod uslovom da se mesto završetka prevoza nalazi van Evropske unije;

3)         kada su dobra namenjena isporukama koje su oslobođene PDV u skladu sa članom 63. stav 1. tač. 1) - 6) ovog zakona.

2.         Prodavnicom iz koje se vrši isporuka dobara koja je oslobođena PDV iz stava 1. tačka 1) ovog člana smatra se svaki prostor koji je smešten na aerodromu, a koji ispunjava uslove za isporuku dobara uz poresko oslobođenje, koje utvrđuje nadležni organ.

Član 69.

Poresko oslobođenje iz čl. 66 - 68. ovog zakona primenjuje se na sticanje dobara unutar Evropske unije u zemlji pod istim uslovima kao što su propisani za isporuku dobara na teritoriji Republike.

Član 70.

1. Na uvoz dobara iz člana 16. stav 2. ovog zakona sa trećih područja koja su deo carinskog područja Evropske unije u skladu sa carinskim propisima, primenjuju se odredbe st. 2. i 3. ovog člana. Na uvoz tih dobara primenjuju se postupci u skladu sa carinskim propisima o uvozu dobara na teritoriju Evropske unije.

2.         Ako se otprema ili prevoz dobara iz stava 1. ovog člana završava u mestu koje se nalazi izvan države članice u trenutku unosa u Evropsku uniju, ona se prevoze unutar Evropske unije u skladu sa tranzitnim postupkom Evropske unije za domaća dobra, propisanim carinskim propisima, ako su prijavljena za taj postupak prilikom unosa u Evropsku uniju.

 

3.         Ako je u trenutku unosa dobara u Evropsku uniju pokrenut jedan od postupaka za dobra iz stava 1. ovog člana, na osnovu kojih bi ona, da su bila uvezena u smislu člana 16. stav 1. ovog zakona, bila obuhvaćena jednim od postupaka iz člana 65. stav 1. ovog zakona, ili postupkom privremenog uvoza uz potpuno oslobođenje od plaćanja uvoznih dažbina, oslobođenja u postupku privremenog uvoza primenjuju se i na ta dobra.

Član 71.

1.         Na izvoz dobara koja su u slobodnom prometu i koja se otpremaju ili prevoze sa teritorije Republike na treću teritoriju koja je deo carinskog područja Evropske unije primenjuju se postupci u skladu sa carinskim propisima o izvozu dobara sa carinskog područja Evropske unije.

2.         Na dobra koja se privremeno izvoze radi ponovnog uvoza u Republiku primenjuju se iste odredbe koje bi se primenjivale da su ta dobra privremeno izvezena sa carinskog područja Evropske unije.

X.         ODBITAK PRETHODNOG POREZA

1.         Pravo na odbitak prethodnog poreza

Član 72.

Pravo na odbitak PDV, kao prethodnog poreza, nastaje u trenutku kada nastaje obaveza obračunavanja PDV koji se može odbiti.

Poreski obveznik može odbiti prethodni porez, ako su ispunjeni uslovi propisani ovim zakonom.

Član 73.

1.         Poreski obveznik ima pravo da od iznosa PDV koji je dužan da plati odbije iznos PDV koji je dužan da plati ili je platio u Republici za dobra i usluge koje su mu isporučili drugi poreski obveznici, ako ta dobra i usluge koristi za potrebe svojih oporezivih transakcija.

2.         Prethodni porez je iznos PDV koji se plaća ili je plaćen prilikom uvoza u Republiku i iznos PDV plaćen u skladu sa članom 91. stav 1. tač. 6) i 7) i st. 2. i 3. ovog zakona.

3.         Poreski obveznik, pored iznosa prethodnog poreza navedenih u st. 1. i 2. ovog člana, može odbiti i:

1)         PDV koji se plaća na nabavku dobara unutar Evropske unije u skladu sa članom 3. stav 1. tačka 2) podtačka (1) i članom 13. st. 3 - 5. ovog zakona;

2)         PDV koji se plaća u skladu sa članom 14. stav 4. ovog zakona.

4.         Poreski obveznik ne može odbiti prethodni porez sadržan u računima za izvršen promet dobara i usluga koji se koriste za promet dobara i usluga:

1)         koji su oslobođeni plaćanja PDV u Republici u skladu sa čl. 55, 56. i 145. ovog zakona;

2)         koji je izvršen u inostranstvu, a koji bi, prema čl. 55, 56. i 145. ovog zakona, bili oslobođeni PDV da su izvršeni u Republici.

5.         Poreski obveznik može odbiti prethodni porez koji se odnosi na nabavljena dobra i usluge, osim onih oslobođenih u skladu sa članom 112. ovog zakona, koje se odnose na aktivnosti iz člana 5. stav 2. ovog zakona koje koristi ili će koristiti za isporuke dobara i pružanje usluga izvršenih van Republike, ako bi za te isporuke dobara i pružanje usluga postojalo pravo na odbitak prethodnog poreza da su izvršene u Republici.

6.         Poreski obveznik može odbiti prethodni porez koji se odnosi na isporuke dobara i usluga iz člana 56. st. 3. i 4, člana 57. stav 1, člana 59, člana 60. stav 1. tačka 40), čl. 61- 64, člana 66, člana 67. st. 1. i 2. i čl. 68. i 124. ovog zakona.

7.         Poreski obveznik može da odbije prethodni porez koji se odnosi na transakcije koje su oslobođene PDV u skladu sa odredbama člana 56. stav 1. tač. 1) - 6) ovog zakona, ako primalac usluga ima sedište izvan Evropske unije ili ako se te transakcije direktno odnose na dobra namenjenu izvozu.

8.         U slučaju opreme ili objekata za vršenje delatnosti koja su deo poslovne imovine poreskog obveznika i koja se koriste kako za potrebe poslovanja poreskog obveznika, tako i za njegove privatne potrebe ili za privatne potrebe zaposlenih, ili uopšte u druge svrhe osim u svrhu obavljanja njegove delatnosti, PDV se može odbiti samo u delu koji se koristi za poslovne svrhe poreskog obveznika.

Član 74.

1.         Lice iz člana 5. stav 4. ovog zakona koje povremeno vrši promet novih prevoznih sredstva pod uslovima iz člana 57. stav 1. tač. 1) i 2) ovog zakona, ima pravo da odbije PDV koji je uključen u nabavnu cenu ili plaćen prilikom uvoza ili nabavke tog novog prevoznog sredstva unutar Evropske unije, do iznosa PDV koji bi morao da se plati da isporuka nije bila oslobođena PDV.

2.         Pravo na odbitak prethodnog poreza nastaje u trenutku isporuke novih prevoznih sredstava u drugu državu članicu.

3.         Ministar bliže uređuje sprovođenje ovog člana.

2.         Uslovi za odbitak prethodnog poreza

Član 75.

1.         Poreski obveznik može odbiti prethodni porez ako su ispunjeni sledeći uslovi:

1)         pravo na odbitak prethodnog poreza nije isključeno u skladu sa članom 73. st. 4. i 8, članom 76. st. 1. i 2. i članom 77. stav 1. ovog zakona;

2)         za svrhu ostvarivanja prava na odbitak iz člana 73. stav 1. ovog zakona, ako poseduje račun koji se odnosi na isporuke dobara i pružanje usluga, izdat u skladu sa odredbama čl. 94 - 97. ovog zakona, osim u slučaju iz tačke 3) ovog stava;

3)         za svrhu ostvarivanja prava na odbitak za uvoz dobara u Republiku iz člana 73. stav 2. ovog zakona, ako poseduje jedinstvenu carinsku deklaraciju za uvezena dobra u kojoj je naveden kao primalac ili uvoznik robe i dokaz kojim se potvrđuje da je iskazani PDV plaćen prilikom uvoza;

4)         kada je primalac dužan da plati PDV u skladu sa članom 91. stav 1. tač. 3), 6) i 7) i st. 2. i 3. ovog zakona, ako je sačinio interni račun;

5)         za svrhu ostvarivanja prava na odbitak iz člana 73. stav 3. ovog zakona u poreskoj prijavi iz člana 105. stav 1. ovog zakona iskaže iznos PDV obaveze, kao i sve podatke neophodne za obračun PDV na sticanje dobara unutar Evropske unije i da poseduje račun;

6)         u slučaju avansnog plaćanja, prethodni porez se može odbiti ako je primljen račun izdat u skladu sa članom 94. stav 1. ovog zakona, odnosno sačinjen inerni račun za avans.

 

2.         Poreski obveznik odbija prethodni porez tako što od ukupnog iznosa PDV koji je dužan da plati za poreski period odbija ukupan iznos prethodnog poreza za koji su u poreskom periodu ispunjeni uslovi za odbitak prethodnog poreza propisani ovim članom.

3.         Pravo na odbitak prethodnog poreza može da se ostvari za poreski period za koji su ispunjeni uslovi za odbitak.

4.         Ministar bliže uređuje sprovođenje ovog člana u vezi sa uslovima za odbitak prethodnog poreza i poreskog perioda za koji se može ostvariti ovo pravo.

3.         Izuzimanje od odbitka prethodnog poreza

Član 76.

1.         Poreski obveznik nema pravo na odbitak prethodnog poreza po osnovu:

1)         nabavke, proizvodnje i uvoza putničkih automobila, motocikala, motocikala sa bočnim sedištem, tricikala, četvorocikala, jahti, čamaca i vazduhoplova, objekata za smeštaj tih dobara, rezervnih delova, goriva i potrošnog materijala za njihove potrebe, iznajmljivanja, održavanja, popravki i drugih usluga, koje su povezane sa korišćenjem ovih prevoznih sredstava, kao i dobara i usluga koji su povezani sa korišćenjem objekata za smeštaj tih dobara;

2)         izdataka za reprezentaciju obveznika.

2.         Izuzetno od stava 1. tačka 1) ovog člana, obveznik ima pravo na odbitak prethodnog poreza ako prevozna sredstva i druga dobra koristi isključivo za obavljanje delatnosti:

1)         prometa i iznajmljivanja navedenih prevoznih sredstava i drugih dobara;

2)         prevoza lica i dobara ili obuku vozača za upravljanje navedenim prevoznim sredstvima.

3.         Izdacima za reprezentaciju iz stava 1. tačka 2) ovog člana smatraju se izdaci za ugostiteljske usluge, pokloni, osim poklona manje vrednosti, izdaci za odmor, sport, razonodu i drugi izdaci učinjeni u korist poslovnih partnera, potencijalnih poslovnih partnera, predstavnika poslovnih partnera i drugih fizičkih lica, a da za to ne postoji pravna obaveza.

4.         Podela prethodnog poreza i srazmerni poreski odbitak

Član 77.

1.         Poreski obveznik koji koristi nabavljena ili uvezena dobra i prima usluge, delimično da bi izvršio promet dobara i usluga za koji postoji pravo na odbitak prethodnog poreza, kao i za promet dobara i usluga za koji ne postoji pravo na odbitak prethodnog poreza, ima pravo da odbije samo onaj deo prethodnog poreza koji se odnosi na transakcije za koje je dozvoljen odbitak prethodnog poreza.

2.         Iznos prethodnog poreza koji se odnosi na promete dobara i usluga za koje je dozvoljen odbitak prethodnog poreza odgovara učešću godišnjeg prometa dobara i usluga sa pravom na odbitak prethodnog poreza u koji nije uključen PDV, u ukupnom godišnjem prometu u koji nije uključen PDV (u daljem tekstu: srazmerni poreski odbitak).

3.         Procenat srazmernog poreskog odbitka utvrđuje se stavljanjem u odnos godišnjeg prometa dobara i usluga sa pravom na odbitak prethodnog poreza u koji nije uključen PDV i ukupnog godišnjeg prometa dobara i usluga u koji nije uključen PDV.

4.         U vrednost ukupnog godišnjeg prometa iz st. 2. i 3. ovog člana uračunava se i iznos subvencija, izuzev onih koje su direktno povezane sa naknadom za promet dobara ili usluga iz člana 46. stav 1. ovog zakona.

5.         U promet dobara i usluga za utvrđivanje procenta srazmernog poreskog odbitka iz stava 4. ovog člana ne uračunava se:

1)         promet opreme za vršenje delatnosti;

2)         promet koji se odnosi na povremene isporuke nekretnina;

3)         povremene finansijske transakcije navedene u članu 56. stav 1. tač. 2) - 7) ovog zakona.

6.         Deo prethodnog poreza koji se može odbiti određuje se na godišnjem nivou kao procenat i zaokružuje na sledeći ceo broj.

7.         Deo prethodnog poreza koji se može privremeno odbiti tokom tekuće godine obračunava se na osnovu transakcija iz prethodne godine. Ukoliko u prethodnoj godini nije bilo takvih transakcija ili su njihovi iznosi bili zanemarljivi, poreski obveznik privremeno određuje deo prethodnog poreza koji se može odbiti na osnovu procene, o čemu mora da obavesti Poresku upravu.

8.         Poreski obveznik je dužan da izvrši ispravku srazmernog poreskog odbitka kada tokom naredne godine utvrdi konačan iznos srazmernog poreskog odbitka za prethodnu godinu.

9.         Izuzetno od stava 2. ovog člana, poreski obveznik može odrediti deo prethodnog poreza koji se može odbiti posebno za svaki deo svog poslovanja, pod uslovom da vodi posebnu evidenciju za svaki deo.

10.       Ukoliko poreski obveznik izabere način određivanja dela prethodnog poreza koji se može odbiti u skladu sa stavom 9. ovog člana, dužan je da obavesti Poresku upravu pre početka poreskog perioda u kojem počinje da primenjuje ovaj način podele prethodnog poreza.

11.       Poreska uprava može poreskom obvezniku zabraniti način određivanja dela prethodnog poreza koji se može odbiti propisan u stavu 9. ovog člana ukoliko poreski obveznik izabranim načinom podele prethodnog poreza ne omogući nadzor nad obračunom i plaćanjem PDV u skladu sa odredbama ovog zakona.

12.       Ministar bliže uređuje način podele prethodnog poreza i ispravku srazmernog poreskog odbitka.

5.         Ispravka odbitka prethodnog poreza

Član 78.

1.         Ako se osnovica za oporezivi promet dobara i usluga, odnosno osnovica za avans smanji, poreski obveznik kojem je izvršena isporuka dobara ili pružanje usluga, odnosno kojem treba ili je trebalo da bude izvršena isporuka dobara ili pružanje usluga, dužan je da, u skladu sa tom izmenom, na osnovu dokumenta o smanjenju izdatog u skladu sa ovim zakonom, ispravi odbitak prethodnog poreza koji je po tom osnovu ostvario.

2.         Ako se osnovica za oporezivi promet dobara i usluga poveća, poreski obveznik kojem je izvršena isporuka dobara ili pružanje usluga može da, u skladu sa tom izmenom, na osnovu dokumenta o povećanju izdatog u skladu sa ovim zakonom, da ispravi odbitak prethodnog poreza koji je po tom osnovu ostvario.

3.         Ispravku odbitka prethodnog poreza vrši i primalac dobara i usluga koji je po osnovu nabavke dužan da plati PDV u skladu sa ovim zakonom.

4.         U slučaju iz st. 1. i 2. ovog člana, primalac dobara i usluga iz stava 3. ovog člana dužan je da sačini interni račun.

5.         Poreski obveznik koji je ispravio - smanjio odbitak prethodnog poreza može da dostavi obaveštenje o toj ispravci poreskom obvezniku - prethodnom učesniku u prometu, odnosno primaocu avansa.

6.         Ako poreski obveznik nije koristio pravo na odbitak prethodnog poreza, može da dostavi obaveštenje poreskom obvezniku - prethodnom učesniku u prometu, odnosno primaocu avansa da obračunati PDV nije koristio kao prethodni porez.

7.         Ispravka odbitka prethodnog poreza vrši se i na osnovu overenog prepisa zapisnika o sudskom poravnanju.

8.         Poreski obveznik vrši ispravku odbitka prethodnog poreza za poreski period za koji je nastala obaveza ispravke - smanjenja odbitka prethodnog poreza, odnosno za koji su ispunjeni uslovi za ispravku - povećanje odbitka prethodnog poreza.

9.         Poreski obveznik nije dužan da ispravi odbitak prethodnog poreza u slučaju uništenja, gubitka ili krađe dobara za koje postoje odgovarajući dokazi, kao i u slučaju davanja poklona male vrednosti i uzoraka iz člana 6. stav 5. ovog zakona.

10.       Ministar bliže uređuje način ispravke odbitka prethodnog poreza kod izmene osnovice, oblik, sadržinu i način dostavljanja obaveštenja iz st. 4. i 5. ovog člana i poreski period iz stava 8. ovog člana.

6.         Ispravka odbitka prethodnog poreza za kapitalna dobra

Član 79.

1.         Ako se u roku od pet godina, uključujući i kalendarsku godinu u kojoj su kapitalna dobra stečena ili proizvedena, promene uslovi koji su bili merodavni za odbitak prethodnog poreza, poreski obveznik je dužan da izvrši ispravku odbitka prethodnog poreza za period nakon promene.

2.         Promenom uslova merodavnih za odbitak prethodnog poreza smatra se naknadna promena uslova koja je dovela do većeg ili manjeg prava na odbitak prethodnog poreza u odnosu na godinu u kojoj je dobro stečeno, odnosno proizvedeno. U slučaju objekata, umesto perioda od pet godina primenjuje se period od deset godina.

3.         Godišnji iznos ispravke prethodnog poreza iznosi 1/5 ili 1/10 iznosa PDV koji je bio obračunat za kapitalna dobra.

4.         Kapitalna dobra su ona dobra i usluge koji se, u skladu sa propisima kojima se uređuje računovodstvo, smatraju stalnom imovinom poreskog obveznika.

5.         Poreski obveznik nije dužan da vrši ispravku prethodnog poreza ako prethodni porez koji se ispravlja iznosi manje od 15.000 dinara po pojedinačnom kapitalnom dobru.

6.         Ukoliko poreski obveznik izvrši promet kapitalnih dobara u roku za ispravku odbitka prethodnog poreza, smatra se da su ova dobra, do isteka roka za ispravku prethodnog poreza, korišćena za privrednu delatnost poreskog obveznika. Smatra se da je privredna aktivnost oporeziva u potpunosti ako je isporuka kapitalnih dobara oporeziva. Privredna aktivnost smatraće se u potpunosti oslobođenom PDV ukoliko je promet kapitalnih dobra oslobođen PDV.

7.         Ispravka odbitka prethodnog poreza iz stava 6. ovog člana vrši se za celokupni preostali period ispravke.

8.         Ministar bliže uređuje ispravku odbitka prethodnog poreza za kapitalna dobra.

7.         Ispravka odbitka prethodnog poreza za zalihe dobara

Član 80.

1.         U slučaju prelaska sa redovnog postupka oporezivanja na poseban postupak oporezivanja u skladu sa članom 111. ovog zakona, i obrnuto, poreski obveznik je dužan da ispravi odbitak prethodnog poreza za zalihe ako je odbitak viši ili niži u odnosu na onaj na koji je poreski obveznik imao pravo.

2.         Ministar bliže uređuje sprovođenje ispravke odbitka prethodnog poreza za zalihe dobara.

8.         Odbitak PDV na osnovu rešenja

Član 81.

1.         Ako na osnovu rešenja Poreske uprave dođe do povećavanja iznosa PDV koji je obračunat ili koji je trebalo da bude obračunat, tada poreski obveznik može da izda račun sa pravilno obračunatim iznosom PDV, a primalac dobara i usluga može, za tu razliku, ostvariti pravo na odbitak prethodnog poreza u skladu sa članom 72. ovog zakona za poreski period u u kojem je račun primljen.

2.         Ukoliko se promeni iznos PDV na uvoz dobara koji je poreski obveznik odbio kao prethodni porez, poreski obveznik može, na osnovu dokumenta Uprave carina, ispraviti odbitak prethodnog poreza za iznos te razlike.

3.         Ministar bliže uređuje sadržaj računa iz stava 1. ovog člana.

XI.        POVRAĆAJ PDV

1.         Povraćaj PDV na osnovu poreske prijave

Član 82.

1.         Ako je iznos prethodnog poreza koji poreski obveznik ima pravo da odbije u poreskom periodu veći od iznosa poreske obaveze, obveznik ima pravo na povraćaj razlike.

2.         Ako se obveznik ne opredeli za povraćaj iz stava 1. ovog člana, razlika se priznaje kao poreski kredit.

3.         Ukoliko se poreski obveznik opredeli za povraćaj iz stava 1. ovog člana, Poreska uprava vrši povraćaj razlike u roku od 30 dana od dana podnošenja poreske prijave, a najkasnije u roku od 90 dana od dana pokretanja postupka poreske kontrole.

2.         Povraćaj PDV poreskim obveznicima koji nemaju sedište u Evropskoj uniji Član 83.

1.         Poreski obveznik koji na teritoriji Evropske unije nema sedište, stalnu poslovnu

jedinicu iz koje su izvršene isporuke, prebivalište ili boravište ima, pod uslovima propisanim ovim zakonom, pravo na povraćaj PDV koji se obračunava na pokretna dobra koja su mu isporučili i usluge koje su mu pružili drugi poreski obveznici u Republici ili koji je obračunat prilikom uvoza dobara u Republiku.

2.         Pravo na povraćaj PDV iz stava 1. ovog člana priznaje se poreskom obvezniku koji u periodu za koji se traži povraćaj PDV nije izvršio isporuku dobara i pružanje usluga u Republici, osim:

1)         usluga prevoza i usluga u vezi sa prevozom koje su oslobođene PDV u skladu sa članom 60. stav 1. tačka 40), čl. 61. i 62, članom 63. stav 1. i članom 64. ovog zakona;

2)         isporuka dobara i pružanja usluga za koje je u skladu sa članom 14. stav 4. i članom 91. stav 1. tač. 6) i 7) i stav 2. ovog zakona, lice kojem su izvršene isporuke dužno da plati PDV.

3.         Poreski obveznik iz stava 1. ovog člana ima pravo na povraćaj PDV ako nabavljena dobra i usluge koristi za svrhu:

1)         isporuke dobara i pružanje usluga iz člana 73. st. 5 - 7. ovog zakona;

2)         isporuke dobara i pružanje usluga za koje je PDV dužan da plati kupac, u skladu sa čl. 194. do 197. ili članom 199. Direktive Saveta 2006/112/EZ.

4.         U slučaju povraćaja PDV iz stava 1. ovog člana, primenjuju se odredbe ovog zakona koje se odnose na odbitak prethodnog poreza.

5.         Povraćaj PDV poreskim obveznicima sa sedištem van Evropske unije odobrava se pod uslovima uzajamnosti.

6.         Poreski obveznik iz stava 1. ovog člana nema pravo na povraćaj PDV za:

1)         iznose PDV koji su pogrešno obračunati u skladu sa odredbama ovog zakona;

2)         iznose PDV koji su obračunati za isporuke dobara koje su oslobođene ili mogu biti oslobođene PDV u skladu sa odredbama člana 57. stav 1. i člana 61. stav 1. tačka 2) ovog zakona.

7.         Da bi ostvario pravo na povraćaj PDV, poreski obveznik iz stava 2. ovog člana mora podneti zahtev Poreskoj upravi za povraćaj PDV najkasnije do 30. juna tekuće kalendarske godine, za dobra i usluge nabavljene u Republici i uvezene u Republiku u prethodnoj kalendarskoj godini.

8.         Poreski obveznik sa sedištem van Evropske unije podnosi zahtev za povraćaj elektronskim putem.

9.         Period za koji se zahteva povraćaj PDV ne sme biti duži od jedne kalendarske godine ili kraći od tri uzastopna kalendarska meseca. Zahtev za povraćaj može se odnositi i na period kraći od tri kalendarska meseca ako taj period pokriva kraj kalendarske godine.

10.       Zahtev za povraćaj PDV koji se odnosi na period kraći od jedne kalendarske godine, ali ne kraći od tri meseca, može se podneti ako iznos PDV za koji se traži povraćaj nije manji od 50.000 dinara.

11.       Zahtev za povraćaj PDV koji se odnosi na period povraćaja od jedne kalendarske godine može se podneti ako iznos PDV za koji se traži povraćaj nije manji od 6.000 dinara.

12.       U roku od najviše osam meseci od dana prijema zahteva za povraćaj PDV, Poreska uprava donosi rešenje o tome da li je zahtev za povraćaj PDV odobren u potpunosti ili delimično ili nije odobren.

13.       Ukoliko je zahtev za povraćaj odobren, vrši se povraćaj odobrenog iznosa najkasnije u roku od deset radnih dana nakon isteka roka iz stava 12. ovog člana na račun podnosioca zahteva o njegovom trošku.

14.       Ministar bliže uređuje postupak, oblik i sadržaj obrasca za povraćaj PDV i zastupanje podnosioca zahteva za povraćaj PDV.

 

3.         Povraćaj PDV poreskim obveznicima sa sedištem u drugoj državi članici

Član 84.

1.         Poreski obveznik koji nema sedište u Republici, ali ima sedište u drugoj državi članici, ima pravo na povraćaj PDV obračunat za promet dobara i usluge koji su mu izvršili drugi poreski obveznici u Republici ili za dobra uvezenu u Republiku, pod uslovima utvrđenim u stavu 3. ovog člana.

2.         U smislu postupka povraćaja PDV iz stava 1. ovog člana, određeni izrazi imaju sledeća značenja:

1)         “poreski obveznik koji nema sedište u Republici” je poreski obveznik koji nema sedište, stalnu poslovnu jedinicu, prebivalište ili boravište u Republici, već u drugoj državi članici;

2)         “period za koji se traži povraćaj” je period naveden u članu 83. stav 9. ovog zakona koji je obuhvaćen zahtevom za povraćaj;

3)         “zahtev za povraćaj” je zahtev za povraćaj PDV koji je naplaćen na teritoriji Republike poreskom obvezniku koji nema sedište u Republici za promet dobara ili usluga koji su mu izvršili drugi poreski obveznici u Republici ili za uvoz dobara u Republiku;

4)         “podnosilac zahteva” je poreski obveznik koji nema sedište u Republici i koji podnosi zahtev za povraćaj.

3.         Ovaj postupak se primenjuje na poreskog obveznika koji nema sedište u Republici i koji ispunjava sledeće uslove:

1)         u toku perioda za koji se traži povraćaj, u Republici nije imao sedište ili stalnu poslovnu jedinicu iz koje su se obavljale poslovne transakcije niti je imao prebivalište ili boravište ako nije imao sedište ili stalnu poslovnu jedinicu;

2)         u toku perioda za koji se traži povraćaj, nije vršio isporuke dobara i pružanje usluga koji se smatraju izvršenim u Republici, osim:

(1)        usluga prevoza i usluga u vezi sa prevozom koje su oslobođene PDV u skladu sa članom 60. stav 1. tačka 40), čl. 61. i 62, članom 63. stav 1. tač. 1) - 5) i članom 64. ovog zakona;

(2)        isporuka dobara i pružanja usluga za koje je u skladu sa članom 14. stav 4. i članom 91. stav 1. tač. 6) i 7) i stav 2. ovog zakona, lice kojem su izvršene isporuke dužno da plati PDV.

4.         Poreski obveznik iz stava 1. ovog člana ima pravo na povraćaj PDV ako nabavljena dobra i usluge koristi za svrhu:

1)         prometa iz člana 72. st. 5, 6. i 7. ovog zakona;

2)         prometa za koje je PDV dužan da plati kupac, u skladu sa čl. 194. do 197. ili članom 199. Direktive Saveta 2006/112/EZ.

5.         Ovaj postupak se ne primenjuje za:

1)         iznose PDV koji su pogrešno obračunati u skladu sa odredbama ovog zakona;

2)         iznose PDV koji su obračunati za isporuke dobara koje su oslobođene ili mogu biti oslobođene PDV u skladu sa odredbama člana 57 stav 1. i člana 61. stav 1. tačka 2. ovog zakona.

Član 85.

1.         Poreskom obvezniku koji nema sedište u Republici, a vrši transakcije na osnovu kojih ima pravo na odbitak prethodnog poreza u državi sedišta, biće izvršen povraćaj PDV obračunat za isporuke dobara i pružanje usluga koji su mu izvršeni u Republici ili za uvoz dobara u Republiku.

2.         Pravo na povraćaj PDV iz stava 1. ovog člana utvrđuje se u skladu sa odredbama ovog zakona koje se odnose na odbitak prethodnog poreza.

3.         Poreskom obvezniku koji nema sedište u Republici, a u državi članici u kojoj ima sedište istovremeno vrši transakcije na osnovu kojih ima pravo na odbitak prethodnog poreza i transakcije na osnovu kojih nema pravo na odbitak prethodnog poreza, može se izvršiti povraćaj PDV u skladu sa odredbama ovog člana i odredbama o srazmernom odbitku prethodnog poreza koji se primenjuje u državi članici sedišta poreskog obveznika.

Član 86.

1.         Poreski obveznik koji nema sedište u Republici može da ostvari pravo na povraćaj PDV u Republici na osnovu zahteva podnetog preko elektronskog portala države članice u kojoj ima sedište najkasnije do 30. septembra kalendarske godine po isteku perioda za koji se traži povraćaj.

2.         Zahtev za povraćaj mora da sadrži sledeće podatke:

1)         naziv, odnosno ime i prezime i potpuna adresa podnosioca zahteva;

2)         adresa za elektronsku komunikaciju;

3)         opis privredne delatnosti podnosioca zahteva za koju se nabavljaju dobra i usluge i šifra delatnosti;

4)         period za koji se traži povraćaj;

5)         izjavu podnosioca zahteva da tokom perioda za koji se traži povraćaj nije vršio promet dobara i usluga koji se smatraju izvršenim u Republici, osim transakcija iz člana 84. stav 3. tačka 2) ovog zakona;

6)         PDV identifikacioni broj ili poreski broj podnosioca zahteva;

7)         podatke o bankovnom računu (uključujući IBAN i BIC).

3.         Pored podataka iz iz stava 2. ovog člana, u zahtevu za povraćaj moraju se navesti i sledeći podaci koji se odnose na svaki račun ili uvozni dokument:

1)         naziv, odnosno ime i prezime i potpuna adresa isporučioca dobara ili pružaoca usluga;

2)         PDV identifikacioni broj iz člana 93. stav 6. ovog zakona isporučioca dobara i usluga, osim u slučaju uvoza;

3)         datum i broj računa ili uvozne isprave;

4)         poreska osnovica i iznos PDV izražen u dinarima;

5)         iznos PDV koji se može odbiti izražen u dinarima utvrđen u skladu sa članom 85. ovog zakona,

6)         iznos srazmernog poreskog odbitka koji je utvrđen u skladu sa propisima države u kojoj se nalazi sedište podnosioca zahteva,

7)         vrstu nabavljenih dobara ili usluga, opisanu numeričkim kodovima u skladu sa stavom 4. ovog člana.

4.         U zahtevu za povraćaj, vrsta kupljenih dobara i usluga opisuje se prema sledećim numeričkim oznakama, i to:

1)         oznaka 1 - gorivo;

2)         oznaka 2 - iznajmljivanje prevoznih sredstava;

3)         oznaka 3 - troškovi za prevozna sredstva (osim dobara i usluga navedenih pod oznakama 1 i 2);

4)         oznaka 4 - putarine i naknade za korišćenje puteva;

5)         oznaka 5 - putni troškovi, kao što su troškovi javnog prevoza, uključujući i prevoz taksijem;

6)         oznaka 6 - smeštaj;

7)         oznaka 7 - hrana, piće i restoranske usluge;

8)         oznaka 8 - ulaznice za sajmove i izložbe;

9)         oznaka 9 - troškovi za luksuznu robu, zabavu i reprezentaciju;

10)       oznaka 10 - ostalo, pri čemu podnosilac zahteva koji koristi ovu numeričku oznaku mora navesti vrstu nabavljenih dobara ili usluga.

5.         Podnosilac zahteva je dužan da podatke u zahtevu za povraćaj, kao i sve dodatne informacije, dostavi na srpskom ili engleskom jeziku.

6.         Ako se, posle podnošenja zahteva za povraćaj, deo PDV ispravlja u skladu sa odredbama o srazmernom odbitku prethodnog poreza koje se primenjuju u državi članici sedišta poreskog obveznika, podnosilac zahteva je dužan da ispravi iznos za koji je podnet zahtev ili koji je već vraćen. Ispravka će biti izvršena u zahtevu za povraćaj u toku kalendarske godine koja sledi periodu za koji je podnet zahtev za povraćaj ili, ako podnosilac zahteva ne podnese zahtev za povraćaj u toku te kalendarske godine, davanjem posebne izjave putem elektronskog portala države članice u kojoj poreski obveznik ima sedište. Pri povećanju ili smanjenju iznosa povraćaja PDV uzimaju se u obzir sve ispravke u vezi sa prethodnim zahtevom za povraćaj ili, ako je data posebna izjava, u obliku posebnog plaćanja ili povraćaja.

7.         Zahtev za povraćaj odnosi se na:

1)         nabavljena dobra ili usluge za koje je izdat račun tokom perioda za koji se traži povraćaj, pod uslovom da je poreska obaveza nastala pre ili na dan izdavanja računa, ili za koju je poreska obaveza nastala u toku perioda za koji se traži povraćaj, pod uslovom da je račun za tu isporuku dobara ili pružanje usluga izdat pre nastanka poreske obaveze;

2)         uvoz dobara u toku perioda za koji se traži povraćaj.

8.         Pored transakcija iz stava 6. ovog člana, zahtev za povraćaj može se odnositi na račune ili uvozne dokumente koji nisu obuhvaćeni prethodnim zahtevima za povraćaj i koji se odnose na transakcije izvršene tokom kalendarske godine na koju se zahtev odnosi.

9.         Period za koji se zahteva povraćaj PDV ne sme biti duži od jedne kalendarske godine ili kraći od tri uzastopna kalendarska meseca. Zahtev za povraćaj može se odnositi i na period kraći od tri kalendarska meseca ako taj period obuhvata kraj kalendarske godine.

10.       Ako se zahtev za povraćaj odnosi na period za koji se traži povraćaj kraći od jedne kalendarske godine, ali ne kraći od tri meseca, iznos PDV za koji se traži povraćaj ne može biti manji od 50.000 dinara.

11.       Ako se zahtev za povraćaj odnosi na period od jedne kalendarske godine za koji se traži povraćaj ili na ostatak kalendarske godine, iznos PDV ne može biti manji od 6.000 dinara.

Član 87.

1.         Poreska uprava obaveštava podnosioca zahteva o datumu prijema zahteva za povraćaj elektronskim putem.

2.         Poreska uprava u roku od četiri meseca od dana prijema zahteva za povraćaj, donosi rešenje o tome da li je zahtev za povraćaj odobren ili odbijen. Ako se rešenje šalje elektronskim putem, smatra se da je dostavljeno u trenutku kada ga Poreska uprava pošalje podnosiocu zahteva elektronskim putem i kada se njegovo slanje evidentira na serveru za slanje takvih poruka. Poreski obveznici koji nemaju sedište u Republici imaju pravo da primene pravne lekove koji se odnose na domaće poreske obveznike prema posebnim propisima.

3.         Ako nisu dostavljene sve informacije neophodne za donošenje rešenja o potpunom ili delimičnom povraćaju PDV, Poreska uprava će elektronskim putem, u roku iz stava 2. ovog člana, zatražiti dodatne podatke od podnosioca zahteva ili nadležnih organa države članice u kojoj podnosilac zahteva ima sedište.

4.         Kada Poreska uprava zatraži dodatne podatke od lica koje nije podnosilac zahteva ili od nadležnog organa države članice u kojoj podnosilac zahteva ima sedište, zahtev se podnosi elektronskim putem samo ako su takva sredstva na raspolaganju primaocu.

5.         Poreska uprava će zatražiti dodatne podatke, koji mogu da uključuju podnošenje originala ili kopije relevantnih računa ili uvoznog dokumenta, ako postoje opravdane sumnje u valjanost određenog zahteva za povraćaj. Traženi podaci moraju biti dostavljeni u roku od mesec dana od dana kada je lice primilo zahtev za dostavljanje dodatnih podataka.

6.         Ako zatraži dodatne podatke, Poreska uprava će doneti rešenje o tome da li je zahtev podnosioca zahteva za povraćaj odobren ili odbijen u roku od dva meseca od dana prijema traženih podatka ili, ako nije dobijen odgovor na zahtev, u roku od dva meseca od isteka roka iz stava 5. ovog člana. U roku od šest meseci od dana prijema zahteva za povraćaj, Poreska uprava donosi rešenje o povraćaju PDV.

7.         Ako Poreska uprava dalje zahteva dodatne podatke od podnosioca zahteva za povraćaj, rešenje kojim se odobrava u potpunosti ili delimično ili odbija zahtev za povraćaj, donosi u roku od najviše osam meseci od prijema zahteva za povraćaj.

8.         Ministar bliže uređuje razloge za odbijanje ili delimično odbijanje zahteva.

Član 88.

1.         Ukoliko je zahtev za povraćaj odobren, povraćaj odobrenog iznosa PDV vrši se najkasnije u roku od deset radnih dana posle isteka roka iz člana 87. stav 2. ovog zakona ili, ukoliko se traže dodatni podaci, posle isteka rokova iz člana 87. st. 6. i 7. ovog zakona.

2.         Povraćaj se isplaćuje u Republici ili, na zahtev podnosioca zahteva za povraćaj, u bilo kojoj drugoj državi članici.

3.         Ako je povraćaj PDV izvršen na bankarski račun u drugoj državi članici, iznos svih bankarskih troškova vezanih za prenos sredstava se odbija od iznosa povraćaja PDV koji se isplaćuje podnosiocu zahteva.

4.         Ako je izvršen povraćaj PDV, a naknadno se ispostavi da su podaci iz zahteva za povraćaj netačni ili je povraćaj ostvaren na osnovu prevare ili drugog nepoštenog načina, poreski obveznik koji nema sedište u Republici dužan je da vrati pogrešno isplaćeni iznos, kao i da plati kaznu i kamatu u skladu sa posebnim propisima.

5.         U slučaju iz stava 4. ovog člana, poreskom obvezniku se vrši povraćaj PDV po osnovu odobrenih naknadnih zahteva za povraćaj umanjen za iznos kazni i kamata koje su dospele a nisu plaćene.

Član 89.

1.         Podnosiocu zahteva obračunava se i isplaćuje kamata na iznos povraćaja PDV koji nije isplaćen u roku 88. stav 1. ovog člana, izuzev ukoliko podnosilac zahteva ne dostavi dodatne podatke u propisanim rokovima.

2.         Kamata iz stava 1. ovog člana obračunava se od dana koji sledi poslednjem danu roka za povraćaj PDV u skladu sa članom 88. stav 1. ovog zakona do dana kada je izvršen povraćaj PDV.

3.         Kamata se obračunava po stopi utvrđenoj u skladu sa posebnim propisima koja se primenjuje za povraćaj PDV poreskim obveznicima koji imaju sedište, stalnu poslovnu jedinicu, prebivalište ili boravište u Republici.

4.         Povraćaj PDV poreskim obveznicima sa sedištem u Republici u drugim državama članicama

Član 90.

1.         Za potrebe ovog člana država članica povraćaja je država članica u kojoj je PDV naplaćen poreskom obvezniku koji nema sedište u državi članici povraćaja za dobra i usluge koje mu je isporučio drugi poreski obveznik u toj državi članici ili za uvoz dobara u tu državu članicu.

2.         Poreski obveznik sa sedištem, prebivalištem ili boravištem u Republici podnosi zahtev za povraćaj PDV iz druge države članice putem elektronskog portala Poreske uprave najkasnije do 30. septembra kalendarske godine koja sledi periodu za koji se traži povraćaj iz člana 84. stav 2. tačka 2) ovog zakona. Zahtev se smatra podnetim isključivo ako je podnosilac zahteva za povraćaj popunio sve potrebne podatke za povraćaj PDV. Elektronska potvrda o prijemu zahteva za povraćaj šalje se podnosiocu tog zahteva bez odlaganja.

3.         Poreska uprava šalje zahtev za povraćaj PDV primljen elektronskim putem iz stava

1.         ovog člana nadležnom organu države članice povraćaja.

4.         Poreska uprava neće prosleđivati zahtev državi članici povraćaja ako, u toku perioda za koji se traži povraćaj, podnosilac zahteva iz stava 1. ovog člana:

1)         nije poreski obveznik, ili

2)         vrši isključivo isporuke dobara i pružanje usluga koje su oslobođene PDV bez prava na odbitak prethodnog poreza, ili

3)         primenjuje oslobođenje za male poreske obveznike, ili

4)         je poljoprivrednik na kojeg se primenjuje poseban postupak oporezivanja u skladu sa člana 184. ovog zakona.

5.         Poreski obveznik ne može podneti zahtev za povraćaj PDV za period u kojem nije bio registrovani poreski obveznik.

6.         Poreska uprava dostavlja obaveštenje poreskom obvezniku da zahtev za povraćaj neće biti upućen državi članici povraćaja u skladu sa stavom 3. ovog člana.

7.         Poreska uprava prosleđuje poreskom obvezniku iz stava 1. ovog člana rešenje koje je država članica povraćaja PDV dostavila elektronskim putem.

8.         Ministar bliže uređuje povraćaj PDV domaćim poreskim obveznicima u drugim državama članicama.

XII.       OBAVEZE PORESKIH OBVEZNIKA

I LICA KOJA NISU PORESKI OBVEZNICI

1.         Lica koja su dužna da plate PDV

Član 91.

1.         PDV mora da plati:

1)         svaki poreski obveznik koji vrši oporeziv promet dobara i usluga, osim kada je PDV dužno da plati drugo lice u skladu sa odredbama ovog člana;

2)         svako lice koje se smatra uvoznikom, odnosno carinskim dužnikom ili primaocem dobara u skladu sa carinskim propisima;

3)         svako lice koje izvrši oporezivu nabavku dobara unutar Evropske unije i primalac dobara iz člana 14. stav 4. ovog zakona;

4)         sticalac novih prevoznih sredstava u slučaju iz člana 3. stav 1. tačka 2) podtačka

(2) ovog zakona;

5)         izdavalac računa iz člana 94. ovog zakona, kao i svako lice koje na računu iskaže PDV;

6)         svaki poreski obveznik ili pravno lice koje nije poreski obveznik i koje je registrovano za potrebe PDV, kome se pružaju usluge iz člana 28. stav 1. ovog zakona, ako te usluge pruža poreski obveznik koji nema sedište, prebivalište ili boravište u Republici;

7)         svako lice registrovano za potrebe PDV u Republici kojem je izvršen promet gasa, električne energije, energije za grejanje ili hlađenje preko sistema iz člana 25. ovog zakona, ako te promete vrši poreski obveznik koji nema sedište, prebivalište ili boravište u Republici;

2.         Ako oporezive isporuke dobara ili pružanje usluga vrši poreski obveznik koji nema sedište, prebivalište ili boravište i nije registrovan za potrebe PDV u Republici, PDV plaća poreski obveznik, odnosno pravno lice koje nije poreski obveznik, koje je registrovano za potrebe PDV, kojem je izvršena isporuka dobara ili pružanje usluga.

3.         Poreski obveznik upisan u registar obveznika PDV u Republici dužan je da plati PDV kada mu se izvrše:

1)         isporuke dobara i pružanje usluga navedenih u Prilogu 4 ovog zakona;

2)         isporuke građevinskih objekata ili njihovih delova, uključujući i vlasničke udele na tim dobrima, u slučaju kada je ugovorom na osnovu kojeg se vrši isporuka tih dobara predviđeno da će se ta isporuka oporezovati PDV u skladu sa ovim zakonom;

3)         isporuke dobara i pružanje usluga iz oblasti građevinarstva u vrednosti većoj od 500.000 dinara;

4)         isporuke električne energije i prirodnog gasa koji se isporučuju preko prenosne, transportne i distributivne mreže, ako su ta dobra nabavljena radi dalje prodaje;

5)         isporuke dobara ili pružanje usluga, i to:

(1)        hipotekovane nepokretnosti kod realizacije hipoteke u skladu sa zakonom kojim se uređuje hipoteka,

(2)        predmeta založnog prava kod realizacije ugovora o zalozi u skladu sa zakonom kojim se uređuje založno pravo na pokretnim stvarima,

(3)        dobara ili usluga nad kojima se sprovodi izvršenje u izvršnom postupku u skladu sa zakonom.

4.         Pravno lice iz člana 5. stav 5. ovog zakona dužno je da plati PDV za isporuke dobara i pružanje usluga iz stava 3. tačka 3) ovog člana.

5.         Izuzetno od stava 3. tačka 3) i stava 4. ovog člana, isporučilac dobara, odnosno pružalac usluga i primalac dobara, odnosno usluga mogu ugovorom da se opredele da će obavezu plaćanja PDV za isporuke dobara i pružanje usluga iz stava 3. tačka 3) ovog člana imati isporučilac dobara, odnosno pružalac usluga.

6.         Poreski obveznik koji ima stalnu poslovnu jedinicu u Republici smatra se, u smislu ovog člana, poreskim obveznikom koji nema sedište u Republici, ako su ispunjeni sledeći uslovi:

1)         poreski obveznik vrši oporezive isporuke dobara ili pružanje usluga u Republici;

2)         poslovna jedinica koju poreski obveznik ima u Republici ne učestvuje u toj isporuci dobara ili pružanju usluga.

7.         Ministar bliže uređuje sprovođenje ovog člana, kao i šta se smatra isporukom dobara i pružanjem usluga iz oblasti građevinarstva iz stava 3. tačka 3) ovog člana.

2.         Plaćanje PDV

Član 92.

1.         Poreski obveznik je dužan da za svaki poreski period iz člana 103. ovog zakona plati PDV koji je jednak pozitivnoj razlici između ukupnog iznosa poreske obaveze i iznosa prethodnog poreza, u roku za podnošenje poreske prijave.

2.         U roku iz stava 1. ovog člana, PDV plaćaju i sva lica navedena u članu 91. stav 1. tač. 3), 5), 6) i 7) i st. 2. i 3. ovog zakona.

3.         Lice koje nije registrovano za potrebe PDV i koje stekne novo prevozno sredstvo u skladu sa članom 3. stav 1. tačka 2) podtačka (2) ovog zakona, PDV plaća na osnovu rešenja Uprave carina.

4.         U slučaju sticanja novog prevoznog sredstva u skladu sa članom 3. stav 1. tačka 2) podtačka (2) ovog zakona, novo prevozno sredstvo može se prijaviti nadležnom organu u skladu sa posebnim propisima samo uz podnošenje prijave za nabavku novog prevoznog sredstva overene od strane Uprave carina. U cilju registracije novih prevoznih sredstava, sticaoci koji nisu registrovani za potrebe PDV dužni su da dostave potvrdu o plaćenom PDV. Potvrda se izdaje na zahtev sticaoca.

5.         PDV na uvoz plaća se u roku za plaćanje uvoznih dažbina u skladu sa carinskim propisima.

6.         Poreski obveznik plaća PDV na propisani račun za plaćanje u skladu sa posebnim propisima.

3.         Registracija poreskih obveznika

Član 93.

1.         Svako lice je dužno da prijavi Poreskoj upravi početak obavljanja delatnosti u svojstvu poreskog obveznika, odnosno mora da se prijavi u registar poreskih obveznika, ako je ukupna vrednost isporuka dobara i pružanja usluga veća od iznosa iz člana 112. stav 1. ovog zakona. Ako se poreski obveznik, čija je ukupna vrednost isporuka dobara i pružanja usluga veća od iznosa iz člana 112. stav 1. ovog zakona, ne prijavi u registar obveznika PDV, Poreska uprava će ga po službenoj dužnosti upisati u registar poreskih obveznika, o čemu donosi rešenje, pri čemu žalba ne odlaže izvršenje rešenja. Poreski obveznik koji obavlja transakcije unutar Evropske unije dužan je da od Poreske uprave na propisanom obrascu zatraži izdavanje PDV identifikacionog broja. Poreski obveznik je dužan da prijavi Poreskoj upravi svaku promenu ili prestanak obavljanja delatnosti.

2.         Obaveza podnošenja zahteva za izdavanje PDV identifikacionog broja ne odnosi se na poreske obveznike iz člana 5. stav 4. ovog zakona, male poreske obveznike iz člana 111. ovog zakona i poreske obveznike koji obavljaju isključivo transakcije oslobođene PDV bez prava na odbitak prethodnog poreza.

3.         Izuzetno od stava 1. ovog člana, svaki poreski obveznik ili pravno lice koje nije poreski obveznik, a koje nabavlja na teritoriji Evropske unije dobra koja nisu predmet oporezivanja PDV u skladu sa članom 4. stav 1. tač. 1) i 2) ovog zakona, dužan je da Poreskoj upravi prijavi takve nabavke kada postanu predmet oporezivanja PDV i da podnese zahtev za izdavanje PDV identifikacionog broja Poreskoj upravi.

4.         Izuzetno od stava 2. ovog člana, svaki poreski obveznik koji ima sedište, stalnu poslovnu jedinicu, prebivalište ili boravište u Republici i koji pruža usluge u drugoj državi članici za koje je primalac usluga u drugoj državi članici dužan da plati PDV u skladu sa članom 196. Direktive Saveta 2006/112/EZ i svaki poreski obveznik koji prima usluge iz člana 91. stav 1. tačka 6) ovog zakona dužni su da da Poreskoj upravi podnesu zahtev za izdavanje PDV identifikacionog broja.

5.         Poreska uprava će dodeliti PDV identifikacioni broj:

1)         svakom poreskom obvezniku koji u Republici vrši isporuke dobara i pružanje usluga za koje postoji pravo na odbitak prethodnog poreza, osim poreskog obveznika iz člana 5. stav 4. ovog zakona i poreskog obveznika koji vrši promet dobara i usluga za koje PDV plaća primalac dobara ili usluga u skladu sa članom 91. stav 1. tač. 3), 6) i 7) i stav

2.         ovog zakona;

2)         svakom poreskom obvezniku ili pravnom licu koje nije poreski obveznik, a koje stiče dobra u Evropskoj uniji u skladu sa članom 3. stav 1. tačka 2) ovog zakona, kao i svakom poreskom obvezniku ili pravnom licu koje nije poreski obveznik čije sticanje dobara u Evropskoj uniji podleže plaćanju PDV u skladu sa članom 4. stav 4. ovog zakona;

3)         svakom poreskom obvezniku koji u Republici stiče dobra unutar Evropske unije za potrebe svoje privredne delatnosti iz člana 5. stav 2. ovog zakona, koja se obavlja van Republike;

4)         svakom poreskom obvezniku koji u Republici prima usluge za koje je dužan da plati PDV u skladu sa članom 91. stav 1. tačka 6) ovog zakona;

5)         svakom poreskom obvezniku koji ima sedište, stalnu poslovnu jedinicu, prebivalište ili boravište u Republici koji pruža usluge u drugoj državi članici za koje je primalac usluge dužan da plati PDV u skladu sa članom 196. Direktive Saveta 2006/112/EZ.

6.         PDV identifikacioni broj je poreski identifikacioni broj (PIB) kojem se dodaje oznaka “RS”.

7.         Poreska uprava može odbiti dodelu ili oduzeti dodeljen PDV identifikacioni broj ako utvrdi da više ne postoje razlozi za PDV registraciju ili ako poreski obveznik zloupotrebljava PDV identifikacioni broj. Poreska uprava će doneti o tome rešenje, a žalba ne odlaže izvršenje rešenja.

8.         U slučaju sumnje u opravdanost dodele PDV identifikacionog broja, Poreska uprava može zahtevati od poreskog obveznika kome je dodeljen PDV identifikacioni broj da dostavi instrument za obezbeđenje plaćanja PDV u periodu do 12 meseci. Ukoliko poreski obveznik ne dostavi instrument obezbeđenja, Poreska uprava će ukinuti PDV identifikacioni broj, na osnovu čega donosi rešenje, a žalba ne odlaže izvršenje rešenja.

9.         Poreska uprava može privremeno oduzeti PDV identifikacioni broj i o tome će obavestiti poreskog obveznika. Privremeno oduzimanje PDV identifikacionog broja ne smatra se oduzimanjem. Privremeno oduzeti PDV identifikacioni broj Poreska uprava može ponovo aktivirati. Poreska uprava će oduzeti privremeno oduzeti PDV identifikacioni broj u slučaju da poreski obveznik u roku od godinu dana ne dostavi dokaz koji otklanja razlog za privremeno oduzimanje PDV identifikacionog broja.

10.       Ministar bliže uređuje sadržaj, oblik i način podnošenja prijave i drugih obrazaca iz ovog člana, postupak dodele, privremenog oduzimanja i oduzimanja PDV identifikacionog broja, postupak u vezi sa polaganjem instrumenta obezbeđenja plaćanja PDV i postupak upisa u PDV registar.

4.         Izdavanje računa

4.1.      Obaveza izdavanja računa

Član 94.

1.         Svaki poreski obveznik je dužan da izda račun za svaku isporuku dobara i pružanje usluga.

2.         U slučaju pružanja vremenski ograničenih ili neograničenih usluga čije je trajanje duže od godinu dana, obavezno se izdaje periodični račun, s tim što period za koji se izdaje taj račun ne može biti duži od godinu dana.

3.         Ako se za isporuku dobara izdaje periodični račun, period za koji se izdaje taj račun ne može biti duži od godinu dana.

4.         Obaveza izdavanja računa postoji i u slučaju avansnog plaćanja.

5.         Poreski obveznik je dužan da izda račun naročito za:

1)         isporuke dobara i pružanje usluga koje poreski obveznik izvrši drugom poreskom obvezniku ili pravnom licu koje nije poreski obveznik;

2)         isporuke dobara u smislu člana 21. stav 3. tačka 1) ovog zakona, osim ako poreski obveznik ne primenjuje poseban postupak oporezivanja iz čl. 158. do 165. ovog zakona;

3)         isporuke dobara izvršene u skladu sa uslovima utvrđenim u članu 57. stav 1. ovog zakona;

4)         avans primljen pre isporuke dobara iz tač. 1) i 2) ovog stava;

5)         avans primljen od drugog poreskog obveznika ili pravnog lica koje nije poreski obveznik pre završetka usluga.

6.         Izuzetno od stava 5. ovog člana, poreski obveznik nije dužan da izdaje račun za pružene usluge koje su oslobođene PDV u skladu sa članom 56. stav 1. tač. 1) do 7) ovog zakona.

7.         Račun se izdaje najkasnije petnaestog dana u mesecu koji sledi mesecu u kojem je nastao oporezivi događaj za isporuke dobara i izvršene usluge u skladu sa uslovima utvrđenim u članu 57. stav 1. ovog zakona, ili pružene usluga za koje je primalac dužan da plati PDV u skladu sa članom 196. Direktive Saveta 2006/112/EZ.

8.         Poreski obveznik može izdati jedan račun za više pojedinačnih isporuka dobara ili pružanja usluga, pod uslovom da se PDV na pojedinačne promete navedene u tom računu obračunava za isti kalendarski mesec.

9.         Račun može izdati i primalac dobara i usluga za isporuke dobara ili pružanje usluga koje mu je izvršio poreski obveznik, pod uslovom da postoji sporazum između dve strane i pod uslovom da je uspostavljen postupak za prihvatanje svakog računa od strane poreskog obveznika koji vrši isporuku dobara i pružanje usluga.

10.       Račun koji izdaje isporučilac dobara, odnosno pružalac usluga i račun koji izdaje primalac je svaki dokument na osnovu kojeg poreski obveznik ili lice koje po njegovom nalogu potražuje nakanadu za isporučena dobra i pružene usluge, bez obzira na to kako se taj dokument naziva u poslovnim transakcijama.

11.       Dokument kojim se menja prvobitno izdati račun i koji se izričito i nedvosmisleno odnosi na taj račun - dokument o povećanju, odnosno dokument o smanjenju, smatra se računom.

12.       Pravila iz ovog zakona primenjuju se na izdavanje računa ako se račun odnosi na isporuke dobara i pružanje usluga za koje se, u skladu sa čl. 20 - 39. ovog zakona, smatra da je izvršen u Republici.

13.       Izuzetno od stava 8. ovog člana, ako lice, koje nema sedište ili stalnu poslovnu jedinicu u Republici, ili ako njegova stalna poslovna jedinica u Republici ne učestvuje u isporuci dobara ili pružanju usluga u smislu člana 91. stav 4. tačka 2) ovog zakona, vrši isporuku dobara ili pružanje usluga za koje se, u skladu sa odredbama čl. 20 - 39. ovog zakona, smatra da su izvršeni u Republici, na izdavanje računa primenjuju se pravila države članice u kojoj to lice ima sedište ili stalnu poslovnu jedinicu iz koje se vrši isporuka ili, u nedostatku takvog sedišta ili stalne poslovne jedinice, u državi članici u kojoj ima prebivalište ili boravište. U slučaju da račun izdaje primalac isporuke (samostalno izdavanje računa) primenjuje se stav 8. ovog člana.

14.       Ako lice ima sedište ili stalnu poslovnu jedinicu koja vrši isporuku dobara ili pružanje usluga ili, ako nema takvo sedište ili stalnu poslovnu jedinicu, a ima prebivalište ili boravište u Republici i vrši isporuku dobara ili pružanje usluga za koje se, u skladu sa odredbama čl. 20 - 39. ovog zakona, smatra da nisu izvršeni na teritoriji Evropske unije, izdavanje računa za ove isporuke vrši se u skladu sa odredbama ovog zakona.

15.       Izuzetno od stava 12. ovog člana, izdavanje računa podleže pravilima koja se primenjuju u državi članici u kojoj je poreski obveznik podneo zahtev za korišćenje jednog od posebnih postupaka iz članova 149 - 165. ovog zakona.

16.       Po osnovu transakcija koje se odnose na nabavku dobara i usluga za koje obavezu plaćanja PDV ima primalac dobara i usluga u skladu sa ovim zakonom, sačinjava se interni račun.

17.       Ministar bliže uređuje obavezu izdavanja računa i sačinjavanja internog računa.

4.2.      Sadržaj računa

Član 95.

1.         Račun mora sadržati sledeće podatke:

1)         redni broj računa i datum izdavanja;

2)         naziv, odnosno ime i prezime, adresu, poreski identifikacioni broj ili PDV identifikacioni broj poreskog obveznika koji je isporučio dobra ili pružio usluge (prodavac);

3)         naziv, odnosno ime i prezime, adresu, poreski identifikacioni broj ili PDV identifikacioni broj poreskog obveznika kome su dobra isporučena ili usluge pružene (kupac);

4)         količinu i uobičajeni trgovački naziv isporučenih dobara i vrstu i količinu ili obim pruženih usluga;

5)         datum prometa isporučenih dobara ili pruženih usluga ili datum prijema avansa u avansnom računu, ukoliko se taj datum može odrediti i razlikuje se od datuma izdavanja računa;

6)         jedinična cena bez PDV, odnosno iznos naknade za isporučena dobra ili pružene usluge, podeljen po stopi PDV;

7)         popusti ili rabati ako nisu uključeni u jediničnu cenu;

8)         stopa PDV;

9)         iznos PDV koji je obračunat na osnovicu, podeljen po stopi PDV, osim ako se primenjuje poseban postupak za koji ovaj podatak se ne iskazuje;

10)       ukupan iznos naknade i PDV.

2.         Poreski obveznik je dužan da na računu navede poreski identifikacioni broj. Za transakcije unutar Evropske unije, poreski obveznik je dužan da na računu navede PDV identifikacioni broj.

3.         Poreski obveznik koji vrši oslobođene isporuke dobara i pružanjen usluga dužan je da se u računu pozove na odredbe ovog zakona kojima je propisano to oslobođenje, odnosno na odredbe člana 14. ovog zakona ili relevantne odredbe Direktive Saveta 2006/112/EZ ili da navede napomenu koja se odnosi na oslobođenje. U takvim slučajevima, u računu se ne iskazuju podaci iz stava 1. tač. 8), 9) i 10) ovog člana, već samo ukupan iznos naknade.

4.         Poreski obveznik koji primenjuje posebni postupak oporezivanja iz člana 122. ovog zakona mora na računu navesti “Posebni postupak oporezivanja - turističke agencije”.

5.         Poreski obveznik koji primenjuje posebni postupak oporezivanja razlike iz člana

126. ovog zakona mora u računu navesti “Poseban postupak oporezivanja razlike - polovna dobra”, “Posebni postupak oporezivanja razlike - umetnička dela”, ili “Posebni postupak oporezivanja razlike - kolekcionarska dobra i antikviteti”.

6.         Kada kupac - primalac dobara ili usluga izdaje račun umesto prodavca, u računu mora da navede “samostalno izdavanje računa”.

7.         U slučaju da je primalac dobara ili usluga obavezan da plati PDV, dobavljač mora navesti u računu “prenos poreske obaveze” ili engleski izraz (“Reverse charge”). U ovom slučaju u računu se ne iskazuju podaci iz stava 1. tač. 8), 9) i 10) ovog člana, već samo ukupan iznos naknade za izvršeni promet.

8.         Poreski obveznik koji nema sedište u drugoj državi članici u kojoj se plaća PDV ili koji ima stalnu poslovnu jedinicu u toj državi članici koja ne učestvuje u isporuci u smislu člana 192a Direktive Saveta 2006/112/EZ i koji vrši isporuke dobara ili pružanje usluga primaocu koji je dužan da plati PDV, u računu umesto podataka iz stava

1. tač. 6) - 9) ovog člana navodi poresku osnovicu za isporuke dobara ili pružanje usluga, količinu isporučenih dobara i obim pruženih usluga i njihov naziv.

9.         Ukoliko poreski obveznik primenjuje sistem naplate u računu obavezno unosi napomenu da se za isporuke dobara ili pružanje usluga primenjuje sistem naplate.

10.       Iznosi na računima, koji se odnose na ukupan iznos osnovice, PDV i/ili naknade iskazuju se u dinarima.

11.       Ukoliko poreski obveznik imenuje poreskog zastupnika iz člana 185. ovog zakona, račun mora da sadrži naziv, odnosno ime i prezime, adresu, poreski identifikacioni broj ili PDV identifikacioni broj poreskog zastupnika.

12.       Računi za isporuke novih prevoznih sredstava unutar Evropske unije u smislu člana 57. stav 1. tač. 1) i 2) ovog zakona moraju sadržati i podatke iz člana 3. st. 2. i 3. ovog zakona.

13.       Poreski obveznik koji u računu iskaže veći iznos PDV od onog koji u skladu sa ovim zakonom duguje, dužan je da tako iskazani PDV plati, osim ako je račun izdat primaocu ispravljen na način propisan za izmenu poreske osnovice u skladu sa ovom zakonom.

14.       Ako lice iskaže PDV u računu za promet dobara i usluga, iako za to nije ovlašćeno, ili izda račun iako dobra nisu isporučena ili usluge nisu pružene, duguje iskazani iznos PDV, osim ako račun izdat primaocu ne ispravi na način propisan za izmenu poreske osnovice u skladu sa ovom zakonom.

4.3.      Pojednostavljeni račun

Član 96.

1.         Poreski obveznik može izdati pojednostavljen račun u sledećim slučajevima:

1)         kada iznos računa ne prelazi 100 evra u dinarskoj protivvrednosti,

2)         kada je izdati račun dokument koji se smatra računom u skladu sa članom 94. stav 7. ovog zakona, ili

3)         kada primenjuje poseban postupak oporezivanja malih poreskih obveznika iz člana 111. ovog zakona.

2.         Pojednostavljeni račun sadrži sledeće podatke:

1)         broj računa i datum izdavanja;

2)         naziv, odnosno ime i prezime, adresu, poreski identifikacioni broj ili PDV identifikacioni broj poreskog obveznika koji je izvršio isporuku dobara ili pružanje usluga i naznaka mesta gde je izvršena isporuka dobara ili pružanje usluga (broj prodajnog mesta, poslovnog prostora, prodavnice i sl.);

3)         naziv, odnpsno ime i prezime, poreski identifikacioni broj ili PDV identifikacioni broj poreskog obveznika kome su dobra isporučena ili usluge pružene (kupac);

4)         količinu i uobičajeni trgovački naziv isporučenih dobara i vrstu i količinu, odnosno obim pruženih usluga;

5)         iznos naknade sa PDV podeljen po stopi PDV;

6)         iznos obračunatog PDV podeljen po stopi PDV;

7)         kada je izdat dokument ili obaveštenje koje se smatra računom u skladu sa članom 94. stav 7. ovog zakona, pozivanje na originalni račun sa podacima koji su izmenjeni.

3.         Poreski obveznik ne može izdati pojednostavljen račun za promet dobara ili usluga izvršen u drugoj državi članici, u kojoj nema sedište ili ima stalnu poslovnu jedinicu koja ne učestvuje u toj isporuci u smislu člana 192a Direktive Saveta 2006/112/EZ, u kojoj se plaća PDV, a lice koje je dužno da plati PDV je lice kojem su dobra isporučena ili usluge pružene.

4.4.      Oblik i način izdavanja računa

Član 97.

Oblik i način izdavanja računa i sadržaj i način sačinjavanja internog računa, uređuju se posebnim propisom.

5.         Čuvanje računa i druge dokumentacije

Član 98.

1.         Poreski obveznik čuva izdate račune, kao i račune izdate u njegovo ime i za njegov račun od strane trećeg lica ili kupca, odnosno primaoca dobara ili usluga, kao i sve račune koje je primio i drugu relevantnu dokumentaciju.

2.         Računi se mogu čuvati u papirnoj ili elektronskoj formi.

3.         Ukoliko poreski obveznik koji ima sedište, stalnu poslovnu jedinicu, prebivalište ili boravište u Republici odluči da izdate račune i račune koje je primio čuva van Republike, dužan je da o tome obavesti Poresku upravu i omogući Poreskoj upravi i drugim nadzornim organima da ih bez odlaganja pregledaju na njihov zahtev.

4.         Obveznik je dužan da čuva izdate i primljene račune, dokumente o izmeni računa, dokaze o izvozu ili uvozu, dokumente na osnovu kojih su korišćena poreska oslobođenja, obračune PDV, kao i svu drugu dokumentaciju od značaja za utvrđivanje i plaćanje PDV do isteka roka zastarelosti za utvrđivanje i naplatu PDV.

5.         Dokumentacija koja se odnosi na oporezivanje nepokretnosti po ovom zakonu obavezno se čuva deset godina od isteka godine na koju se odnosi.

6.         Izdate i primljene elektronske fakture preko sistema elektronskih faktura, kao i druga dokumenta koja su sačinjena, odnosno obrađena u sistemu elektronskih faktura čuvaju se trajno u tom sistemu, u skladu sa propisom kojim se uređuje čuvanje elektronskih faktura i čuvanje dokumenata obrađenih, odnosno sačinjenih u sistemu elektronskih faktura.

7.         Poreski obveznici koji vrše obradu i unos podataka u poslovne knjige na računaru dužni su da na zahtev poreskog organa obezbede, između ostalog, pristup i uvid u podatke u svojim elektronsko vođenim poslovnim knjigama i evidencijama u skladu sa propisom kojim se uređuje poreski postupak i poreska administracija.

6.         Vođenje evidencije

6.1.      Opšte odredbe

Član 99.

1.         Poreski obveznik je dužan da u svojoj evidenciji navede sve potrebne podatke koji omogućavaju pravilan i pravovremeni obračun i plaćanje PDV. Poreski obveznik je dužan da dostavi informacije o obavezi PDV za plaćanje i o plaćanju PDV, kao i o zahtevu za povraćaj prethodnog poreza i njegovoj naplati. Poreski obveznik mora imati i dokumentaciju kojom se dokazuje da su ispunjeni uslovi za oslobođenje od poreza propisani članom 57. stav 1. ovog zakona.

2.         Poreski obveznik je dužan da vodi evidenciju o dobrima koje je otpremio ili prevezao ili koja su otpremljena ili prevezena u njegovo ime izvan teritorije Republike, ali unutar Evropske unije radi obavljanja usluga procene vrednosti dobara ili radova na tim dobrima ili njihove privremene upotrebe u smislu člana 7. stav 2. tač. 4) - 6) ovog zakona.

3.         Poreski obveznik koji prenosi robu po aranžmanu za skladištenje dobara iz člana 11. ovog zakona dužan je da vodi evidenciju koja omogućava Poreskoj upravi da proveri ispravnu primenu tog aranžmana. Poreski obveznik kojem se dobra isporučuju u okviru aranžmana za skladištenje dobara iz člana 11. ovog zakona dužan je da vodi evidenciju o tim dobrima.

4.         Poreski obveznik mora da vodi detaljnu evidenciju koja omogućava identifikaciju dobara koja mu je iz druge države članice dopremio poreski obveznik registrovan u toj drugoj državi članici ili drugo lice za njegov račun i koja su upotrebljena za usluge procene vrednosti tih dobara ili radova na tim dobrima.

5.         Poreski obveznici koji zalihe dobara iskazuju po prodajnim cenama sa obračunatim PDV dužni su da obezbede podatke o obračunatom PDV i podatke o poreskim osnovicama razvrstanim po stopama PDV.

6.         Poreski obveznici su dužni da obezbede podatke iz st. 1 - 5. ovog člana do isteka roka propisanog za plaćanje PDV.

7.         Ako se u toku kontrole od strane Poreske uprave utvrdi da poreski obveznik ne vodi evidenciju u smislu ovog zakona i zbog toga nije moguće utvrditi obavezu PDV, Poreska uprava naložiće poreskom obvezniku popis zatečene robe bez dokumentacije o nabavci, po tržišnim cenama.

8.         Ako poreski obveznik, korišćenjem elektronskog interfejsa, kao što je mesto trgovanja, platforma, portal ili sličan način, omogućava licu koje nije poreski obveznik unutar Evropske unije da vrši isporuke dobara ili pružanje usluga u skladu sa odredbama čl. 20 - 39. ovog zakona, poreski obveznik koji to omogućava dužan je da vodi evidenciju o tim isporukama dobara ili pružanju usluga. Ta evidencija mora biti dovoljno detaljna da bi se poreskim organima država članica u kojima su te isporuke dobara ili pružanje usluga oporezivi omogućilo da provere da li je PDV pravilno obračunat.

9.         Evidencija iz stava 8. ovog člana stavlja se na raspolaganje državama članicama elektronskim putem i čuva se deset godina od kraja godine u kojoj je transakcija izvršena.

10.       Ministar bliže uređuje oblik, sadržinu i način vođenja evidencije iz ovog člana.

6.2.      Obaveze pružalaca platnih usluga

Član 100.

1.         U vezi sa čl. 101 - 103. ovog zakona, određeni termini imaju sledeća značenja:

1)         “pružalac platnih usluga” označava pružaoca platnih usluga bilo koje od kategorija navedenih u članu 10. stav 1. tač. 1) do 3) i tačka 6) Zakona o platnim uslugama (“Službeni glasnik RS”, br. 139/14, 44/18 i 64/24);

2)         “platna usluga” označava svaku poslovnu aktivnost iz člana 4. tač. 3 - 6. Zakona o platnim uslugama (“Službeni glasnik RS”, br. 139/14, 44/18 i 64/24);

3)         “plaćanje” znači, uzimajući u obzir isključenja iz oblasti primene Zakona o platnim uslugama (“Službeni glasnik RS”, br. 139/14, 44/18 i 64/24), “platna transakcija” iz člana 2. stav 1. tačka 1) ovog zakona ili “izvršavanje novčane doznake” iz člana 4. stav

4.         istog zakona;

4)         “platilac” znači “platilac” definisan članom 2. tačkom 7) Zakona o platnim uslugama (“Službeni glasnik RS”, br. 139/14, 44/18 i 64/24);

5)         “primalac” znači “primalac” iz člana 2. tačka 8) Zakona o platnim uslugama (“Službeni glasnik RS”, br. 139/14, 44/18 i 64/24);

6)         “matična država članica” označava državu članicu u kojoj se nalazi sedište pravnog lica,

7)         “država članica domaćin” označava državu koja nije matična država, a u kojoj pravno lice pruža usluge preko ogranka ili drugog lica ili u kojoj neposredno pruža usluge,

8)         “račun za plaćanje” znači “račun za plaćanje” iz člana 2. stav 1. tačka 3) Zakona o platnim uslugama (“Službeni glasnik RS”, br. 139/14, 44/18 i 64/24);

9)         “IBAN” znači “IBAN” iz člana 2. tačke 15) Uredbe (EU) br. 260/2012 Evropskog parlamenta i Saveta od 14. marta 2012. godine o utvrđivanju tehničkih i poslovnih uslova za kreditne transfere i direktna zaduženja denominovana u evrima i o izmeni Uredbe (EZ) 924/2009 (SL L 94 od 30.3.2012.)

10)       “BIC” znači “BIC” iz člana 2. tačke 16) Uredbe (EU) br. 260/2012 Evropskog parlamenta i Saveta od 14. marta 2012. godine o utvrđivanju tehničkih i poslovnih uslova za kreditne transfere i direktna zaduženja denominovana u evrima i o izmeni Uredbe (EZ) 924/2009 (SL L 94 od 30.3.2012.).

Član 101.

1.         Pružalac platnih usluga vodi detaljnu evidenciju o primaocima plaćanja i plaćanjima u vezi sa platnim uslugama koje pruža za svaki kalendarski kvartal kako bi omogućio nadležnim organima država članica da vrše kontrole isporuka robe i usluga za koje se, u skladu sa odredbama o mestu oporezivanja iz čl. 20 - 39. ovog zakona, smatra da su izvršene u državi članici kako bi se postigao cilj suzbijanja prevara u vezi sa PDV.

2.         Obaveza iz stava 1. ovog člana primenjuje se samo na platne usluge koje se pružaju u vezi sa prekograničnim plaćanjima. Plaćanje se smatra prekograničnim kada se platilac nalazi u jednoj državi članici, a primalac se nalazi u drugoj državi članici, na trećoj teritoriji ili u trećoj zemlji.

3.         Obaveza pružaoca platnih usluga iz stava 1. ovog člana primenjuje se ako pružalac platnih usluga obavlja platne usluge koje predstavljaju više od 25 prekograničnih plaćanja istom primaocu plaćanja tokom kalendarskog kvartala.

4.         Broj prekograničnih plaćanja iz stava 3. ovog člana izračunava se uzimajući u obzir platne usluge koje pruža pružalac platnih usluga po državi članici i identifikaciona oznaka iz člana 102. stav 2. ovog zakona. Ako pružalac platnih usluga ima informaciju da primalac plaćanja ima više od jedne identifikacione oznake, obračun se vrši po primaocu plaćanja.

5.         Obaveza iz stava 1. ovog člana ne primenjuje se na platne usluge koje pružaju pružaoci platnih usluga platioca u vezi sa bilo kojim plaćanjem gde se najmanje jedan pružalac platnih usluga primaoca plaćanja nalazi u državi članici, kao što je naznačeno u BIC pružaoca platnih usluga ili bilo koji druga poslovna identifikaciona oznaka koja nedvosmisleno identifikuje pružaoca platnih usluga i gde se nalazi. Pružaoci platnih usluga platioca uključuju te platne usluge u obračun iz stava 3. ovog člana.

6.         Kada se primenjuje obaveza pružalaca platnih usluga iz stava 1. ovog člana:

1)         evidenciju čuva pružalac platnih usluga u elektronskoj formi u periodu od tri kalendarske godine od kraja kalendarske godine u kojoj je izvršeno plaćanje;

2)         evidencija se, u skladu sa članom 24b Uredbe (EU) br. 904/2010 od 7. oktobra 2010. o administrativnoj saradnji i suzbijanju prevare u oblasti poreza na dodatu vrednost (SLL 268/1 od 12.10.2010.), stavlja na raspolaganje matičnoj državi članici pružaoca platnih usluga ili državi članici domaćinu u kojoj pružalac platnih usluga pruža platne usluge u državama članicama koje nisu matična država članica.

Član 102.

1.         Za potrebe primene člana 101. stav 2. ovog zakona, izuzetno od odredaba o mestu oporezivanja iz čl. 20 - 39. ovog zakona, smatra se da se platilac nalazi u državi članici kojoj odgovara sledeće:

1)         IBAN račun obveznika ili bilo koji drugi identifikator koji nedvosmisleno identifikuje obveznika i pruža informacije o tome gde se obveznik nalazi, ili u odsustvu takvih identifikacionih oznaka;

2)         BIC ili bilo koja druga poslovna identifikaciona oznaka koji nedvosmisleno identifikuje pružaoca platnih usluga koji nastupa u ime platioca i pruža informacije o tome gde se on nalazi.

2.         Za potrebe primene člana 101. stav 2. ovog zakona, smatra se da se primalac plaćanja nalazi u državi članici, na trećoj teritoriji ili u trećoj zemlji kojoj odgovara:

1)         IBAN račun primaoca uplate ili bilo koja druga identifikaciona oznaka koja nedvosmisleno identifikuje primaoca plaćanja i daje informacije o tome gde se primalac plaćanja nalazi, ili u odsustvu takvih identifikacionih oznaka;

2)         BIC ili bilo koja druga poslovna identifikaciona oznaka koja nedvosmisleno identifikuje pružaoca platnih usluga koji nastupa u ime primaoca plaćanja i pruža informacije o tome gde se on nalazi.

Član 103.

1.         Evidencija koju vode pružaoci platnih usluga u skladu sa članom 102. stav 2. ovog zakona sadrži sledeće podatke:

1)         BIC ili bilo koja druga poslovna identifikaciona oznaka koja nedvosmisleno identifikuje pružaoca platnih usluga;

2)         ime ili ime primaoca plaćanja kako je navedeno u evidenciji pružaoca platnih usluga;

3)         ako je dostupan, bilo koji PDV identifikacioni broj ili drugi nacionalni poreski broj primaoca plaćanja;

4)         IBAN ili, ako IBAN nije dostupan, bilo koja druga identifikaciona oznaka koja nedvosmisleno identifikuje primaoca plaćanja i pruža informacije o tome gde se on nalazi;

5)         BIC ili bilo koja druga poslovna identifikaciona oznaka koja nedvosmisleno identifikuje pružaoca platnih usluga koji nastupa u ime primaoca plaćanja i pruža informacije o lokaciji primaoca plaćanja kada primalac prima sredstva i nema račun za plaćanje;

6)         ako je dostupna, adresu primaoca plaćanja, kako je navedeno u evidenciji pružaoca platnih usluga;

7)         detalje o svim prekograničnim plaćanjima iz člana 102. stav 1. ovog zakona;

8)         detalje o svim povratima koji su identifikovani kao povezani sa prekograničnim plaćanjima iz tačke 7) ovog stava.

2.         Informacije iz stava 1. tač. 7) i 8) ovog člana sadrže sledeće podatke:

1)         datum i vreme plaćanja ili povraćaja;

2)         iznos i valutu plaćanja ili povraćaja;

3)         država članica porekla uplate primljene od strane ili u ime primaoca plaćanja, država članica odredišta povraćaja, prema potrebi, i informacije kojima se identifikuje poreklo ili odredište plaćanja ili povraćaja u skladu sa članom 101. ovog zakona;

4)         bilo koja referentna oznaka kojom se nedvosmisleno identifikuje plaćanje;

5)         informacija o tome da li je plaćanje inicirano u fizičkim poslovnim prostorijama trgovca.

XIII.      PORESKI PERIOD, OBRAČUN PDV,

POSTUPAK OPOREZIVANjA I PODNOŠENjE PORESKE PRIJAVE

1.         Poreski period

Član 104.

1.         Poreski period je kalendarski mesec.

2.         Izuzetno od stava 1. ovog člana, za poreskog obveznika koji je u prethodnoj kalendarskoj godini ostvario vrednost isporuka dobara i pružanja usluga, uključujući i PDV, manju od 50.000.000 dinara, poreski period je kalendarsko tromesečje. Poreski obveznik čiji su poreski periodi od prvog do poslednjeg dana kvartala može da se opredeli za podnošenje poreskih prijava za period iz stava 1. ovog člana.

3.         Odredbe stava 2. ovog člana ne primenjuju se na poreskog obveznika koji obavlja transakcije unutar Evropske unije.

4.         Poreski period je kalendarski mesec za poreskog obveznika koji nema sedište, stalnu poslovnu jedinicu, prebivalište ili boravište u Republici, a registrovan je za PDV u Republici.

2.         Podnošenje poreske prijave

Član 105.

1.         Poreski obveznik je dužan da utvrdi poresku obavezu za poreski period i iskaže je u poreskoj prijavi, u kojoj su navedeni svi podaci neophodni za obračun PDV, odnosno ukupnu vrednost oporezivih transakcija i iznos PDV i prethodnog poreza po stopama PDV, kao i ukupnu vrednost oslobođenih transakcija i transakcija koje ne podležu oporezivanju.

2.         U poreskoj prijavi, osim podataka navedenih u stavu 1. ovog člana, poreski obveznik iskazuje i sledeće podatke:

1)         ukupnu vrednost, bez PDV, isporuka dobara iz člana 57. stav 1. ovog zakona, za koje je u tom poreskom periodu nastala obaveza obračuna PDV;

2)         ukupnu vrednost, bez PDV, nabavki dobara unutar Evropske unije, kao i nabavki iz člana 13. st. 3. i 5. ovog zakona, izvršenih u Republici, za koje je u tom poreskom periodu nastala obaveza obračuna PDV;

3)         ukupnu vrednost, bez PDV, isporuka dobara iz člana 21. st. 3. i 5. ovog zakona, izvršenog u drugoj državi članici za koje je u tom poreskom periodu nastala obaveza obračuna PDV, ako su dobra poslata ili otpremljena iz Republike;

4)         ukupnu vrednost, bez PDV, isporuka dobara iz člana 21. st. 3. i 5. ovog zakona, izvršenih u Republici za koje je u tom poreskom periodu nastala obaveza obračuna PDV, ako su dobra poslata ili otpremljena iz druge države članice;

5)         ukupnu vrednost prometa dobara, bez PDV, za koje je primalac dobara iz člana 14. stav 4. ovog zakona dužan da plati PDV u skladu sa članom 91. stav 1. tačka 3) ovog zakona i za koje je u tom poreskom periodu nastala obaveza obračuna PDV;

6)         ukupna vrednost pruženih usluga, bez PDV, iz člana 28. stav 1. ovog zakona, za koje je u tom poreskom periodu nastala obaveza obračuna PDV;

7)         ukupna vrednost isporuka dobara i pružanja usluga za koje je primalac dužan da plati PDV u skladu sa članom 91. stav 3. ovog zakona;

8)         ukupnu vrednost isporuka dobara iz člana 56. stav 1. tač. 10) i 11) ovog zakona,

9)         primenu posebnog postupka oporezivanja po naplaćenom potraživanju.

3.         Poreski obveznik je dužan da obračuna PDV za odgovarajući poreski period na osnovu isporuka dobara i pružanja usluga u tom periodu, ako je za njih, u skladu sa ovim zakonom nastala poreska obaveza. Prilikom obračuna PDV uzimaju se u obzir i izmene poreske osnovice iz člana 51. ovog zakona.

4.         PDV obračunat u skladu sa st. 1. i 3. ovog člana umanjuje se za iznos prethodnog poreza u skladu sa čl. 72. - 77. ovog zakona, uključujući i PDV nadoknadu plaćenu poljoprivredniku u skladu sa ovim zakonom.

5.         Kod obračuna iznosa prethodnog poreza iz stava 4. ovog člana uzimaju se u obzir i ispravke iz čl. 78 - 81. ovog zakona.

6.         Poreski obveznik podnosi poresku prijavu u elektronskom obliku poreskom organu na propisanom obrascu, u roku od 15 dana po isteku poreskog perioda. Poreski obveznik podnosi poresku prijavu nezavisno od toga da li u poreskom periodu ima obavezu plaćanja PDV.

7.         Izuzetno od stava 6. ovog člana, poreski obveznik koji se briše iz evidencije za PDV podnosi poresku prijavu poreskom organu na dan podnošenja zahteva za brisanje.

8.         Poreska prijava iz stava 7. ovog člana podnosi se za period od dana početka poreskog perioda u kojem je podnet zahtev za brisanje do dana prestanka obavljanja PDV aktivnosti.

9.         Poreski obveznik koji je upisan u registar obveznika u Republici podnosi poresku prijavu sa preliminarnom poreskom prijavom koja predstavlja prilog poreskoj prijavi.

10.       Preliminarna poreska prijava predstavlja skup podataka koji se odnose na isporuku dobara, pružanje usluga, uvoz dobara i druge transakcije i aktivnosti koje utiču na iznos poreske obaveze poreskog obveznika.

11.       Preliminarna poreska prijava iz stava 10. ovog člana sačinjava se u sistemu elektronskih faktura određenog zakonom kojim se uređuje elektronsko fakturisanje, na osnovu podataka kojima raspolaže taj sistem, za poreski period poreskog obveznika.

12.       Izuzetno od stava 11. ovog člana, preliminarna poreska prijava ne sačinjava se za poreski period u kojem je otpočeta PDV aktivnost, odnosno poreski period u kojem je prestala PDV aktivnost obveznika PDV.

13.       Poresku prijavu iz stava 1. ovog člana podnosi i lice koje je dužno da plati PDV umesto poreskog obveznika koji nema sedište u Republici, pravno lice koje nije poreski obveznik i koje je dužno da plati PDV na nabavku dobara unutar Evropske unije, lice koje je registrovano za potrebe PDV i stiče novo prevozno sredstvo, kao i poreski obveznik ili pravno lice koje nije poreski obveznik, čije druge nabavke ne podležu obračunu PDV, a koji unutar Evropske unije nabavlja dobra koja se smatraju akciznim proizvodima. Mali poreski obveznik iz člana 111. stav 1. ovog zakona dužan je da podnese poresku prijavu prilikom pružanja usluga poreskim obveznicima iz drugih država članica ili iz trećih zemalja za koje je, prema članu 28. stav 1. ovog zakona, mesto prometa mesto u kojem primalac usluge ima sedište.

14.       Ako poreski obveznik ne podnese poresku prijavu u propisanom roku ili ne poseduje propisanu dokumentaciju i evidenciju, Poreska uprava može da proceni ili utvrdi poresku obavezu.

15.       Poreski obveznik koji nema sedište, stalnu poslovnu jedinicu, prebivalište ili boravište u Republici i obavlja isključivo povremeni međunarodni drumski prevoz putnika u Republici može podneti poresku prijavu u papirnom obliku. Poresku prijavu u papirnom obliku mogu da podnesu i mali poreski obveznici koji isključivo primaju i pružaju usluge poreskim obveznicima iz trećih zemalja i kada su dužni da plaćaju PDV u skladu sa članom 91. stav 2. ovog zakona.

16.       Poreski obveznik iz stava 15. ovog člana koji obavlja povremeni međunarodni drumski prevoz putnika na teritoriji Republike dužan je pre ulaska u Republiku podnese prijavu usluga u međunarodnom drumskom prevozu putnika i u svakom trenutku mora da omogući nadležnim organima uvid u tu prijavu.

17.       Ministar bliže uređuje oblik, sadržinu i način dostavljanja poreske prijave, preliminarne poreske prijave, kao i oblik, sadržinu, rok za podnošenje i način podnošenja prijave usluga međunarodnog drumskog prevoza putnika.

3.         Prijava za nabavku dobara i primljene usluge iz drugih država članica Evropske unije

Član 106.

1.         Poreski obveznik mora podneti prijavu za nabavku dobara i primljene usluge iz drugih država članica Evropske unije u kojoj navodi sve podatke o vrednosti nabavljenih dobara, kao i o vrednosti usluga koje su mu pružili poreski obveznici osnovani u drugoj državi članici.

2.         Prijava iz stava 1. ovog člana podnosi se do poslednjeg dana tekućeg meseca posle završetka poreskog perioda iz člana 104. stav 1. ovog zakona.

3.         Ministar bliže uređuje oblik, sadržinu i način podnošenja prijave za nabavku dobara i primljene usluge iz drugih država članica Evropske unije.

4.         Prijave za isporuke i nabavke novih prevoznih sredstava

Član 107.

1.         Poreski obveznik koji vrši isporuku novog prevoznog sredstva licu koje nije registrovano za PDV ili poreski obveznik iz člana 5. stav 4. ovog zakona, prilikom isporuke novog prevoznog sredstva u skladu sa članom 57. stav 1. tačka 2) ovog zakona, dužan je da u roku od deset dana od isporuke novog prevoznog sredstva dostavi prijavu za isporuku novog prevoznog sredstava iz Republike u drugu državu članicu, u kojoj je navedena vrednost te isporuke.

2.         Poreski obveznik koji nabavlja nova prevozna sredstva unutar Evropske unije u skladu sa članom 3. stav 1. tačka 2) podtačka (2) ovog zakona, dužan je da u roku od deset dana od dana nabavke novog prevoznog sredstva podnese prijavu za nabavku novog prevoznog sredstva iz druge države članice Evropske unije, u kojoj iskazuje sve podatke neophodne za obračun i kontrolu PDV. Navedenu prijavu ne podnosi poreski obveznik koji koristi novo prevozno sredstvo za dalju prodaju.

3.         Prijave iz st. 1. i 2. ovog člana podnose se Upravi carina.

4.         Ministar bliže uređuje oblik, sadržinu i način podnošenje prijave za isporuke i nabavke novih prevoznih sredstava.

5.         Zbirna prijava za isporuke dobara i pružanje usluga u drugim državama članicama Evropske unije

Član 108.

1.         Poreski obveznik registrovan za PDV mora podneti zbirnu prijavu za isporuke dobara i pružanje usluga u drugim državama članicama Evropske unije, koja sadrži podatke o:

1)         primaocima registrovanim za PDV kojima je izvršio isporuku dobara pod uslovima navedenim u članu 57. stav 1. tačka 1) ovog zakona i za prenos dobara u smislu člana 57. stav 1. tačka 4) ovog zakona,

2)         licima registrovanim za potrebe PDV kojima je izvršio isporuke dobara koja su mu isporučena u okviru nabavke dobara unutar Evropske unije iz člana 14. ovog zakona,

3)         poreskim obveznicima i pravnim licima koja nisu poreski obveznici, kojima je pružio usluge, osim usluga koje su oslobođene PDV u državi članici u kojoj je transakcija oporeziva i za koje je primalac dužan da plati PDV u skladu sa članom 196. Direktive Saveta 2006/112/EZ,

4)         PDV identifikacionom broju poreskih obveznika kojima su namenjena dobra koja se otpremaju ili prevoze u okviru aranžmana za skladištenje dobara u skladu sa uslovima iz člana 11. ovog zakona, kao i svakoj izmeni dostavljenih podataka.

2.         Zbirna prijava podnosi se najkasnije poslednjeg dana kalendarskog meseca koji sledi poreskom periodu iz člana 104. stav 1. ovog zakona.

3.         Zbirna prijava sadrži sledeće podatke:

1)         PDV identifikacioni broj pod kojim je poreski obveznik registrovan za potrebe PDV u Republici i pod kojim vrši isporuke dobara pod uslovima utvrđenim u članu 57. stav 1. tačka 1) ovog zakona ili usluga iz člana 28. stav 1. ovog zakona;

2)         PDV identifikacioni broj pod kojim je lice koje nabavlja dobra registrovano za PDV u drugoj državi članici i pod kojim mu se dobra isporučuju ili usluge pružaju unutar Evropske unije;

3)         za svakog primaoca dobara ili usluga, ukupnu vrednost isporuka dobara i pružanja usluga koje je izvršio poreski obveznik;

4)         iznos izmena poreske osnovice u skladu sa članom 51. st. 1. i 2. ovog zakona. Ove vrednosti se prijavljuju za poreski period tokom kojeg je lice koje nabavlja dobra ili prima usluge prijavilo ispravke.

4.         Vrednosti iz stava 3. tačka 3) ovog člana iskazuju se u zbirnoj prijavi za poreski period iz člana 104. stav 1. ovog zakona. Vrednosti iz stava 3. tačka 4) ovog člana, za koje je primalac primio obaveštenje o izmeni, iskazuju se u zbirnoj prijavi za poreski period iz člana 104. stav 1. ovog zakona.

5.         U zbirnoj prijavi u slučaju premeštanja dobara iskazuju se sledeći podaci:

1)         PDV identifikacioni broj pod kojim je poreski obveznik registrovan za PDV u Republici;

2)         PDV identifikacioni broj pod kojim je poreski obveznik registrovan u državi članici u kojoj je završena otprema ili prevoz dobara;

3)         ukupnu vrednost premeštenih dobara utvrđenu u skladu sa članom 48. ovog zakona.

6.         Ministar bliže uređuje oblik, sadržinu i način podnošenja zbirne prijave.

6.         Posebni podaci koje treba dostaviti u zbirnoj prijavi u vezi sa trostranim poslom

Član 109.

1.         Poreski obveznik koji je registrovan za potrebe PDV u Republici gde mu je izdat PDV identifikacioni broj pod kojim je izvršio nabavku dobara dužan je da, u skladu sa članom 14. stav 5. ovog zakona, u zbirnoj prijavi navede sledeće podatke:

1)         svoj PDV identifikacioni broj pod kojim je nabavio dobra i izvršio dalju isporuku tih dobara;

2)         PDV identifikacioni broj primaoca dalje isporuke izdat u državi članici u kojoj se završava prevoz ili otprema dobara;

3)         za svakog pojedinačnog primaoca kojem je izvršena isporuka iz tačke 2) ovog stava, zbir naknada, bez PDV, za isporuke koje je poreski obveznik izvršio u državu članicu u kojoj se završava otprema ili prevoz dobara.

2.         Ukupna vrednost iz stava 1. tačka 3) ovog člana iskazuje se u zbirnoj prijavi za poreski period iz člana 104. stav 1. ovog zakona.

XIV.     POSEBNI POSTUPCI OPOREZIVANjA

1.         Mali poreski obveznici

1.1.      Zajedničke odredbe

Član 110.

U smislu čl. 112 - 118. ovog zakona, određeni termini imaju sledeća značenja:

1)         “godišnji promet u državi članici” označava ukupnu godišnju vrednost prometa dobara i usluga, bez PDV, koje je izvršio poreski obveznik u toj državi članici tokom kalendarske godine;

2)         “godišnji promet u Uniji” označava ukupnu godišnju vrednost isporuka dobara i pružanja usluga, bez PDV, koje je izvršio poreski obveznik na teritoriji Evropske unije tokom kalendarske godine.

1.2.      Poresko oslobođenje

Član 111.

1.         Poresko oslobođenje propisano članom 112. ovog zakona primenjuje se na isporuke dobara i pružanje usluga koje vrše mali poreski obveznici.

2.         Poresko oslobođenje iz ovog člana ne primenjuje se:

1)         na promet novih prevoznih sredstava pod uslovima utvrđenim u članu 57. stav 1. tač. 1) i 2) ovog zakona;

2)         u slučaju prenosa poreske obaveze na male poreske obveznike u smislu člana 91. stav 1. tač. 6) i 7) i stav 2. ovog zakona.

Član 112.

1.         Poreski obveznik sa sedištem, prebivalištem ili boravištem u Republici, čiji godišnji promet u Republici nije veći od 8.000.000 dinara, oslobođen je plaćanja PDV na isporuke dobara i pružanje usluga koji izvrši u Republici.

2.         Poreski obveznik sa sedištem, prebivalištem ili boravištem u drugoj državi članici ima pravo da primeni poresko oslobođenje iz stava 1. ovog člana ako su ispunjeni sledeći uslovi:

1)         godišnji promet u Evropskoj uniji nije veći od 100.000 evra u dinararskoj protivvrednosti,

2)         godišnji promet izvršen u Republici nije veći od 8.000.000 dinara.

3.         Godišnji promet u smislu primene oslobođenja iz ovog člana, bez PDV, uključuje:

1)         vrednost isporuka dobara i pružanja usluga koji bi bili oporezivi da ih je izvršio poreski obveznik koji nema pravo na primenu oslobođenja;

2)         vrednost isporuka oslobođenih PDV iz čl. 61 - 64. ovog zakona;

3)         vrednost isporuka oslobođenih PDV iz člana 57. ovog zakona ako se primenjuje to oslobođenje;

4)         vrednost isporuka nepokretnosti i transakcija iz člana 56. stav 1. tač. 1) - 7) ovog zakona, osim ako su te transakcije sporedne.

4.         Isporuka materijalnih ili nematerijalnih osnovnih sredstava poreskog obveznika ne uzima se u obzir za obračun godišnjeg prometa iz stava 3. ovog člana.

5.         Nezavisno od stava 2. ovog člana, poreski obveznik može da primeni poresko oslobođenje u državi članici u kojoj nema sedište, prebivalište ili boravište ako:

1)         je o tome prethodno obavestio državu članicu u kojoj ima sedište, prebivalište ili uobičajeno boravište, i

2)         mu je država članica u kojoj ima sedište, prebivalište ili boravište dodelila pojedinačni identifikacioni broj za svrhu primene poreskog oslobođenja.

6.         Pojedinačni identifikacioni broj za oslobođenje iz stava 5. tačka 2) ovog člana je poreski identifikacioni broj kojem se dodaje sufiks “EX”.

7.         Poreski obveznik unapred obaveštava državu članicu u kojoj ima sedište, prebivalište ili boravište, ažuriranjem prethodnog obaveštenja, o bilo kakvoj promeni podataka koje je prethodno dostavio u skladu sa stavom 5. tačka 1) ovog člana, uključujući nameru da primeni oslobođenje u državi članici ili državama članicama koje nisu navedene u prethodnom obaveštenju i odluku o prestanku primene oslobođenja u državi članici ili državama članicama u kojima taj poreski obveznik nema sedište, prebivalište ili boravište.

8.         Primena oslobođenja iz stava 7. ovog člana prestaje od prvog dana sledećeg kalendarskog kvartala posle prijema informacije od poreskog obveznika ili, ako je takav podatak primljen u poslednjem mesecu kalendarskog kvartala, od prvog dana drugog meseca sledećeg kalendarskog kvartala.

9.         Poresko oslobođenje primenjuje se u odnosu na državu članicu u kojoj poreski obveznik nema sedište, prebivalište ili boravište i u kojoj taj poreski obveznik namerava da primeni poresko oslobođenje:

1)         od dana kada je poreski obveznik obavešten o pojedinačnom identifikacionom broju od strane države članice u kojoj ima sedište, prebivalište ili boravište - u slučaju kada je poreski obveznik dostavio prethodno obaveštenje, ili

2)         od dana kada je država članica u kojoj ima sedište, prebivalište ili boravište potvrdila pojedinačni identifikacioni broj poreskom obvezniku - u slučaju kada je poreski obveznik dostavio ažurirano prethodno obaveštenje.

10.       Država članica iz stava 9. tačka 1) ovog člana, najkasnije u roku od 35 radnih dana od dana prijema prethodnog obaveštenja iz stava 5. tačka 1) ovog člana ili obaveštenja o ažuriranju prethodnog obaveštenja iz stava 7. ovog člana obaveštava poreskog obveznika o pojedinačnom identifikacionom broju, odnosno potvrdi tog broja, osim u posebnim slučajevima kada je državi članici potrebno dodatno vreme da sprovede neophodne provere kako bi se sprečila utaja ili izbegavanje plaćanja poreza.

11.       Ministar bliže uređuje PDV registraciju, odnosno upis u registar poreskih obveznika iz st. 1. i 2. ovog člana, prelazak sa opšteg postupka oporezivanja na poseban postupak iz stava 1. ovog člana i iz posebnog postupka oporezivanja na opšti postupak, dodelu pojedinačnog identifikacionog broja u slučaju da poreski obveznik iz stava 1. ovog člana želi da primeni poseban postupak oporezivanja za male poreske obveznike u drugim državama članicama u kojima nema sedište, prebivalište ili boravište, kao i njegovo poništavanje.

1.3.      Prethodno obaveštenje

Član 113.

1.         Prethodno obaveštenje iz člana 112. stav 5. tačka 1) ovog zakona sadrži sledeće podatke:

1)         naziv, odnosno ime i prezime, delatnost, pravnu formu i adresu poreskog obveznika;

2)         državu članicu ili države članice u kojima poreski obveznik namerava da primeni oslobođenje;

3)         ukupnu vrednost isporuka dobara i pružanja usluga izvršenih u državi članici u kojoj poreski obveznik ima sedište, prebivalište ili boravište i u svim drugim državama članicama u toku prethodne kalendarske godine;

4)         ukupnu vrednost isporuka dobara i pružanja usluga izvršenih u državi članici u kojoj poreski obveznik ima sedište, prebivalište ili boravište i u svim drugim državama članicama u toku tekuće kalendarske godine do dostavljanja prethodnog obaveštenja.

2.         Podaci iz stava 1. tačka 3) ovog člana dostavljaju se za svaku prethodnu kalendarsku godinu u odnosu na bilo koju državu članicu koja primenjuje mogućnost produženja perioda zabrane primene oslobođenja na dve kalendarske godine.

3.         Ako poreski obveznik obavesti državu članicu u kojoj ima sedište, prebivalište ili boravište u skladu sa članom 112. stav 7. ovog zakona da namerava da primeni poresko oslobođenje u državi članici ili državama članicama koje nisu navedene u prethodnom obaveštenju, poreski obveznik nije dužan da dostavi podatke iz stava 1. ovog člana koji su već navedeni u izveštajima koji su prethodno podneti u skladu sa članom 114. ovog zakona.

4.         Prilikom ažuriranja prethodnog obaveštenja iz stava 3. ovog člana obavezno se navodi pojedinačni identifikacioni broj iz člana 112. stav 5. tačka 2) ovog zakona.

1.4.      Kvartalni izveštaj

Član 114.

1.         Poreski obveznik koji primenjuje oslobođenje iz člana 112. stav 1. ovog zakona u državi članici u kojoj nema sedište, prebivalište ili boravište u skladu sa postupkom iz člana 112. st. 5 - 8. ovog zakona, dužan je da za svaki kalendarski kvartal državi članici u kojoj ima sedište, prebivalište ili boravište dostavi sledeće podatke, uključujući i pojedinačni identifikacioni broj iz člana 112. stav 5. tačka 2) ovog zakona, i to:

1)         ukupnu vrednost isporuka dobara i pružanja usluga izvršenih u toku kalendarskog kvartala u državi članici u kojoj ima sedište, prebivalište ili boravište, ili “0” (nula) u slučaju da nije bilo isporuka;

2)         ukupnu vrednost isporuka dobara i pružanja usluga izvršenih u toku kalendarskog kvartala u svakoj državi članici, osim države članice u kojoj ima sedište, prebivalište ili uobičajeno boravište, ili “0” (nula) u slučaju da nije bilo isporuka.

2.         Poreski obveznik dostavlja podatke iz stava 1. ovog člana u roku od mesec dana od isteka kalendarskog kvartala.

3.         Ako je poreski obveznik ostvario vrednost isporuka dobara i pružanja usluga u Evropskoj uniji u iznosu većem od iznosa iz člana 112. stav 2. tačka 1) ovog zakona, poreski obveznik je dužan da o toj činjenici obavesti državu članicu u kojoj ima sedište, prebivalište ili boravište u roku od 15 radnih dana. Istovremeno, poreski obveznik je dužan da prijavi vrednost isporuka dobara i pružanja usluga iz stava 1. ovog člana koji su izvršeni od početka tekućeg kalendarskog kvartala do dana kada je ostvario vrednost isporuka dobara i pružanja usluga u Evropskoj uniji u iznosu većem od iznosa iz člana 112. stav 2. tačka 1) ovog zakona.

1.5.      Zajedničke odredbe o prethodnom obaveštenju i kvartalnom izveštaju

Član 115.

1.         U vezi sa članom 113. stav 1. tač. 3) i 4) i članom 114. stav 1. ovog zakona, primenjuje se sledeće:

1)         u vrednost se uključuju iznosi navedeni u članu 112. st. 3. i 4. ovog zakona;

2)         vrednosti se iskazuju u dinarima;

3)         ukoliko država članica odobrava oslobođenje primenjujući različite iznose ukupne vrednosti isporučenih dobara i pruženih usluga za različite poslovne sektore, poreski obveznik je dužan da posebno prijavi toj državi članici ukupnu vrednost isporučenih dobara i pruženih usluga za svaki iznos ukupne vrednosti isporučenih dobara i pruženih usluga.

2.         Informacije iz člana 112. st. 5 - 8. i člana 113. st. 1. i 3. ovog zakona dostavljaju se elektronskim putem.

1.6.      Izuzeće od određenih obaveza

Član 116.

1.         Poreski obveznik koji primenjuje oslobođenje u Republici i koji u Republici nema sedište, prebivalište ili boravište, za isporuke dobara i pružanje usluga obuhvaćenih oslobođenjem u Republici, nije dužan da:

1)         bude registrovan za PDV u skladu sa članom 93. ovog zakona;

2)         podnese poresku prijavu u skladu sa članom 105. ovog zakona.

2.         Poreski obveznik koji primenjuje oslobođenje u Republici gde ima sedište, prebivalište ili boravište i u bilo kojoj državi članici u kojoj nema sedište, prebivalište ili boravište, nije dužan da podnese poresku prijavu u vezi sa isporukama dobara i pružanjem usluga obuhvaćenim oslobođenjem u Republici u skladu sa članom 105. ovog zakona.

3.         Izuzetno od st. 1. i 2. ovog člana, ako poreski obveznik ne postupa u skladu sa pravilima iz člana 114. ovog zakona, Poreska uprava može od poreskog obveznika da zahteva ispunjenje obaveza iz stava 1. ovog člana.

1.7.      Prestanak primene poreskog oslobođenja

Član 117.

Država članica u kojoj poreski obveznik ima sedište, prebivalište ili boravište, bez odlaganja poništava pojedinačni identifikacioni broj iz člana 112. stav 5. tačka 2) ovog zakona ili, ako poreski obveznik nastavi da primenjuje oslobođenje u drugoj državi članici ili drugim državama članicama, prilagođava podatke primljene u skladu sa članom 112. st. 5 - 8. ovog zakona u odnosu na određenu državu članicu ili države članice u sledećim slučajevima:

1)         ukupna vrednost isporuka dobara i pružanja usluga koje je prijavio poreski obveznik prelazi iznos iz člana 112. stav 2. tačka 1) ovog zakona;

2)         država članica koja odobrava poresko oslobođenje je obavestila da poreski obveznik nema pravo na oslobođenje ili da je oslobođenje prestalo da se primenjuje u toj državi članici;

3)         poreski obveznik dostavio je obaveštenje o svojoj odluci da prestane da primenjuje oslobođenje; ili

4)         poreski obveznik je dostavio obaveštenje, ili se na drugi način može pretpostaviti, da je prestao sa obavljanjem delatnosti.

Član 118.

1.         Poreski obveznik, nezavisno od toga da li u Republici ima sedište, prebivalište ili boravište, ne može u Republici da primenjuje oslobođenje iz člana 112. stav 1. ovog zakona u periodu od jedne kalendarske godine ako je u prethodnoj kalendarskoj godini ukupna vrednost isporuka dobara i pružanja usluga veća od vrednosti iz člana 112. stav 2. tačka 2) ovog zakona.

2.         Poresko oslobođenje iz člana 112. stav 1. ovog zakona prestaje da se primenjuje od trenutka kada je ostvarena vrednost isporuka dobara i pružanja usluga u iznosu većem od vrednosti iz člana 112. stav 1. ovog zakona.

3.         Poreski obveznik koji nema sedište, prebivalište ili uobičajeno boravište u državi članici koja odobrava poresko oslobođenje ne može da primeni to oslobođenje ako je u prethodnoj kalendarskoj godini ostvario ukupnu vrednost isporuka dobara i pružanja usluga u iznosu većem od iznosa godišnjeg prometa u Evropskoj uniji iz člana 112. stav 2. tačka 1) ovog zakona.

4.         Ako se u toku kalendarske godine ostvari vrednost isporuka dobara i pružanja usluga u iznosu većem od iznosa godišnjeg prometa u Evropskoj uniji iz člana 112. stav 2. tačka 1) ovog zakona, od tog trenutka prestaje da se primenjuje poresko oslobođenje odobreno poreskom obvezniku koji nema sedište, prebivalište ili boravište u državi članici koja odobrava primenu poreskog oslobođenja.

1.8.      Izdavanje računa i pravo na odbitak prethodnog poreza

Član 119.

Poreski obveznik iz člana 112. st. 1. i 2. ovog zakona ne obračunava PDV za isporuke dobara i pružanje usluga, nema pravo iskazivanja PDV u izdatim računima i nema pravo na odbitak prethodnog poreza.

1.9.      Izbor za primenu redovnog postupka oporezivanja

Član 120.

Poreski obveznik iz člana 112. stav 1. ovog zakona može da zatraži od Poreske uprave da se na njega primenjuje redovan postupak oporezivanja PDV, koji je dužan da primenjuje u tekućoj i narednoj kalendarskoj godini. Ako je poreski obveznik podneo zahtev za PDV registraciju radi upisa u PDV registar, smatraće se da je zahtev prihvaćen ako Poreska uprava ne donose rešenje u roku od osam dana od dana prijema zahteva.

1.10.    Pojednostavljenje obaveza za male poreske obveznike

Član 121.

1.         “Mali poreski obveznikˮ je svaki poreski obveznik koje primenjuje poresko oslobođenje u državi članici u kojoj postoji obaveza plaćanja PDV u skladu sa članom 112. st. 1. i 2. ovog zakona.

2.         Poreski obveznici sa sedištem, prebivalištem ili boravištem u Republici koji poresko oslobođenje primenjuju samo u Republici nisu dužni da zahtevaju izdavanje PDV identifikacionog broja, osim ako vrše transakcije iz člana 93. stav 5. tač. 2), 4) ili 5) ovog zakona.

3.         Poreski obveznici sa sedištem, prebivalištem ili boravištem u Republici koji poresko oslobođenje primenjuju samo u Republici nisu dužni da podnesu poresku prijavu iz člana 105. ovog zakona, osim u slučajevima iz stava 13. tog člana.

2.         Turističke agencije

2.1.      Usluge turističkih agencija i organizatora putovanja

Član 122.

1.         Poseban postupak oporezivanja primenjuje se na poslovanje turističkih agencija, kojima se, u smislu ovog zakona, smatraju se poreski obveznici koji putnicima pružaju turističke usluge i u odnosu na njih istupaju u svoje ime, a za organizaciju putovanja primaju dobra i usluge drugih obveznika koje putnici neposredno koriste.

2.         Postupak iz stava 1. ovog člana ne primenjuje se na turističke agencije kada nastupaju samo kao posrednici i na koje se za obračun poreske osnovice primenjuju odredbe člana 46. stav 3. tačka 2) ovog zakona.

3.         Turističkim agencijama, u smislu ovog zakona, smatraju se organizatori putovanja.

4.         Turističke usluge iz stava 1. ovog člana, koje pruža turistička agencija, smatraju se, u smislu ovog zakona, jedinstvenom uslugom.

5.         Mesto prometa jedinstvene turističke usluge je mesto u kojem pružalac usluga ima sedište ili stalnu poslovnu jedinicu ako se promet usluga vrši iz stalne poslovne jedinice koja se ne nalazi u mestu u kojem pružalac usluga ima sedište.

6.         Ministar bliže uređuje primenu posebnog postupka oporezivanja turističkih agencija.

2.2.      Poreska osnovica

Član 123.

Poreska osnovica jedinstvene turističke usluge je razlika u ceni, odnosno razlika između ukupne naknade koju plaća putnik i stvarnih troškova turističke agencije za dobra i usluge koje je nabavio od drugih poreskih obveznika, a koje putnici neposredno koriste, uz odbitak PDV sadržanog u toj razlici.

2.3.      Oslobođene transakcije

Član 124.

Ukoliko se transakcije koje je turistička agencija poverila drugom poreskom obvezniku obavljaju van Evropske unije, usluge turističke agencije smatraju se posredničkom uslugom oslobođenom PDV u skladu sa članom 64. ovog zakona. Kada se te transakcije obavljaju i unutar i van Evropske unije, oslobođen je samo onaj deo usluge turističke agencije koji se odnosi na transakcije van Evropske unije.

2.4.      Pravo na odbitak ili povraćaj prethodnog poreza

Član 125.

Turistička agencija za turističke usluge iz člana 122. stav 1. ovog zakona ne može da iskazuje PDV u računima ili drugim dokumentima i nema pravo na odbitak prethodnog poreza, niti povraćaj PDV po osnovu transakcija koje se odnose na nabavku dobara i usluga koje putnici neposredno koriste.

3.         Polovna dobra, umetnička dela, kolekcionarska dobra i antikviteti

3.1.      Zajedničke odredbe

Član 126.

1.         Za potrebe ovog člana, određeni pojmovi imaju sledeća značenja:

1)         “polovna dobra” označavaju materijalnu pokretnu imovinu koja je pogodna za dalju upotrebu u stanju u kojem je ili posle popravke, sa izuzetkom umetničkih dela, kolekcionarskih dobara ili antikviteta, kao i plemenitih metala obuhvaćenih oznakama KN 7106, 7108,7110 i 7112 i dragog kamenja KN oznaka 7102 i 7103;

2)         “umetnička dela” označavaju predmete navedene u Prilogu 5, deo I ovog zakona;

3)         “kolekcionarska dobra” označavaju predmete navedene u Prilogu 5, deo II ovog zakona;

4)         “antikviteti” označavaju predmete navedene u Prilogu 5, deo III ovog zakona;

5)         “preprodavac” označava poreskog obveznika koji, u okviru svoje delatnosti, kupuje ili uvozi polovna dobra i/ili umetnička dela, kolekcionarska dobra i antikvitete, bez obzira da li taj poreski obveznik nastupa za svoj račun ili u ime drugog lica na osnovu ugovora kojim se predviđa plaćanje provizije na prodaju ili kupovinu tih dobara

2.         Za isporuke polovnih dobara, umetničkih dela, kolekcionarskih dobara i antikviteta primenjuje se poseban postupak oporezivanja razlike u ceni (u daljem tekstu: oporezivanje razlike) koju je ostvario preprodavac.

3.         Poseban postupak oporezivanja razlike ne primenjuje se na isporuke novih prevoznih sredstava koje se vrše u skladu sa uslovima utvrđenim u članu 57. stav 1. tač. 1) i 2) ovog zakona.

4.         Za isporuke dobara iz stava 2. ovog člana koje je izvršio preprodavac, primenjuje se poseban postupak oporezivanja razlike, ako mu je isporuku navedenih dobara na teritoriji Evropske unije izvršilo jedno od sledećih lica:

1)         lice koje nije poreski obveznik;

2)         poreski obveznik čija je isporuka dobara oslobođena u skladu sa članom 56. stav 2.

ovog zakona;

3)         drugi poreski obveznik čija je isporuka dobara oslobođena u skladu sa članom 112. ovog zakona i odnosi se na objekte i opremu za obavljanje delatnosti;

4)         drugi preprodavac, čija isporuka dobara podleže posebnom postupku oporezivanja razlike.

5.         Odredbe člana 21. stav 3. ovog zakona ne primenjuju se na isporuke dobara iz stava 2. ovog člana.

6.         Ministar bliže uređuje primenu posebnog postupka oporezivanja razlike za polovna dobra, umetnička dela, kolekcionarska dobra i antikvitete.

3.2.      Poreska osnovica

Član 127.

1.         Poreska osnovica za isporuke dobara iz člana 126. stav 4. ovog zakona je jednaka razlici između prodajne i nabavne cene isporučenih dobara, umanjena za iznos PDV sadržanog u toj razlici.

2.         Prodajna cena, u smislu stava 1. ovog člana, označava sve što predstavlja naknadu koju je preprodavac primio ili će primiti od kupca ili trećih lica, uključujući subvencije koje se direktno odnose na tu transakciju, poreze, carine, naknade i slične dažbine, kao i sporedne troškove kao što su provizije, troškovi pakovanja, prevoza i osiguranja koje preprodavac naplaćuje, osim iznosa iz člana 46. stav 3. ovog zakona.

3.         Nabavnom cenom, u smislu stava 1. ovog člana, smatra se sve što predstavlja naknadu iz stava 2. ovog člana, koju je od preprodavca primio ili će primiti njegov dobavljač.

3.3.      Opredeljenje za oporezivanje razlike u posebnim slučajevima

Član 128.

1.         Preprodavac može, po sopstvenom izboru, da primeni oporezivanje razlike na isporuke:

1)         umetničkih dela, kolekcionarskih dobara ili antikviteta koje sam uvozi;

2)         umetničkih dela koja mu isporuči njihov autor ili njegovi pravni sledbenici;

3)         umetničkih dela koja mu isporuči poreski obveznik koji nije preprodavac.

2.         Preprodavac koji odluči da primeni postupak oporezivanja razlike u slučaju iz stava 1. ovog člana, dužan je da primenjuje taj postupak dve kalendarske godine.

3.         Preprodavac je dužan da obavesti Poresku upravu o početku primene posebnog postupka oporezivanja razlike u slučaju iz stava 1. ovog člana u roku za podnošenje poreske prijave za prvi poreski period kalendarske godine u kojoj je poreski obveznik primenio posebni postupak oporezivanja razlike.

4.         Preprodavac iz stava 2. ovog člana može, posle isteka dve kalendarske godine, da prestane sa primenom posebnog postupka oporezivanja razlike. Obaveštenje o prestanku primene tog postupka dostavlja se Poreskoj upravi u roku za podnošenje poreske prijave za prvi poreski period kalendarske godine u kojoj prestaje da primenjuje posebni postupak oporezivanja razlike. Ako u navedenom roku ne dostavi to obaveštenje Poreskoj upravi, preprodavac će nastaviti da primenjuje poseban postupak oporezivanja razlike i naredne dve kalendarske godine.

5.         Poreska osnovica za isporuke koje se oporezuju po posebnom postupku oporezivanja razlike u smislu stava 1. ovog člana je osnovica utvrđena u skladu sa članom 127. stav 1. ovog zakona. Za isporuke umetničkih dela, kolekcionarskih dobara i antikviteta, koje je preprodavac sam uvezao, carinskoj osnovici, odnosno nabavnoj ceni dodaje se iznos PDV.

3.4.      Poresko oslobođenje za oporezivanje razlike

Član 129.

Razlika u ceni ostvarena za isporuke polovnih dobara, umetničkih dela, kolekcionarskih dobara i antikviteta, koje podležu posebnom postupku oporezivanja razlike, oslobođena je PDV ako se vrši pod uslovima utvrđenim u članu 61, članu 62. stav 1. i članu 63. stav 1. tač. 1), 2), 4), 5) i 6) ovog zakona.

3.5.      Redovan postupak oporezivanja

Član 130.

Preprodavac može da primeni redovan postupak oporezivanja za svaku isporuku dobara za koju je propisan poseban postupak oporezivanja razlike iz člana 126. ovog zakona.

Član 131.

1.         Ako preprodavac primenjuje redovan postupak oporezivanja isporuka umetničkih dela, kolekcionarskih dobara i antikviteta koje sam uvozi, ima pravo da odbije od iznosa PDV koji je dužan da plati, iznos PDV koji je platio prilikom uvoza.

2.         Ako preprodavac primenjuje redovan postupak oporezivanja isporuka umetničkih dela stečenih od autora ili njegovih pravnih sledbenika ili od poreskih obveznika koji nisu preprodavci, ima pravo da odbije od iznosa PDV koji je dužan da plati, iznos PDV obračunat na isporučena umetnička dela.

3.         Pravo na odbitak PDV nastaje u trenutku kada nastaje obaveza obračuna PDV za promet za koji je preprodavac primenio redovan postupak oporezivanja.

3.6.      Odbitak prethodnog poreza

Član 132.

1.         Preprodavac koji primenjuje poseban postupak oporezivanja razlike ne može da odbije od PDV koji je dužan da plati, PDV koji je platio na uvoz, odnosno PDV koji mu je obračunat za:

1)         umetnička dela, kolekcionarska dobra ili antikvitete koje je uvezao;

2)         umetnička dela koja su nabavljena ili će biti nabavljena od autora ili njihovih pravnih sledbenika;

3)         umetnička dela koja su nabavljena ili će biti nabavljena od poreskih obveznika koji nisu preprodavci.

2.         Preprodavac koji primenjuje poseban postupak oporezivanja razlike ne može odbiti od PDV koji je dužan da plati, PDV koji mu je obračunao drugi preprodavac za isporučena dobra, ako za isporuke tih dobara primenjuje posebni postupak oporezivanja razlike.

3.7.      Vođenje evidencije

Član 133.

1.         Preprodavac koji primenjuje redovan postupak oporezivanja i poseban postupak oporezivanja razlike mora da vodi posebnu evidenciju za svaki od ovih postupaka.

2.         Ministar bliže uređuje oblik i sadržaj evidencije za poseban postupak oporezivanja razlike.

3.8.      Iskazivanje PDV na računima

Član 134.

Preprodavac ne može da iskaže PDV u računima za isporuke dobara koje podležu posebnom postupku oporezivanja razlike.

4.         Prodaja na javnoj aukciji

Član 135.

1.         Poseban postupak oporezivanja razlike može da se primeni i u slučaju kada razliku ostvaruje organizator prodaje putem javne aukcije za isporuke polovnih dobara, umetničkih dela, kolekcionarskih dobara ili antikviteta u svoje ime, a za račun lica iz člana 137. ovog zakona, na osnovu ugovora po kojem se plaća provizija za prodaju tih dobara na javnoj aukciji.

2.         Postupak iz stava 1. ovog člana ne primenjuje se na isporuker novih prevoznih sredstava koje se vrše u skladu sa uslovima iz člana 57. stav 1. tač. 1) i 2) ovog zakona.

Član 136.

1.         Organizator prodaje na javnoj aukciji je poreski obveznik koji u okviru svoje privredne delatnosti prodaje dobra na javnoj aukciji, s ciljem da ih proda najboljem ponuđaču.

2.         Nalogodavac organizatora prodaje na javnoj aukciji je svako lice koje predaje dobra organizatoru prodaje na javnoj aukciji na osnovu ugovora kojim se predviđa plaćanje provizije za prodaju.

Član 137.

Poseban postupak iz člana 135. ovog zakona primenjuje se na isporuke koje je izvršio organizator prodaje putem javne aukcije, postupajući u svoje ime, a za račun jednog od sledećih lica:

1)         lica koje nije poreski obveznik;

2)         drugog poreskog obveznika, čija je isporuka dobara, izvršena na osnovu ugovora po kojem se plaća provizija za prodaju, oslobođena u skladu sa članom 56. stav 2. ovog zakona;

3)         drugog poreskog obveznika, čija je isporuka dobara, izvršena na osnovu ugovora po kojem se plaća provizija za prodaju, oslobođena u skladu sa članom 112. ovog zakona i obuhvata objekte i opremu za obavljanje delatnosti;

4)         preprodavca, čija se isporuka dobara, izvršena na osnovu ugovora po kojem se plaća provizija za prodaju, oporezuje po posebnom postupku oporezivanja razlike.

Član 138.

Isporuka dobara poreskom obvezniku koji je organizator prodaje na javnoj aukciji smatra se da je izvršena u trenutku kada se izvrši prodaja tih dobara na javnoj aukciji.

Član 139.

Poreska osnovica za isporuku dobara po posebnom postupku prodaje na javnoj aukciji je ukupan iznos iskazan u računu u skladu sa članom 142. ovog zakona koji kupcu izdaje organizator prodaje na javnoj aukciji, umanjen za:

1)         neto iznos koji je organizator prodaje na javnoj aukciji platio ili će platiti nalogodavcu u skladu sa članom 140. ovog zakona;

2)         iznos PDV koji organizator prodaje na javnoj aukciji treba da plati za svoju isporuku.

Član 140.

Neto iznos koji je organizator prodaje na javnoj aukciji platio ili koji treba da plati svom nalogodavcu jednak je razlici između cene dobara postignute na javnoj aukciji i iznosa provizije koju je organizator prodaje na javnoj aukciji primio ili koji treba da primi od svog nalogodavca, na osnovu ugovora po kojem se plaća provizija za prodaju.

Član 141.

1.         Organizatori prodaje na javnoj aukciji koji vrše promet dobara pod uslovima propisanim članom 135. i 137. ovog zakona dužni su da u svojim evidencijama iskažu podatke o:

1)         iznosu koji su primili ili koji treba da prime od kupca dobara, i

2)         iznosu koji su platili ili koji treba da plate prodavcu dobara.

2.         Iznosi iz stava 1. ovog člana moraju se zasnivati na verodostojnoj dokumentaciji.

Član 142.

1.         Organizatori prodaje na javnoj aukciji kupcu izdaju račun u kojem se posebno navodi:

1)         cena dobara postignuta na javnoj aukciji;

2)         iznos poreza, carine, naknada i sličnih dažbina;

3)         sporedni troškovi, kao što su provizije, troškovi pakovanja, transporta i osiguranja koje organizator zaračunava kupcu dobara.

2.         Račun koji je izdao organizator prodaje na javnoj aukciji ne sme sadržati posebno iskazan PDV.

Član 143.

1.         Organizator prodaje na javnoj aukciji, kojem su dobra predata na osnovu ugovora po kojem se plaća provizija za prodaju dobara na javnoj aukciji, mora svom nalogodavcu da izda obračun.

2.         Obračun iz stava 1. ovog člana mora da sadrži posebno naveden iznos transakcije, odnosno cenu dobara ostvarenu na javnoj aukciji umanjenu za iznos provizije koja je primljena ili treba da bude primljena od nalogodavca.

3.         Obračun iz stava 2. ovog člana služi kao račun koji je nalogodavac, ako je poreski obveznik, dužan da izda organizatoru prodaje na javnoj aukciji u skladu sa članom 94. stav 1. ovog zakona.

5.         Investiciono zlato

5.1.      Zajedničke odredbe

Član 144.

1.         Investicionim zlatom, u smislu ovog zakona, smatra se:

1)         zlato u obliku poluga ili pločica, po težini prihvaćenoj na tržištu plemenitih metala, stepena finoće jednake ili veće od 995 hiljaditih delova (995/1000), nezavisno od toga da li je vrednost zlata izražena kroz hartije od vrednosti;

2)         zlatni novčići stepena finoće jednakog ili većeg od 900 hiljaditih delova (900/1000), iskovani posle 1800. godine, koji jesu ili su bili zakonsko sredstvo plaćanja u državi porekla, a koji se uobičajeno prodaju po ceni koja nije viša od 80% vrednosti zlata na otvorenom tržištu, sadržanog u novčićima.

2.         U smislu ovog člana, smatra se da se zlatni novčići iz stava 1. tačka 2) ovog člana ne prodaju u numizmatičke svrhe.

5.2.      Poresko oslobođenje

Član 145.

PDV se ne plaća na:

1)         isporuku, sticanje unutar Evropske unije i uvoz investicionog zlata, uključujući investiciono zlato čija je vrednost navedena u potvrdama o alociranom ili nealociranom zlatu, zlato kojim se trguje preko računa za trgovanje zlatom, uključujući i zajmove i zamene zlata (svop poslovi) koji podrazumevaju pravo vlasništva ili potraživanja u vezi sa zlatom, kao i aktivnosti u vezi sa investicionim zlatom na osnovu fjučers i forvard ugovora čiji je rezultat prenos prava raspolaganja ili prava potraživanja u vezi sa investicionim zlatom;

2)         pružanje usluga posrednika koji u ime i za račun nalogodavca vrši promet investicionog zlata.

5.3.      Pravo na opredeljenje za oporezivanje

Član 146.

1.         Izuzetno od člana 145. ovog člana, poreski obveznik može da se opredeli da će se na isporuke investicionog zlata obračunati PDV dostavljanjem obaveštenja Poreskoj upravi, ako:

1)         proizvodi investiciono zlato, odnosno prerađuje zlato u investiciono zlato, a isporuke vrši drugom poreskom obvezniku;

2)         u okviru svoje delatnosti vrši isporuke zlata za industrijske svrhe, a isporuke investicionog zlata vrši drugom poreskom obvezniku.

2.         Ako se poreski obveznik iz stava 1. ovog člana opredelio za obračunavanje PDV na isporuke investicionog zlata, pravo na opredeljenje za obračunavanje PDV, o čemu dostavlja obaveštenje Poreskoj uprevi, ima i posrednik koji vrši pružanje usluga iz stava 145. tačka 2) ovog člana.

3.         Kada se poreski obveznik iz st. 1. i 2. ovog člana opredeli za obračunavanje PDV na isporuke investicionog zlata i pružanje usluga posredovanja kod isporuka investicionog zlata, obračunavanje PDV vrši se počev od poreskog perioda po isteku poreskog perioda u kojem je dostavio obaveštenje Poreskoj upravi.

4.         U slučaju isporuka zlatnog materijala ili poluproizvoda od zlata čistoće 325 hiljaditih delova ili više, ili investicionog zlata kod kojeg se primenjuje pravo opredeljivanja za oporezivanje u smislu stava 1. ovog člana, obavezu da obračuna i plati PDV ima primalac.

5.4.      Pravo na odbitak prethodnog poreza

Član 147.

1.         Poreski obveznik koji vrši promet investicionog zlata na koji se ne plaća PDV, ima pravo da po osnovu tog prometa odbije kao prethodni porez PDV obračunat za:

1)         promet investicionog zlata od strane lica koje se opredelilo za oporezivanje u skladu sa članom 146. stav 1. ovog zakona;

2)         nabavke ili sticanja unutar Evropske unije ili za uvoz zlata, osim investicionog zlata, koje vrši sam poreski obveznik, a koje je poreski obveznik ili drugo lice u njegovo ime naknadno pretvorilo u investiciono zlato;

3)         pružanje usluga koje se odnose na promenu oblika, mase ili finoće zlata, odnosno investicionog zlata.

2.         Poreski obveznik koji proizvodi investiciono zlato ili prerađuje zlato u investiciono zlato, ima pravo da odbije PDV koji je platio ili koji mu je obračunat za isporuke ili nabavke dobara unutar Evropske unije, uvezena dobra ili usluge pružene u vezi sa proizvodnjom ili preradom takvog zlata, kao da je njegova sledeća isporuka tog zlata, koja je inače je oslobođena PDV u skladu sa članom 145. tačka 1) ovog zakona, oporeziva.

5.5.      Vođenje evidencija i čuvanje dokumentacije

Član 148.

1.         Poreski obveznici su dužni da izdaju račune i da vode evidenciju o svim aktivnostima u vezi sa investicionim zlatom, posebno o licima kojima su izvršili isporuke investicionog zlata, kao i da čuvaju evidenciju u skladu sa ovim zakonom.

2.         Ministar bliže uređuje način i postupak dostavljanja obaveštenja o opredeljenju za obračunavanje PDV iz člana 146. st. 1. i 2. ovog zakona, sadržinu računa i evidencije iz stava 1. ovog člana.

6.         Posebni postupci oporezivanja za poreske obveznike koji pružaju usluge licima koja nisu poreski obveznici ili prodaju dobra na daljinu ili vrše određene isporuke na domaćem tržištu

6.1.      Zajedničke odredbe

Član 149.

1.         U vezi sa posebnim postupcima oporezivanja iz čl. 150. do 165. ovog zakona, prijava PDV za poseban postupak oporezivanja je prijava koja sadrži podatke neophodne za utvrđivanje iznosa PDV koji pripada određenoj državi članici potrošnje.

2.         Ministar bliže uređuje primenu posebnih postupaka oporezivanja iz ovog člana.

6.2.      Poseban postupak oporezivanja usluga koje pružaju poreski obveznici koji nemaju sedište u Evropskoj uniji

Član 150.

U vezi sa čl. 151. do 157. ovog zakona, pojedini pojmovi imaju sledeća značenja:

1)         “poreski obveznik koji nema sedište na teritoriji Evropske unije” je poreski obveznik koji nema sedište, stalnu poslovnu jedinicu, prebivalište ili boravište na teritoriji Evropske unije;

2)         “država članica prijave” je država članica koju je izabrao poreski obveznik koji nema sedište na teritoriji Evropske unije kako bi registrovao početak obavljanja svoje delatnosti kao poreskog obveznika na teritoriji Evropske unije;

3)         “država članica potrošnje” je država članica u kojoj se smatra da je usluga pružena u skladu sa čl. 27 - 37. ovog zakona.

6.2.1.   Primena posebnog postupka

Član 151.

Poseban postupak oporezivanja usluga primenjuje se na usluge iz čl. 27 - 38. ovog zakona

koje na teritoriji Evropske unije pruža poreski obveznik koji nema sedište na teritoriji Evropske unije licima koja nisu poreski obveznici i koja imaju sedište, prebivalište ili boravište u bilo kojoj državi članici.

6.2.2.   Prijava Poreskoj upravi o primeni posebnog postupka oporezivanja

Član 152.

1.         Poreski obveznik koji nema sedište na teritoriji Evropske unije, a koji za državu članicu prijave izabere Republiku, dužan je da elektronskim putem prijavi Poreskoj upravi početak i prestanak obavljanja delatnosti kao poreskog obveznika ili promenu delatnosti na način da više ne ispunjava uslove za primenu posebnog postupka oporezivanja.

2.         U prijavi iz stava 1. ovog člana, poreski obveznik koji nema sedište na teritoriji Evropske unije mora dostaviti sledeće podatke: naziv, odnosno ime i prezime, poštansku adresu, adresu elektronske pošte, uključujući internet stranicu, nacionalni poreski broj ako postoji i izjavu da nema sedište, stalnu poslovnu jedinicu, prebivalište ili boravište na teritoriji Evropske unije. Poreski obveznik koji nema sedište na teritoriji Evropske unije obaveštava Poresku upravu o svim promenama dostavljenih podataka.

3.         Poreska uprava poreskom obvezniku iz stava 1. ovog člana dodeljuje pojedinačni identifikacioni broj i o tome ga obaveštava elektronskim putem.

6.2.3.   Brisanje iz registra

Član 153.

Poreski obveznik iz člana 152. stav 1. ovog zakona briše se iz registra poreskih obveznika od strane Poreske uprave ako:

1)         podnese obaveštenje da više ne pruža usluge obuhvaćene posebnim postupkom oporezivanja usluga koje pružaju poreski obveznici koji nemaju sedište na teritoriji Evropske unije;

2)         se na drugi način može pretpostaviti da više ne obavlja oporezivu delatnost;

3)         prestane da ispunjava uslove za primenu posebnog postupka oporezivanja;

4)         ne postupa u skladu sa odredbama ovog zakona koje se odnose na poseban postupak oporezivanja.

6.2.4.   Podnošenje poreske prijave PDV za poseban postupak oporezivanja

Član 154.

1.         Poreski obveznik iz člana 152. stav 1. ovog zakona dužan je da Poreskoj upravi podnese poresku prijavu PDV za posebni postupak oporezivanja za svaki kalendarski kvartal do poslednjeg dana meseca nakon isteka kvartala za koji se prijava podnosi, nezavisno od toga da li je u tom periodu pružao usluge obuhvaćene ovim posebnim postupkom. Poreska prijava PDV za poseban postupak oporezivanja podnosi se elektronskim putem.

2.         U poreskoj prijavi PDV iz stava 1. ovog člana poreski obveznik je dužan da navede pojedinačni identifikacioni broj iz člana 152. stav 3. ovog zakona, a za svaku državu članicu potrošnje u kojoj treba platiti PDV, ukupnu vrednost pruženih usluga obuhvaćenih ovim posebnim postupkom u poreskom periodu, bez PDV, ukupan iznos pripadajućeg PDV po stopama, primenjene poreske stope i ukupan iznos PDV koji treba da plati. U slučaju izmene podnete poreske prijave za poseban postupak oporezivanja, izmene se uključuju u sledeću prijavu u roku od tri godine od isteka roka iz stava 1. ovog člana. U

 

toj prijavi je potrebno navesti državu članicu potrošnje, poreski period i iznos PDV koji se menja.

3.         Iznosi u poreskoj prijavi PDV iz stava 1. ovog člana iskazuju se u dinarima. Ako se isporuke naplaćuju u drugim valutama, poreski obveznik koji nema sedište na teritoriji Evropske unije u poreskoj prijavi PDV iz stava 1. ovog člana primenjuje devizni kurs koji važi na poslednji dan poreskog perioda. Konverzija se vrši prema deviznom kursu koji objavljuje Evropska centralna banka za taj dan ili, ako kurs za taj dan nije objavljen, za dan sledećeg objavljivanja deviznog kursa.

6.2.5.   Plaćanje PDV

Član 155.

Poreski obveznik iz člana 152. stav 1. ovog zakona dužan je da plati PDV prilikom podnošenja poreske prijave PDV za poseban postupak oporezivanja, pozivajući se na odgovarajući referentni broj poreske prijave PDV za poseban postupak oporezivanja, a najkasnije do roka za podnošenje te prijave. Uplata se vrši u dinarima na račun za plaćanje određen posebnim propisom.

6.2.6.   Pravo na odbitak prethodnog poreza

Član 156.

1.         Poreski obveznik koji primenjuje poseban postupak oporezivanja i koji nema sedište u Evropskoj uniji nema pravo na odbitak prethodnog poreza u skladu sa odredbama člana 73. ovog zakona, odnosno člana 168. Direktive Saveta 2006/112/EZ.

2.         Poreski obveznik iz stava 1. ovog člana ima pravo na povraćaj PDV u skladu sa odredbama člana 83. ovog zakona, odnosno člana 2. stav 1. Trinaeste Direktive Saveta 86/560/EEZ i u tom slučaju primenjuje se uslov uzajamnosti.

3.         Ako se poreski obveznik iz stava 1. ovog člana registrovao za potrebe PDV u Republici po osnovu obavljanja delatnosti koje nisu obuhvaćene ovim posebnim postupkom, ima pravo na odbitak PDV u vezi sa oporezivom delatnošću obuhvaćenom tim posebnim postupkom u poreskoj prijavi iz člana 105. ovog zakona.

6.2.7.   Vođenje evidencije i čuvanje podataka

Član 157.

Poreski obveznik iz člana 152. stav 1. ovog zakona dužan je da vodi evidenciju o transakcijama obuhvaćenim ovim posebnim postupkom oporezivanja kako bi poreskom organu države članice potrošnje omogućio proveru ispravnosti poreske prijave za poseban postupak oporezivanja. Ta evidencija mora na zahtev, u elektronskom obliku, biti stavljena na raspolaganje Poreskoj upravi Republike i poreskoj upravi države članice potrošnje. Poreski obveznik je dužan da čuva podatke deset godina od završetka godine u kojoj su transakcije izvršene.

6.3.      Poseban postupak oporezivanja za prodaju dobara na daljinu

unutar Evropske unije, za isporuke dobara unutar države članice koje se vrše putem elektronskog interfejsa koji omogućava te isporuke i za usluge koje pružaju

poreski obveznici sa sedištem unutar Evropske unije, ali bez sedišta u državi članici potrošnje

Član 158.

1.         U vezi sa čl. 159 - 165. ovog zakona, određeni pojmovi imaju sledeća značenja:

1)         “poreski obveznik koji nema sedište u državi članici potrošnje” je poreski obveznik koji ima sedište, stalnu poslovnu jedinicu, prebivalište ili boravište na teritoriji Evropske unije, ali nema sedište, stalnu poslovnu jedinicu, prebivalište ili boravište na teritoriji države članice potrošnje;

2)         “država članica prijave” je država članica u kojoj poreski obveznik ima sedište, prebivalište ili boravište, a ako nema sedište, prebivalište ili boravište na teritoriji Evropske unije, država članica u kojoj ima stalnu poslovnu jedinicu;

3)         “država članica potrošnje” je:

(1)        u slučaju pružanja usluga, država članica u kojoj se smatra da se usluga pruža u skladu sa čl. 27 - 37. ovog zakona;

(2)        u slučaju prodaje dobara na daljinu unutar Evropske unije, država članica u kojoj se završava otprema ili prevoz dobara kupcu;

(3)        u slučaju da isporuke dobara vrši poreski obveznik koji omogućava takve isporuke u skladu sa članom 12. stav 2. ovog zakona, kada otprema ili prevoz dobara počinje i završava se u istoj državi članici, tu državu članicu.

2.         Ako poreski obveznik nema sedište, prebivalište ili boravište na teritoriji Evropske unije, ali na teritoriji Evropske unije ima više od jedne stalne poslovne jedinice, država članica prijave je država članica sa stalnom poslovnom jedinicom koju poreski obveznik navede kao državu u kojoj će primenjivati posebni postupak oporezivanja, a ta odluka ga obavezuje da primenjuje posebni postupak oporezivanja u tekućoj kalendarskoj godini i naredne dve kalendarske godine.

3.         Ako poreski obveznik nema sedište, prebivalište ili boravište ili stalnu poslovnu jedinicu na teritoriji Evropske unije, država članica prijave je država članica u kojoj započinje otpremanje ili prevoz dobara. Ako otpremanje ili prevoz dobara započinje u više država članica, poreski obveznik navodi koja je od tih država članica država članica prijave, a ta odluka ga obavezuje da primenjuje posebni postupak oporezivanja u tekućoj kalendarskoj godini i naredne dve kalendarske godine.

6.3.1.   Primena posebnog postupka

Član 159.

1.         Poseban postupak oporezivanja za isporuke dobara na daljinu unutar Evropske unije,

za isporuke dobara unutar države članice koji se vrše putem upotrebe elektronskog interfejsa koji omogućava takve isporuke i za usluge koje pružaju poreski obveznici sa sedištem u Evropskoj uniji, ali koji nemaju sedište u državi članici potrošnje, može da primeni:

1)         poreski obveznik koji isporučuje dobra na daljinu unutar Evropske unije;

2)         poreski obveznik koji omogućava isporuku dobara u skladu sa članom 12. stav 2. ovog zakona, a otpremanje ili prevoz dobara počinje i završava se u istoj državi članici;

3)         poreski obveznik koji nema sedište u državi članici potrošnje i pruža usluge licu koje nije poreski obveznik.

2.         Posebni postupak iz stava 1. ovog člana primenjuje se na sve isporuke dobara i pružanje usluga koje poreski obveznik vrši u Evropskoj uniji.

6.3.2.   Prijava za primenu posebnog postupka oporezivanja

Član 160.

1.         Poreski obveznik koji je izabrao Republiku kao državu članicu prijave dužan je da elektronskim putem prijavi Poreskoj upravi početak i prestanak obavljanja delatnosti u okviru posebnog postupka oporezivanja ili promenu te delatnosti usled čega više ne ispunjava uslove za primenu posebnog postupka oporezivanja.

2.         Poreski obveznik iz stava 1. ovog člana dužan je da koristi dodeljeni PDV identifikacioni broj iz člana 93. ovog zakona za primenu posebnog postupka oporezivanja.

6.3.3.   Brisanje iz registra

Član 161.

Poreska uprava briše poreskog obveznika iz člana 160. stav 1. ovog zakona iz registra poreskih obveznika koji primenjuju poseban postupak oporezivanja ako:

1)         podnese obaveštenje da više ne vrši isporuke dobara i pružanje usluga obuhvaćene ovim posebnim postupkom oporezivanja;

2)         se na drugi način može pretpostaviti da je njegova oporeziva delatnost obuhvaćena posebnim postupkom prestala;

3)         više ne ispunjava više uslove za primenu posebnog postupka oporezivanja;

4)         ne postupa u skladu sa odredbama koje se odnose na poseban postupak oporezivanja.

6.3.4.   Podnošenje poreske prijave PDV

Član 162.

1.         Poreski obveznik iz člana 160. stav 1. ovog zakona dužan je za svaki kalendarski kvartal do poslednjeg dana kalendarskog meseca koji sledi kalendarskom kvartalu za koji se podnosi poreska prijava PDV, Poreskoj upravi podnese poresku prijavu PDV za poseban postupak oporezivanja, nezavisno od toga da li je u tom periodu vršio isporuke dobara i pružanje usluga obuhvaćenih posebnim postupkom.

2.         U poreskoj prijavi PDV iz stava 1. ovog člana navodi se PDV identifikacioni broj iz člana 93. ovog zakona i za svaku državu članicu potrošnje u kojoj je postojala PDV obaveza, ukupna vrednost bez PDV, primenljive stope PDV, ukupan iznos PDV koji se duguje po svakoj stopi PDV i ukupan PDV za sledeće isporuke obuhvaćene posebnim postupkom koji su izvršeni u toku poreskog perioda, i to:

1)         prodaju dobara na daljinu unutar Evropske unije;

2)         isporuke dobara u skladu sa članom 12. stav 2. ovog zakona, ako otpremanje ili prevoz tih dobara počinje i završava se u istoj državi članici;

3)         pružanje usluga.

3.         U poresku prijavu PDV za poseban postupak oporezivanja iz stava 2. ovog člana uključuju se izmene koje se odnose na prethodne poreske periode u smislu stava 9. ovog člana.

4.         Ako se dobra otpremaju ili prevoze iz druge države članice, poreska prijava za poseban postupak oporezivanja uključuje i ukupnu vrednost bez PDV, primenljive poreske stope, ukupan iznos PDV po poreskim stopama i ukupan PDV za promete obuhvaćene posebnim postupkom oporezivanja za svaku državu članicu iz koje se dobra otpremaju ili prevoze, i to:

1)         prodaju dobara na daljinu unutar Evropske unije, osim onih koje vrši poreski obveznik u skladu sa članom 12. stav 2. ovog zakona;

2)         prodaju dobara na daljinu i isporuke dobara unutar Evropske unije, ako otpremanje ili prevoz tih dobara počinje i završava se u istoj državi članici i vrši ga poreski obveznik u skladu sa članom 12. stav 2. ovog zakona.

5.         U odnosu na isporuke iz stava 4. tačka 1) ovog člana, poreska prijava PDV za poseban postupak oporezivanja sadrži i PDV identifikacioni broj ili drugi odgovarajući poreski broj koji dodeljuje svaka država članica iz koje se dobra otpremaju ili prevoze.

6.         U odnosu na isporuke iz stava 4. tačka 2) ovog člana, poreska prijava PDV za poseban postupak oporezivanja sadrži i PDV identifikacioni broj ili drugi odgovarajući poreski broj koji dodeljuje svaka država članica iz koje se dobra otpremaju ili prevoze, ako postoji.

7.         Poreska prijava PDV sadrži podatke iz st. 4 - 6. ovog člana, podeljene po državama članicama potrošnje.

8.         Kada poreski obveznik iz člana 160. stav 1. ovog zakona ima jednu ili više stalnih poslovnih jedinica, osim one u Republici, iz kojih pruža usluge, poreska prijava PDV za poseban postupak oporezivanja uključuje i ukupnu vrednost bez PDV, primenljive poreske stope, ukupan iznos PDV po poreskim stopama i ukupan PDV na takve promete za svaku državu članicu u kojoj ima stalnu poslovnu jedinicu, zajedno sa PDV identifikacionim brojem ili drugim referentnim poreskim brojem te stalne poslovne jedinice, po državi članici potrošnje.

9.         U slučaju izmene podnete poreske prijave PDV za poseban postupak oporezivanja, izmene se uključuju u sledeću prijavu u roku od tri godine od dana isteka propisanog roka iz stava 1. ovog člana. Ova prijava treba da sadrži podatak o državi članici potrošnje, poreskom periodu i iznosu PDV koji se menja.

10.       Iznosi u poreskoj prijavi PDV iz stava 1. ovog člana iskazuju se u dinarima. Ako se isporuke naplaćuju u drugim valutama, poreski obveznik iz člana 160. stav 1. ovog zakona primenjuje devizni kurs koji važi na poslednji dan poreskog perioda. Konverzija se vrši prema deviznom kursu koji objavljuje Evropska centralna banka za taj dan ili, ako kurs za taj dan nije objavljen, za dan sledećeg objavljivanja deviznog kursa.

6.3.5.   Plaćanje PDV

Član 163.

Poreski obveznik iz člana 160. stav 1. ovog zakona dužan je da plati PDV prilikom podnošenja poreske prijave PDV za poseban postupak oporezivanja, pozivajući se na odgovarajući referentni broj poreske prijave PDV za poseban postupak oporezivanja, a najkasnije do roka za podnošenje te prijave. Uplata se vrši u dinarima na račun za plaćanje određen posebnim propisom.

 

6.3.6.   Pravo na odbitak prethodnog poreza

Član 164.

1.         Poreski obveznik iz člana 160. stav 1. ovog zakona nema pravo na odbitak prethodnog poreza u državi članici potrošnje.

2.         Poreski obveznik iz stava 1. ovog člana može da zatraži povraćaj PDV u državi članici potrošnje u skladu sa postupkom povraćaja PDV za poreske obveznike sa sedištem u drugoj državi članici u skladu sa odredbama Direktive Saveta (EU) 2008/9/EZ.

3.         Ako je poreski obveznik iz člana 160. stav 1. ovog zakona dužan da se registruje za PDV u državi članici potrošnje za isporuke koje nisu obuhvaćene posebnim postupkom oporezivanja, ima pravo da iskaže pravo na odbitak prethodnog poreza po osnovu isporuka obuhvaćenih posebnim postupkom u poreskoj prijavi PDV.

6.3.7.   Vođenje evidencije i čuvanje podataka

Član 165.

Poreski obveznik iz člana 160. stav 1. ovog zakona dužan je da vodi evidenciju o transakcijama obuhvaćenim ovim posebnim postupkom oporezivanja kako bi poreskom organu države članice potrošnje omogućio proveru tačnosti poreske prijave PDV. Ta evidencija mora na zahtev, u elektronskom obliku, biti stavljena na raspolaganje Poreskoj upravi Republike i poreskoj upravi države članice potrošnje. Poreski obveznik je dužan da čuva podatke deset godina od završetka godine u kojoj su transakcije izvršene.

6.4.      Poseban postupak oporezivanja prodaje na daljinu dobara uvezenih iz trećih zemalja ili trećih područja

Član 166.

1.         U vezi sa čl. 167 - 176. ovog zakona, prodaja dobara na daljinu uvezenih iz trećih zemalja ili trećih područja obuhvata samo dobra, sa izuzetkom dobara koja se smatraju akciznim proizvodima u skladu sa zakonom kojim se uređuju akcize, u pošiljkama čija vrednost ne prelazi 150 evra u dinarskoj protivvrednosti.

2.         U vezi sa čl. 167 - 176. ovog zakona, pojedini pojmovi imaju sledeća značenja:

1)         “poreski obveznik koji nema sedište u Evropskoj unijiˮ je poreski obveznik koji nema sedište, stalnu poslovnu jedinicu, prebivalište ili boravište na teritoriji Evropske unije;

2)         “posrednikˮ je lice sa sedištem u Evropskoj uniji koje imenuje poreski obveznik koji prodaje na daljinu dobra uvezena iz trećih zemalja ili trećih područja kao lice odgovorno za plaćanje PDV i za ispunjavanje obaveza u vezi sa ovim posebnim postupkom u ime i za račun poreskog obveznika;

3)         “država članica prijave” je:

(1)        ako poreski obveznik nema sedište u Evropskoj uniji, država članica u kojoj poreski obveznik odluči da se registruje;

(2)        ako poreski obveznik ima sedište van Evropske unije, ali ima jednu ili više stalnih poslovnih jedinica u Evropskoj uniji, država članica sa stalnom poslovnom jedinicom za koju se poreski obveznik odluči da će u njoj koristiti poseban postupak;

(3)        ako poreski obveznik ima sedište u državi članici, ta država članica;

(4)        ako posrednik ima sedište u državi članici, ta država članica;

(5)        ako posrednik ima sedište van Evropske unije, ali ima jednu ili više stalnih poslovnih jedinica u Evropskoj uniji, država članica sa stalnom poslovnom jedinicom za koju se posrednik odluči da će u njoj koristiti poseban postupak;

4)         “država članica potrošnje” je država članica u kojoj se završavaotpremanje ili prevoz dobara do kupca.

3.         Za potrebe stava 2. tačka 3) podtač. (2) i (5) ovog člana, ako poreski obveznik ili posrednik ima više od jedne stalne poslovne jedinice u Evropskoj uniji za potrebe posebnog postupka oporezivanja, odluka kojom je odredio državu članicu stalne poslovne jedinice obavezujuća je u tekućoj kalendarskoj godini i naredne dve kalendarske godine.

6.4.1.   Primena posebnog postupka

Član 167.

1.         Poseban postupak za prodaju na daljinu dobara uvezenih iz trećih zemalja ili trećih područja mogu primeniti:

1)         svi poreski obveznici sa sedištem u Evropskoj uniji koji prodaju dobra na daljinu uvezena iz trećih zemalja ili trećih područja;

2)         svi poreski obveznici, nezavisno od toga da li imaju sedište u Evropskoj uniji, koji prodaju dobra na daljinu uvezena iz trećih zemalja ili trećih područja koje zastupa posrednik sa sedištem u Evropskoj uniji;

3)         svi poreski obveznici sa sedištem u trećoj zemlji sa kojom je Evropska unija zaključila sporazum o uzajamnoj pomoći čije je područje primene slično području primene propisa kojim se uređuje administrativna saradnja u oblasti poreza i Direktive Saveta 2010/24/EU i Uredbe Saveta (EU) br. 904/2010, a koji se bave prodajom dobara na daljinu iz te treće zemlje.

2.         Poreski obveznici iz stava 1. ovog člana primenjuju poseban postupak na celokupnu prodaju dobara na daljinu uvezenih iz trećih zemalja ili trećih područja.

3.         Poreski obveznik iz stava 1. tačka 2) ovog člana ne može istovremeno imenovati više od jednog posrednika.

6.4.2.   Nastanak poreske obaveze

Član 168.

Za prodaju dobara na daljinu uvezenih iz trećih zemalja ili trećih područja na koja se primenjuje poseban postupak, oporezivi događaj i obaveza obračuna PDV nastaju u trenutku isporuke, pri čemu se smatra da je isporuka dobara izvršena u trenutku prihvatanja plaćanja.

6.4.3.   Prijava posebnog postupka oporezivanja

Član 169.

Poreski obveznik koji primenjuje posebni postupak ili posrednik koji nastupa u njegovo ime dužan je da elektronskim putem prijavi Poreskoj upravi početak i prestanak svoje delatnosti po ovom posebnom postupku ili promenu te delatnosti na način da više ne ispunjava uslove za primenu posebnog postupka.

Član 170.

1.         Pre početka primene posebnog postupka poreski obveznik koji ne imenuje posrednika dostavlja Poreskoj upravi sledeće podatke:

1)         naziv, odnosno ime i prezime;

2)         adresu;

3)         adresu elektronske pošte i internet stranicu;

4)         PDV identifikacioni broj ili nacionalni poreski broj.

2.         Pre početka primene posebnog postupka u ime poreskog obveznika, posrednik dostavlja Poreskoj upravi sledeće podatke:

1)         naziv, odnosno ime i prezime;

2)         adresu;

3)         adresu elektronske pošte;

4)         PDV identifikacioni broj.

3.         Pre početka primene posebnog postupka, posrednik za svakog poreskog obveznika kojeg zastupa dostavlja Poreskoj upravi sledeće podatke:

1)         naziv, odnosno ime i prezime;

2)         adresu;

3)         adresu elektronske pošte i internet stranicu;

4)         PDV identifikacioni broj ili nacionalni poreski broj,

5)         pojedinačni identifikacioni broj koji mu je dodeljen u skladu sa članom 171. stav

2. ovog zakona.

4.         Svaki poreski obveznik koji primenjuje posebni postupak ili, ako je moguće njegov posrednik, obaveštava Poresku upravu o svakoj promeni dostavljenih podataka.

Član 171.

1.         Poreska uprava dodeljuje pojedinačni identifikacioni broj poreskom obvezniku koji primenjuje poseban postupak za primenu tog posebnog postupka oporezivanja, o čemu poreskog obveznika obaveštava elektronskim putem.

2.         Poreska uprava dodeljuje pojedinačni identifikacioni broj posredniku, o čemu obaveštava posrednika elektronskim putem.

3.         Poreska uprava dodeljuje pojedinačni identifikacioni broj posredniku za primenu posebnog postupka za svakog poreskog obveznika kojeg zastupa.

4.         Pojedinačni identifikacioni broj dodeljen u skladu sa ovim članom koristi se samo za potrebe posebnog postupka oporezivanja prodaje dobara na daljinu uvezenih iz trećih zemalja ili trećih područja.

6.4.4.   Brisanje iz registra

Član 172.

1.         Poreska uprava briše poreskog obveznika koji ne imenuje posrednika, iz registra

poreskih obveznika koji primenjuju posebni postupak oporezivanja ako:

1)         dostavi obaveštenje da više ne vrši prodaju na daljinu dobara uvezenih iz trećih zemalja ili trećih područja;

2)         može da se pretpostavi da su njegove oporezive aktivnosti prodaje na daljinu dobara uvezenih iz trećih zemalja ili trećih područja prestale;

3)         više ne ispunjava uslove potrebne za primenu posebnog postupka;

4)         ne postupa u skladu sa odredbama koje se odnose na primenu posebnog postupka.

2.         Poreska uprava briše posrednika iz registra poreskih obveznika koji primenjuju poseban postupak ako:

1)         nije nastupao kao posrednik u ime poreskog obveznika koji primenjuje posebni postupak, u periodu od dva uzastopna kalendarska kvartala;

2)         više ne ispunjava uslove potrebne za obavljanje aktivnosti u svojstvu posrednika;

3)         ne postupa u skladu sa odredbama koje se odnose na poseban postupak.

3.         Poreska uprava briše poreskog obveznika kojeg zastupa posrednik iz registra poreskih obveznika koji primenjuju poseban postupak ako:

1)         posrednik obavesti Poresku upravu da poreski obveznik više ne prodaje na daljinu dobra uvezena iz trećih zemalja ili trećih područja;

2)         može da se pretpostavi da su oporezive aktivnosti poreskog obveznika u vezi sa prodajom na daljinu dobara uvezenih iz trećih zemalja i trećih područja prestale;

3)         poreski obveznik više ne ispunjava uslove potrebne za primenu posebnog postupka;

4)         poreski obveznik ne postupa u skladu sa pravilima za primenu posebnog postupka,

5)         posrednik obavesti Poresku upravu da više ne zastupa tog poreskog obveznika.

6.4.5.   Podnošenje poreske prijave PDV

Član 173.

1.         Poreski obveznik koji primenjuje poseban postupak ili njegov posrednik dužan je da Poreskoj upravi podnese poresku prijavu PDV za poseban postupak oporezivanja elektronskim putem za svaki kalendarski mesec do poslednjeg dana tekućeg meseca po isteku kalendarskog meseca za koji se prijava podnosi, nezavisno od toga da li je u tom periodu obavljao prodaju dobara na daljinu uvezenih iz trećih zemalja ili trećih područja.

2.         U poreskoj prijavi PDV iz stava 1. ovog člana mora biti naveden pojedinačni identifikacioni broj iz člana 171. ovog zakona i, za svaku državu članicu potrošnje u kojoj postoji obaveza plaćanja PDV, ukupnu vrednost, bez PDV, prodaje dobara na daljinu uvezenih iz trećih zemalja ili trećih područja za koje se PDV obračunava tokom poreskog perioda, kao i ukupan iznos PDV po stopama, stope PDV koje se primenjuju i ukupan iznos PDV za uplatu.

3.         U slučaju promene podataka sadržanih u podnetoj poreskoj prijavi PDV za poseban postupak oporezivanja, izmene se iskazuju u narednoj prijavi u roku od tri godine od propisanog roka iz stava 1. ovog člana. Ova prijava treba da sadrži podatak o državi članici potrošnje, poreskom periodu i iznosu PDV koji se menja.

4.         Iznosi u poreskoj prijavi PDV iz stava 1. ovog člana iskazuju se u dinarima. Ako se isporuke naplaćuju u drugim valutama, poreski obveznik iz člana 167. stav 1. ovog zakona primenjuje devizni kurs koji važi na poslednji dan poreskog perioda. Konverzija se vrši prema deviznom kursu koji objavljuje Evropska centralna banka za taj dan ili, ako kurs za taj dan nije objavljen, za dan sledećeg objavljivanja deviznog kursa.

6.4.6.   Plaćanje PDV

Član 174.

Poreski obveznik koji primenjuje poseban postupak ili njegov posrednik plaća PDV pozivajući se na referentni broj poreske prijave PDV za poseban postupak oporezivanja, najkasnije do isteka roka za podnošenje te prijave. Uplata se vrši u dinarima na račun za plaćanje određen posebnim propisom.

6.4.7.   Pravo na odbitak prethodnog poreza

Član 175.

1.         Poreski obveznik koji primenjuje poseban postupak oporezivanja nema pravo na odbitak prethodnog poreza u državi članici potrošnje.

2.         Poreski obveznik iz stava 1. ovog člana može da zatraži povraćaj PDV u državi članici potrošnje u skladu sa postupkom povraćaja PDV za poreske obveznike sa sedištem u drugoj državi članici i postupkom povraćaja PDV za poreske obveznike koji nemaju sedište na teritoriji Evropske unije u skladu sa Direktivom Saveta (EU) 86/560/EEZ, odnosno Direktivom Saveta (EU) 2008/9/EZ.

3.         Ako je poreski obveznik koji primenjuje poseban postupak oporezivanja dužan da se registruje za potrebe PDV u državi članici potrošnje za isporuke koje nisu obuhvaćene posebnim postupkom oporezivanja, ima pravo da iskaže prethodni porez za isporuke obuhvaćene posebnim postupkom u poreskoj prijavi PDV.

6.4.8.   Vođenje evidencije i čuvanje podataka

Član 176.

1.         Poreski obveznik koji primenjuje poseban postupak mora da vodi evidenciju o transakcijama obuhvaćenim ovim posebnim postupkom. Posrednik mora da vodi evidenciju za svakog poreskog obveznika kojeg zastupa. Te evidencije moraju biti dovoljno detaljne da bi omogućile poreskom organu države članice potrošnje da proveri tačnost podataka iskazanih u poreskoj prijavi PDV za poseban postupak.

2.         Evidencija iz stava 1. ovog člana mora na zahtev, u elektronskom obliku, biti stavljena na raspolaganje Poreskoj upravi i poreskoj upravi države članice potrošnje. Poreski obveznik je dužan da čuva podatke deset godina od završetka godine u kojoj su transakcije izvršene.

6.5.      Poseban postupak za prijavljivanje i plaćanje PDV pri uvozu

Član 177.

Ako se za uvoz dobara, sa izuzetkom dobara koja se smatraju akciznim proizvodima u skladu sa zakonom kojim se uređuju akcize, u pošiljkama čija vrednost ne prelazi 150 evra u dinarskoj protivvrednosti, ne primenjuje poseban postupak iz člana 166. ovog zakona, lice koje prijavljuje dobra Upravi carina za račun lica kojem se dobra namenjena unutar Evropske unije može da primeni poseban postupak za prijavljivanje i plaćanje PDV pri uvozu za dobra čije se otpremanje ili prevoz završava na teritoriji Republike.

Član 178.

Za potrebe posebnog postupka za prijavljivanje i plaćanje PDV pri uvozu, primenjuje se sledeće:

1)         lice kojem su dobra namenjena odgovorna je za plaćanje PDV;

2)         lice koje prijavljuje dobra Upravi carina na teritoriji Evropske unije naplaćuje PDV od lica kojem su dobra namenjena i plaća taj PDV.

Član 179.

Izuzetno od člana 53. stav 4. ovog zakona, za potrebe posebnog postupka za prijavljivanje i plaćanje PDV pri uvozu, PDV se obračunava i plaća po stopi iz člana 54. stav 1. ovog zakona.

Član 180.

1.         PDV naplaćen po ovom posebnom postupku prijavljuje se elektronskim putem u mesečnoj prijavi u kojoj mora biti naveden ukupan PDV naplaćen tokom kalendarskog meseca za koji se prijava podnosi.

2.         Prijava iz stava 1. ovog člana podnosi se do poslednjeg dana tekućeg kalendarskog meseca za prethodni kalendarski mesec.

3.         PDV iz stava 1. ovog člana plaća se mesečno do isteka roka plaćanja koji se primenjuje na plaćanje carine pri uvozu.

4.         Lica koja primenjuju ovaj poseban postupak dužna su da vode evidenciju o transakcijama obuhvaćenim ovim posebnim postupkom deset godina po isteku godine u kojoj su transakcije izvršene. Evidencija mora biti dovoljno detaljna da bi Poreska uprava i Uprava carina mogle da provere tačnost prijave iz stava 1. ovog člana i na njihov zahtev mora im biti na raspolaganju u elektronskom obliku.

5.         Ministar bliže uređuje sadržaj evidencije transakcija iz stava 4. ovog člana.

7.         Poreska obaveza po naplaćenom potraživanju

Član 181.

1.         Poreski obveznik sa sedištem, stalnom poslovnom jedinicom, prebivalištem ili boravištem u Republici čija vrednost isporuka dobara i pružanja usluga u prethodnoj kalendarskoj godini nije veća od 50.000.000 dinara, bez PDV, može obračunavati i platiti PDV na osnovu naplaćenih potraživanja za izvršene isporuke dobara i pružanje usluga.

2.         Vrednost isporuka dobara i pružanja usluga iz stava 1. ovog člana odnosi se na vrednost iz člana 112. st. 3. i 4. ovog zakona.

3.         Izuzetno od člana 41. ovog zakona, poreski obveznik koji primenjuje poseban postupak oporezivanja po naplaćenom potraživanju dužan je da obračuna PDV na dan prijema uplate.

4.         Nezavisno od člana 72. ovog zakona, poreski obveznik koji primenjuje posebni postupak oporezivanja po naplaćenom potraživanju ima pravo na odbitak prethodnog poreza u trenutku kada je platio račun za primljena dobra i pružene usluge.

5.         Poreski obveznik koji primenjuje poseban postupak oporezivanja po naplaćenom potraživanju mora u računu da navede napomenu “obračun prema naplaćenom potraživanju”.

Član 182.

Obračun PDV po posebnom postupku oporezivanja po naplaćenom potraživanju ne odnosi se na:

1)         isporuke dobara unutar Evropske unije;

2)         nabavke dobara unutar Evropske unije;

3)         isporuke ili premeštanje dobara iz člana 41. st. 8. i 9. ovog zakona;

4)         pružanje usluga iz člana 28. stav 1. ovog zakona, za koje je primalac dužan da plati PDV u skladu sa članom 91. stav 1. tačka 6) ovog zakona, odnosno članom 196. Direktive Saveta 2006/112/EZ;

5)         isporuke za koje je primalac dužan da plati PDV u skladu sa članom 91. stav 1. tačka

7) i st. 2. i 3. ovog zakona, u slučaju iz člana 9. stav 1. ovog zakona;

6)         isporuke u okviru posebnih postupaka oporezivanja iz čl. 151, 159. i 167. ovog zakona;

7)         uvoz dobara;

8)         izvoz dobara.

Član 183.

1.         Poreski obveznik iz člana 181. stav 1. ovog zakona koji se opredeli da primenjuje poseban postupak oporezivanja po naplaćenom potraživanju dužan je da, najkasnije do kraja tekuće kalendarske godine, dostavi izjavu Poreskoj upravi o početku primene posebnog postupka oporezivanja po naplaćenom potraživanju.

2.         Poreski obveznik koji dostavi izjavu iz stava 1. ovog člana može da primeni taj postupak od 1. januara naredne kalendarske godine i obavezuje se da će taj postupak primenjivati u periodu od tri godine. Ako poreski obveznik čija vrednost isporuka dobara i pružanja usluga u prethodnoj kalendarskoj godini nije veća od 50.000.000 dinara, bez PDV, ne obavesti Poresku upravu o promeni načina obračuna PDV u roku iz stava 1. ovog člana, smatraće se da nastavlja da primenjuje posebni postupka oporezivanja po naplaćenom potraživanju.

3.         Poreski obveznik koji primenjuje poseban postupak oporezivanja po naplaćenom potraživanju mora da obezbedi sve podatke potrebne za utvrđivanje i plaćanje PDV.

4.         Ako Poreska uprave utvrdi da podaci koje je poreski obveznik naveo u izjavi iz stava

1. ovog člana nisu tačni, može poreskom obvezniku zabraniti primenu posebnog postupka oporezivanja po naplaćenom potraživanju i o tome će doneti rešenje, pri čemu žalba ne odlaže izvršenje rešenja.

5.         Poreski obveznik u poreskoj prijavi PDV za prvi poreski period posle prelaska na redovan postupak oporezivanja mora iskazati sve izvršene i nenaplaćene isporuke dobara i pružene usluge pre promene načina obračuna PDV i ima pravo na odbitak PDV sadržanog u primljenim računima koje nije platio do promene načina obračuna PDV, a koje mu je izvršio poreski obveznik koji obračunava PDV u redovnom postupku oporezivanja.

6.         Poreski obveznik iz stava 5. ovog člana dužan je da Poreskoj upravi, kao prilog uz poresku prijavu za prvi poreski period posle prelaska na redovan postupak oporezivanja, dostavi spisak svih izdatih i nenaplaćenih računa i svih primljenih i neplaćenih računa do promene načina obračuna PDV.

7.         Ministar bliže uređuje primenu posebnog postupka oporezivanja po naplaćenom potraživanju.

8.         Poljoprivrednici

Član 184.

1.         Poljoprivrednik kojim se, u smislu ovog zakona, smatra poreski obveznik koji obavlja delatnost u poljoprivrednom, šumskom ili ribarskom gazdinstvu, ima pravo na nadoknadu po osnovu PDV (u daljem tekstu: PDV nadoknada), pod uslovima i na način određen ovim zakonom.

2.         PDV nadoknada priznaje se poljoprivrednicima koji izvrše isporuku poljoprivrednih i šumskih proizvoda, odnosno pružanje poljoprivrednih usluga poreskim obveznicima.

3.         Poljoprivredni proizvodi su dobra koja su proizvedena u okviru poljoprivrednog, šumskog ili ribarskog gazdinstva u svakoj državi članici kao rezultat obavljanja delatnosti navedenih u Prilogu 6 ovog zakona. Ako poljoprivrednik, primenjujući sredstva koja se obično koriste u poljoprivrednim, šumarskim ili ribarskim gazdinstvima, prerađuje proizvode koji prvenstveno proizilaze iz njegove poljoprivredne proizvodnje, te prerađivačke delatnosti smatraju se delatnostima poljoprivredne proizvodnje navedenim u Prilogu 7 ovog zakona.

4.         Poljoprivredne usluge su naročito usluge navedene u Prilogu 7 ovog zakona, koje poljoprivrednik pruža koristeći sopstvenu radnu snagu ili opremu koja se uobičajeno koristi u poljoprivrednom, šumskom ili ribarskom gazdinstvu kojim upravlja i koja uobičajeno služi poljoprivrednoj proizvodnji.

5.         Ako poljoprivrednici izvrše isporuke dobara i pružanje usluga iz stava 2. ovog člana, poreski obveznik je dužan da obračuna PDV nadoknadu u iznosu od 8% na vrednost primljenih dobara i usluga, o čemu izdaje dokument za obračun (u daljem tekstu: priznanica), kao i da obračunatu PDV nadoknadu isplati poljoprivrednicima u novcu (uplatom na tekući račun ili račun štednje).

6.         Poljoprivrednici ne obračunavaju PDV na isporuke poljoprivrednih proizvoda i usluga iz st. 3. i 4. ovog člana, nemaju pravo na iskazivanja PDV u računima i nemaju pravo na odbitak prethodnog poreza.

7.         Poreski obveznici iz stava 5. ovog člana imaju pravo da odbiju iznos PDV nadoknade kao prethodni porez, pod uslovom da su PDV nadoknadu i vrednost primljenih dobara i usluga platili poljoprivredniku.

8.         Poljoprivrednik može da se opredeli za redovan postupak oporezivanja dostavljanjem izjave Poreskoj upravi i u tom slučaju stiče prava i obaveze koje u skladu sa ovim zakonom imaju drugi poreski obveznici. U tom slučaju obaveza plaćanja PDV traje najmanje dve godine.

9.         Po isteku roka iz stava 8. ovog člana, poreski obveznik može da obavesti Poresku upravui o prestanku redovnog postupka oporezivanja.

10.       Ministar bliže uređuje sprovođenje ovog člana.

XV.      PORESKI ZASTUPNIK

Član 185.

1.         Ako je, u skladu sa članom 91. ovog zakona, PDV dužan da plati poreski obveznik koji nema sedište na teritoriji Republike, ali ima sedište u drugoj državi članici, taj poreski obveznik može imenovati poreskog zastupnika kao lice koje je dužno da plati PDV.

2.         Ako je, u skladu sa članom 91. ovog zakona, PDV dužan da plati poreski obveznik koji nema sedište u Republici niti na teritoriji Evropske unije, ali ima sedište u trećoj zemlji ili na trećem području, taj poreski obveznik je dužan da imenuje poreskog zastupnika kao lice koje je dužno da plati PDV ako Republika nije zaključila sporazume o uzajamnoj pomoći slične po obimu onima propisanim Direktivom Saveta 2010/24/EU od 16. marta 2010. godine o uzajamnoj pomoći kod naplate potraživanja koja se odnose na poreze, carine i druge mere (SL L 84/1 od 31.3.2010.) i Uredbom Saveta (EU) br br. 904/2010 od 7. oktobra 2010. o administrativnoj saradnji i suzbijanju prevara u oblasti poreza na dodatu vrednost (SL L 268 od 12.10.2010).

3.         Poreski obveznik iz stava 2. ovog člana nije u obavezi da imenuje poreskog zastupnika ako je poreski obveznik iz člana 150. tačka 1) ovog zakona i kada obavlja samo povremeni međunarodni drumski prevoz putnika u Republici.

3.         Poreski zastupnik iz ovog člana mora biti poreski obveznik sa sedištem, prebivalištem ili boravištem na teritoriji Republike.

4.         Poreski zastupnik je solidarno odgovoran za plaćanje PDV.

5.         Ministar bliže uređuje sprovođenje ovog člana.

XVI.     ODGOVORNOST

Član 186.

1.         Poreski obveznik koji vrši isporuke u Republici sa pravom na odbitak prethodnog poreza smatraće se odgovornim ako na osnovu objektivnih okolnosti proizilazi da je znao ili morao znati da će usled prevarnih radnji deo ili ukupan iznos PDV, koji se odnosi na isporuku koja mu je izvršena, ili na bilo koju prethodnu ili narednu isporuku istih dobara ili usluga, ostati neplaćen.

2.         Ako se, u skladu sa stavom 1. ovog člana, utvrdi odgovornost poreskog obveznika, biće mu osporeno pravo na odbitak prethodnog poreza.

3.         Ako Poreska uprava sumnja da su isporuke dobara i pružanje usluga deo transakcija čija je namera prevarno izbegavanje plaćanja PDV, tada će poreskog obveznika koji učestvuje u takvim transakcijama obavestiti o njegovoj odgovornosti u skladu sa stavom 1. ovog člana. Od dana prijema takvog obaveštenja Poreska uprava može smatrati da je poreski obveznik znao ili morao znati da vršenjem takvih transakcija učestvuje u transakcijama sa namerom izbegavanja plaćanja PDV.

4.         Podaci iz stava 3. ovog člana ne predstavljaju povredu poreske tajne.

Član 187.

Poreski obveznik kojem je izvršena isporuka dobara ili usluga u Republici odgovara solidarno za plaćanje PDV kada poreskom obvezniku koji mu je izvršio isporuku nije platio najmanje iznos PDV iskazanog u računu u roku propisanom Zakonom o rokovima izmirenja novčanih obaveza u komercijalnim transakcijama (“Službeni glasnik RS”, br. 119/12, 68/15, 113/17, 91/19, 44/21, 44/21 - dr. zakon, 130/21, 129/21 - dr. zakon, 138/22 i 109/25).

Član 188.

1.         Poreska uprava ili Uprava carina može od poreskog obveznika koji nabavlja upotrebljavana prevozna sredstva iz druge države članice, pre njihove registracije, zahtevati polaganje obezbeđenja za ispunjenje obaveze PDV po osnovu nabavke upotrebljavanih prevoznih sredstava.

2.         Ministar propisuje postupak u vezi sa polaganjem obezbeđenja.

XX.      REFAKCIJA PDV TRADICIONALNIM CRKVAMA I VERSKIM ZAJEDNICAMA

Član 189.

1.         Pravo na refakciju PDV, na osnovu podnetog zahteva, imaju tradicionalne crkve i verske zajednice - Srpska pravoslavna crkva, Islamska zajednica, Katolička crkva, Slovačka Evangelička crkva a.v, Jevrejska zajednica, Reformatorska hrišćanska crkva i Evangelistička hrišćanska crkva a.v. (u daljem tekstu: tradicionalne crkve i verske zajednice), za dobra koja im se isporučuju u Republici ili koja uvoze, kao i za usluge koje im se pružaju, a koji su neposredno povezani sa verskom delatnošću, pod uslovom da je:

1)         isporuka dobara i pružanje usluga, odnosno uvoz dobara oporeziv;

2)         PDV za isporučena dobra, odnosno pružene usluge iskazan u računu, u skladu sa ovim zakonom, kao i da je račun plaćen od strane lica koje ima pravo na refakciju PDV u skladu sa ovim članom, odnosno da je PDV koji se duguje po osnovu uvoza dobara prethodno plaćen.

2.         Ministar bliže uređuje način i postupak refakcije PDV, kao i šta se smatra dobrima i uslugama neposredno povezanim sa verskom delatnošću iz stava 1. ovog člana.

XXI.     PRELAZNI REŽIM

Član 190.

Vlada Republike Srbije urediće izvršavanje ovog zakona na teritoriji Autonomne pokrajine Kosovo i Metohija za vreme važenja Rezolucije Saveta bezbednosti OUN broj 1244.

XXII.    PRAVNA SREDSTVA

Član 191.

1.         Na postupak po žalbi, zastarelost, obračun, naplatu i povraćaj PDV primenjuju se odredbe zakona kojima se uređuje poreski postupak i poreska administracija. Na postupak o prekršajima primenjuju se odredbe zakona kojim se uređuju prekršaji.

2.         Na PDV pri uvozu dobara primenjuju se carinski propisi, ako ovim zakonom nije drukčije određeno. Za obračun i naplatu PDV pri uvozu dobara nadležan je carinski organ koji sprovodi carinski postupak, ako ovim zakonom nije drukčije određeno.

XXIII.   PREKRŠAJI

Član 192.

1.         Novčanom kaznom za prekršaj kazniće se pravno lice u iznosu od 100.000 do 2.000.000 dinara, ako:

1)         u računu ne iskaže sve propisane podatke (član 95. ovog zakona);

2)         iznos PDV u računu koji treba da se plati i druge iznose za koje postoji obaveza iskazivanja u dinarima ne iskaže u dinarima (član 95. stav 10. ovog zakona).

2.         Za prekršaj iz stava 1. ovog člana kazniće se preduzetnik novčanom kaznom u iznosu od 25.000 do 500.000 dinara.

3.         Za prekršaj iz stava 1. ovog člana kazniće se fizičko lice koje nije preduzetnik novčanom kaznom u iznosu od 10.000 do 100.000 dinara.

4.         Za prekršaj iz stava 1. ovog člana kazniće se odgovorno lice u pravnom licu novčanom kaznom u iznosu od 10.000 do 100.000 dinara.

Član 193.

1.         Novčanom kaznom za prekršaj kazniće se pravno lice u iznosu od 200.000 do 2.000.000 dinara, ako:

1)         netačno utvrdi poresku osnovicu (član 9. stav 2, čl. 46, 49, 123, 127. i član 128. stav 5. ovog zakona);

2)         ne obračuna PDV po propisanoj stopi (čl. 53. i 54. ovog zakona);

3)         primenjuje poreska oslobođenja suprotno odredbama ovog zakona (član 55. st. 1. i 2, član 56. st. 1. i 2, čl. 57. i 58, član 59. st. 1. i 2, član 60. st. 1. i 2, član 61. st. 1, 2, 4. i 5, član 62. st. 1. i 2, čl. 63 - 65, čl. 66. st. 1 - 4, čl. 67. st. 1 - 3. i čl. 68. i 69. ovog zakona);

4)         odbije prethodni porez koji se u skladu sa ovim zakonom ne može odbiti (član 72. stav 2, čl. 125, 132, 147. i član 156. stav 1. ovog zakona);

5)         ne izda račun, odnosno ne izda ga u propisanom roku (član 94. st. 5. i 7. ovog zakona);

6)         račun izda primalac koji ne ispunjava uslove za izdavanje računa (član 94. stav 9. ovog zakona);

7)         u svojoj evidenciji ne obezbeđuje sve podatke u vezi sa obračunavanjem i plaćanjem PDV (član 99. ovog zakona);

8)         poreski obveznik u u poreskoj prijavi, koju podnosi za poslednji poreski period u godini, odnosno za poslednji period oporezivanja u kojem je poslovao, ne izvrši sva usklađivanja i ispravke (član 105. st. 7. i 8. ovog zakona);

9)         u poreskoj prijavi ne iskaže sve propisane podatke (član 105. st. 1. i 2. ovog zakona);

10)       prijavu za nabavku dobara i primljene usluge iz drugih država članica Evropske unije ne podnese, odnosno ne podnese je u propisanom roku ili ne iskaže sve propisane podatke (član 106. ovog zakona);

11)       ne podnese, odnosno ne podnese u roku prijavu za isporuke i nabavke novih prevoznih sredstava ili ako ne iskaže vrednost isporuka, odnosno nabavki novih prevoznih sredstava (član 107. ovog zakona);

12)       zbirnu prijavu ne podnese, odnosno ne podnese je u propisanom roku ili ne iskaže sve propisane podatke (čl. 108. i 109. ovog zakona);

13)       obračunava PDV po posebnom postupku oporezivanja, a deluje samo kao posrednik (član 122. stav 2. ovog zakona);

14)       kao preprodavac istovremeno primenjuje redovan postupak oporezivanja PDV i postupak oporezivanja razlike, i ne vodi ili vodi netačnu posebnu evidenciju za svaki od ovih postupaka (član 133. ovog zakona);

15)       iskaže iznos PDV na računu za isporučena dobra koja podležu postupku oporezivanja razlike (član 134. ovog zakona);

16)       kao organizator prodaje javnim nadmetanjem, ne prikaže propisane podatke u evidenciji (član 141. ovog zakona);

17)       kao organizator prodaje javnim nadmetanjem, ne prikaže propisane podatke u računu ili posebno prikaže iznos PDV (član 142. ovog zakona);

18)       ne izdaje račune i/ili ne vodi evidenciju o transakcijama sa investicionim zlatom, ili ne čuva evidenciju u skladu sa ovim zakonom (član 148. ovog zakona);

19)       ne vodi evidenciju o transakcijama u okviru posebnih postupaka oporezivanja ili ako na zahtev Poreske uprave i poreskog organa države članice potrošnje ne stavi ih na raspolaganje ili ih ne čuva u roku propisanom ovim zakonom (čl. 157, 165, 176. i član 180. stav 4. ovog zakona);

20)       ne vodi evidenciju o postupku oporezivanja prema naplaćenom potraživanju i ako ne obračuna i ne plati PDV na propisan način (čl. 181 - 183. ovog zakona);

21)       u svojstvu poreskog zastupnika ne plati PDV kao solidarni dužnik (član 185. stav 4. ovog zakona);

22)       ne podnese ili ne podnese u propisanom roku prijavu u kojoj navodi podatke o poreskom obvezniku kojeg zastupa (član 60. stav 3. ovog zakona);

23)       ne podnese prijavu usluga u međunarodnom drumskom prevozu putnika i/ili u njoj pruži netačne i/ili nepotpune podatke i ne omogući nadležnim organima uvid u tu prijavu (član 105. stav 17. ovog zakona);

24)       ne stavi na raspolaganje ili ne stavi na raspolaganje u roku propisanom članom 24b Uredbe Saveta (EU) br. 904/2010 od 7. oktobra 2010. godine o administrativnoj saradnji i borbi protiv prevara u oblasti poreza na dodatu vrednost, registar primalaca plaćanja i plaćanja u vezi sa platnim uslugama koje pruža ili ako ne pruži sve potrebne informacije (član 101. st. 1. i 6. ovog zakona);

25)       ne poveća poresku osnovicu ako naknadno delimično ili u potpunosti naplati potraživanje za izvršenu isporuku (član 51. stav 10. ovog zakona);

26)       ne ispravi odbitak prethodnog poreza koji je korišćen za primljenu isporuku dobara ili usluga, a dobavljač je naknadno ispravio poresku osnovicu i PDV za tu isporuku (član 78. stav 1. ovog zakona);

27)       ne podnese ili ne dostavi u propisanom roku informacije o ukupnoj vrednosti isporuka izvršenih tokom kalendarskog kvartala u državi članici u kojoj ima sedište, prebivalište ili boravište i u svakoj državi članici koja nije država članica u kojoj ima sedište, prebivalište ili boravište (član 114. st. 1. i 2. ovog zakona);

28)       ne obavesti državu članicu u kojoj ima sedište, prebivalište ili boravište u roku od 15 radnih dana o ukupnoj vrednosti isporuka dobara i pružanja usluga u Evropskoj uniji u iznosu većem od iznosa iz člana 112. stav 2. tačka 1) ovog zakona (član 114. stav 3. ovog zakona).

2.         Za prekršaj iz stava 1. ovog člana kazniće se preduzetnik novčanom kaznom u iznosu od 50.000 do 500.000 dinara.

3.         Za prekršaj iz stava 1. ovog člana kazniće se fizičko lice koje nije preduzetnik novčanom kaznom u iznosu od 15.000 do 150.000 dinara.

4.         Za prekršaj iz stava 1. ovog člana kazniće se odgovorno lice u pravnom licu novčanom kaznom u iznosu od 15.000 do 150.000 dinara.

 

XXIV.   PRELAZNE I ZAVRŠNE ODREDBE

Član 194.

Ako je za isporuke dobara i pružanje usluga, koji se vrše od dana početka primene ovog zakona, naplaćena, odnosno plaćena naknada ili deo naknade pre dana početka primene ovog zakona, na te isporuke primenjuje se Zakon o porezu na dodatu vrednost (“Službeni glasnik RS”, br. 84/04, 86/04 - ispr, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14 - dr. zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17, 30/18, 72/19, 153/20, 138/22, 94/24 i 109/25).

Član 195.

Dinarska protivvrednost iznosa iskazanih u evrima u skladu sa ovim zakonom utvrđuje se primenom srednjeg kursa Narodne banke Srbije na dan pristupanja Republike Srbije Evropskoj uniji.

Član 196.

1.         Odredbe ovog zakona koje sadrže ovlašćenja za donošenje podzakonskih akata primenjuju se od dana stupanja na snagu ovog zakona.

2.         Podzakonski akti iz stava 1. ovog člana doneće se u roku od 240 dana od dana stupanja na snagu ovog zakona.

Član 197.

Danom početka primene ovog zakona prestaju da važe:

1)         Zakon o porezu na dodatu vrednost (“Službeni glasnik RS”, br. 84/04, 86/04 - ispr, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14 - dr. zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17, 30/18, 72/19, 153/20, 138/22, 94/24 i 109/25);

2)         Uredba o izvršavanju Zakona o porezu na dodatu vrednost na teritoriji Autonomne pokrajine Kosovo i Metohija za vreme važenja Rezolucije Saveta bezbednosti OUN broj 1244 (“Službeni glasnik RS”, br. 111/13 i 31/18);

3)         Uredba o kriterijumima na osnovu kojih se utvrđuje šta se, u smislu Zakona o porezu na dodatu vrednost, smatra pretežnim prometom dobara u inostranstvo (“Službeni glasnik RS”, br. 124/04, 27/05, 4/13, 21/15 i 44/18 - dr. zakon);

4)         Uredba o količini rashoda (kalo, rastur, kvar i lom) na koji se ne plaća porez na dodatu vrednost (“Službeni glasnik RS”, br. 124/04);

5)         Pravilnik o porezu na dodatu vrednost (“Službeni glasnik RS”, br. 37/21, 64/21, 127/21, 49/22, 59/22, 7/23, 15/23, 60/23, 96/23, 116/23, 29/24, 65/24, 73/24, 101/24, 107/24 i 30/25).

Član 198.

Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u “Službenom glasniku Republike Srbije”, a primenjivaće se od dana pristupanja Republike Srbije Evropskoj uniji.

Izvor: Izvor: Vebsajt eKonsultacije, 29.05.2026.